Monday, November 8, 2010

ေနျပည္ေတာ္ အထူးအစည္းအေ၀း ၏ ဆံုးျဖတ္ခ်က္အရ လႊတ္ေတာ္ ေခၚယူျခင္း ႏွင့္ အစိုးရ ဖြဲ ့ျခင္း ကို အကန္ ့အသတ္ မရွိ ေရႊ ့ဆိုင္းမည္

November 9, 2010 freedom news group

လႊတ္ေတာ္ ကို ေခၚခ်င္လည္း ေခၚမယ္၊ ေခၚခ်င္မွ လည္း ေခၚမယ္ ၊မေခၚခ်င္ လည္း မေခၚဘူး ဆို သည့္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မႈးႀကီး သန္းေရႊ ႏို၀င္ဘာ ၇ ရက္ေန ့က ေနျပည္ေတာ္ ပုဗၺသီရိ မဲဆႏၶ နယ္ ၁ တြင္ မဲေပး ေနစဥ္ ဓာတ္ပံု-ရိုက္တာ
တင္ေက်ာ္ေက်ာ္စိုး ၊                   ၊လက္ရွိ ႏိုင္ငံတြင္း ျပည္တြင္းစစ္ အေျခအေနေၾကာင့္ ေရြးေကာက္ပြဲ ရလာဒ္ ေပၚထြက္ လာေသာ္ လည္းလႊတ္ေတာ္ ေခၚယူျခင္း  ႏွင့္ အစိုးရ ဖြဲ ့ျခင္း ကို အကန္ ့အသတ္ မရွိ ေရႊ ့ဆိုင္းမည္ ဟု ေနျပည္ေတာ္ သတင္း ရပ္ကြက္ က FNG သို ့ေျပာသည္။
ေရြးေကာက္ ပြဲ တြင္ လက္ရွိ စစ္အစိုးရက ေက်ာေထာက္ ေနာက္ခံ ေပးသည့္ ၾကံ့ံဖြံ ့ပါတီ အႏိုင္ရရွိေသာ္ လည္း ႏိုင္ငံ ေအးခ်မ္းသာ ယာၿပီး ေျခခင္း လက္ခင္း သာေသာ ေန ့တြင္ မွ လႊတ္ေတာ္ ေခၚယူျခင္း ၊အစိုး ရဖြဲ ့ျခင္း ႏွင့္ အာဏာ လႊဲေျပာင္း ျခင္းတို ့ကို ေဆာင္ရြက္ေတာ့ မည္ျဖစ္ေၾကာင္း ယမန္ ေန ့ညက ေနျပည္ ေတာ္တြင္ ျပဳလုပ္ ခဲသည့္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မႈးႀကီး သန္းေရႊ အပါအ၀င္ စစ္ေခါင္းေဆာင္ မ်ား အထူးအေရးေပၚ အစည္း အေ၀းက ထိုကဲ့ သို ့ဆံုးျဖတ္ လိုက္သည္ ဟု သတင္းရရွိသည္။

စစ္ေဘး တိမ္းေရွာင္ လာသည့္ ျမ၀တီ ၿမိဳ ့မွ အသက္ ၈၅ ႏွစ္ အရြယ္အေမအိုႀကီး တစ္ဦး Photo-Reuters
ထိုအစည္း အေ၀း သတင္း ႏွင့္ ပတ္သက္၍ ေနျပည္ေတာ္ ကာကြယ္ေရး ၀န္ႀကီးဌာန မွ အႀကီးတန္း အရာရွိ တစ္ဦးက FNG သို ့ေျပာရာ “တပ္ခ်ဳပ္ႀကီးက သူနယ္စပ္ ျပႆနာ ေတြ ကို အရပ္သား အစိုးရ မေပၚေပါက္ခင္ အကုန္ ရွင္းသြားမယ္တဲ့ ၊ အရပ္သား ေတြ အေနနဲ ့ဒါေတြ ေျဖရွင္းေပါ့ ခက္တယ္ေပါ့။ သူဒီကိစၥေတြ ၿပီးမွ လႊတ္ေတာ္ ေခၚတာ လုပ္မယ္ ဆိုေတာ့ ဘယ္ေလာက္ၾကမယ္ မေျပာတတ္ဘူး။အခု DKBA အတြက္ War Plan ၿပီးသြားရင္ ရွမ္း နဲ ့ကခ်င္ ၾကာမယ္ ဆိုေတာ့  ႏွစ္ႏွစ္ ေလာက္ျဖစ္မယ္ထင္ တယ္ ဟု ေျပာသည္။
တနဂၤေႏြ ေန ့ကက်င္းပခဲ့သည့္ စစ္အစိုးရ၏ ေရြးေကာက္ ပြဲ သည္ မဲ မသမာ မႈ မ်ား၊မဲလိမ္မႈမ်ား ရွိသည္ ဟု သိရသည္။ထိုသို ့ျဖစ္ခဲ့သည့္ အတြက္ ၀င္ေရာက္ ယွဥ္ၿပိဳင္ သည့္ ႏိုင္ငံေရး ပါတီ မ်ား ကလည္းမေက် နပ္ကာ ေရြးေကာက္ပြဲ ရလာဒ္ ကို အသိအမွတ္ မျပဳ ဟု သိရသည္။
၁၉၉၀ ျပည့္ ႏွစ္ ေရြးေကာက္ပြဲ အႏိုင္ရပါတီ တစ္ခု ျဖစ္သည့္ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီ အဖြဲ ့ခ်ဳပ္ (NLD) ကမူ ထို ေရြးေကာက္ ပြဲ ကို တရားမွ်တ မႈ ရွိ မွာ မဟုတ္ ဆိုကာ ၀င္ေရာက္ ယွဥ္ၿပိဳင္ ျခင္း မျပဳဘဲ သပိတ္ ေမွာက္ထားၿပီး ျဖစ္သည္။
စစ္အစိုးရ က ထိုကဲ့သို ့လႊတ္ေတာ္ ေခၚယူရန္ ေရႊ ့ဆိုင္း လိုက္ျခင္းသည္ ႏိုင္ငံေရး အရ အက်ဥ္းအက်ပ္ ျဖစ္ေနသည္ အစိုးရိမ္ လြန္ျခင္ ျဖစ္သည္ ဟု မႏၱေလး ၿမိဳ ့မွ ႏိုင္ငံေရး အက်ဥ္းသား ေဟာင္း တစ္ဦး က သံုးသပ္သည္။
စစ္အစိုးရ ကိုယ္တိုင္ လည္း လႊတ္ေတာ္ သံုးရပ္ ကို မည္သည့္ ေန ့ရက္တြင္ စတင္မည္ ဟု အတိအက် ေၾကျငာ ေျပာဆို ထားျခင္း မရွိေခ်။
ေရြးေကာက္ပြဲ က်င္းပ ေနစဥ္ အတြင္း DKBA တပ္မွာ ထိုင္း-ျမန္မာ နယ္စပ္ ကုန္ သြယ္ေရးၿမိဳ့မ်ားျဖစ္ သည့္ ဘုရားသံုး ဆူ ႏွင့္ ျမ၀တီ ကို DKBA တပ္မ်ား ၀င္ေရာက္စီးနင္း မႈ ေၾကာင့္ ဌာေန ႏွစ္ေသာင္း ေက်ာ္ ထိုင္း ႏိုင္ငံ မဲ ေဆာက္ ၿမိဳ ့ထဲ သို ့လာေရာက္ ခိုလႈံေနရသည္ ဟု သတင္းရရွိသည္။
ယေန ့၉ ရက္ေန ့နံနက္ ေနာက္ဆံုးရရွိသည့္ သတင္းမ်ား အရ ျမ၀တီ ၿမိဳ ့၏ အစိုးရ အေဆာက္အဦ မ်ား မီးရႈိ ့ခံရကာ ၿမိဳ ့၏ ထက္၀က္ေက်ာက္ကို ဗိုလ္မႈးခ်ဳပ္ ေစာလား ပြယ္ တပ္မ်ား က သိမ္းပိုက္ ထားၿပီး ၊ ဘုရားသံုး ဆူ တြင္ မူ DKBA ႏွင့္ KNU အထူးတပ္ မ်ား က တစ္ၿမိဳ ့လံုး နီးပါးသိမ္းပိုက္ ထားသည္။

8 Nov 2010 ဒိုင္ယာရီ

http://www.mediafire.com/file/94zd2s4pl671tdx/Nov%208%20%2C%202010%20yeyintnge%27s%20Diary.pdf
http://www.mediafire.com/?hdtwkv4pdr8w4ld
Nov 8 , 2010 Yeyintnge's Diary

လူထု တုိက္ပြဲ ကုိ သစၥာ လက္နက္မ်ား တပ္ဆင္ၿခင္း





ၿပည္သူလူထု အေပါင္းတုိ႕ ခင္ဗ်ာ ၊ ကၽြႏူ္ပ္တုိ႕မွာ ေရြးခ်ယ္စရာ လမ္းမရွိေတာ႕ လုိ႕ လူထုတုိက္ပြဲ ၀င္ဖုိ႕ သက္ဆုိင္ရာ ႏူိင္ငံေရး ပညာရွင္မ်ားသာမက ၿပည္သူလူထု အေပါင္းတုိ႕ကပါ တညီတညြတ္တည္း ဆုံးၿဖတ္ခဲ႕ၾကပါတယ္ ။ တကယ္ေတာ႕ လူထုတုိက္ပြဲ ဆုိတာ ၿပည္သူလူထုေတြရဲ႕လုိလားေတာင္႕တခ်က္ကုိ အာဏာရွင္ေတြ ဆီက ၿပည္သူလူထု ရဲ႕ စည္းလုံးညီညႊတ္မႈ ကုိ ခြန္အား အၿဖစ္ အသုံးခ်ၿပီး ေတာင္းဆုိတာပါ ။ဒီလမ္းစဥ္ဟာ လက္ရွိ အေနအထား မွာ လုပ္သင္႕လုပ္ထုိက္တဲ႕ လမ္းစဥ္တစ္ခုပါ ။ တရားမွ်တမႈ မရွိတဲ႕ အေၿခခံ ဥပေဒ နဲ႕ အာဏာရွင္ေတြႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ဆက္လက္အုပ္စုိး မင္းမူေသာင္းက်န္းမႈ ေတြကုိ ရပ္တန္႕သြားဖုိ႕ က်င္းပတဲ႕ ဒီေရြးေကာက္ပြဲကုိ ဆန္႕က်င္တာဟာမဟုတ္လွ်င္ မခံ ၊ မတရားလွ်င္ တြန္းလွန္ရမည္ ဆိုတဲ႕ ေဆာင္ပုဒ္ကုိ စြဲၿမဲစြာ လက္ကုိင္ထားၿပီး ကၽြႏူ္ပ္တုိ႕ ရဲရဲၾကီး ခ်ီတက္ၾကမွ သမုိင္းအစဥ္အလာ တရပ္ကုိ ထိန္းသိမ္း တာၿဖစ္တယ္ ။ ၿပည္သူလူထု ဟာ အာဏာရွင္ေတြ ပုံသြင္းသမွ် လုိက္လုပ္ေနၾကရင္ ယခုဘ၀ ေနာင္သံသရာ ႏွစ္ၿဖာေသာ အက်ိဳးယုတ္တယ္လုိ႕ ပညာရွင္မ်ားက လုိက္လံ သတိေပး ေနၾကပါတယ ္။ သူတုိ႕ေတြ ဒီလုိ ဘာၿဖစ္လုိ႕ သတိေပးၾကတာလည္း ဆုိတာ ရွင္းရွင္းေလးပါ ။ ယခုခ်ိန္မွာေတာင္ ကမာၻ႕အလယ္မွာ ၿမန္မာၿပည္ၾကီး ေအာက္က်ေနာက္က် ၿဖစ္ေနတာ ေနာင္ဆုိ ပုိဆုိးကုန္မွာေပါ႕ ။

ကၽြႏူ္ပ္တုိ႕ တုိင္းၿပည္က သယံဇာတေတြ ေပါၾကြယ္၀ပါတယ္ ။ ဒါေပမယ္႕ တုိင္းၿပည္ အုပ္ခ်ဳပ္ တဲ႕ လူေတြက ညံ႕ဖ်င္းေတာ႕ တုိင္းၿပည္က ဆင္းရဲလာတယ္ ။ တုိင္းၿပည္က ဆင္းရဲေတာ႕ ၿပည္သူလူထု က စား၀တ္ေနေရး အရမ္းၾကပ္တည္းတယ္ ၊ ၀န္ထမ္းေတြက လစာ မလုံေလာက္ဘူး ။ မလုံေလာက္ ေတာ႕ ေတာင္းစား တယ္ ၊ ၿခိမ္းေၿခာက္တယ္ ၊ လုယက္တယ္ ၊ လိမ္တယ္ ၊ ခုိးတယ္ ။ ကုိယ္က်င္႕တ၇ားကို ေငြနဲ႕ လဲစားတယ္ ။ သိကၡာကုိ ေငြနဲ႕ ေရာင္းစားတယ္ ။ အဲဒီ အက်ိဳးဆက္ ၿမန္မာႏူိင္ငံ ၀န္ထမ္းမွန္သမွ် အထက္ပါ အရည္အခ်င္းႏွင္႕ ၿပည္႕စုံရမည္ ဆုိတဲ႕ သတ္မွတ္ခ်က္ကုိ တရား၀င္ ဥပေဒ ထုတ္ထားသလုိ ၿဖစ္ေနၿပီ ။ အဲဒါ တုိင္းၿပည္ကုိ အုပ္ခ်ဳပ္ တဲ႕ လူေတြရဲ႕ ညဏ္အေၿမာ္ အၿမင္ နည္းပါးမႈ ေၾကာင္႕ပါ ။ကုိယ္က်င္႕တရားေတြ ပ်က္စီးလာေတာ႕ သဘာ၀ ေဘးအႏာၱရယ္ေတြ က်ေရာက္လာတယ္ တုိ႕ တရားေတာ္ေတြမွာ အထင္အရွားပါရွိပါတယ္ ။ လက္ေတြ႕က်က် သုံးသပ္ ၾကည္႕လုိက္ရင္လည္း မ်က္ၿမင္ကုိယ္ေတြ႕ ၿမင္ေနရတာပါဘဲ ။ ဒီလုိအၿဖစ္ဆုိးေတြက ရုန္းထြက္ဖုိ႕ အာဏာရွင္ စနစ္ဆုိးကုိ အၿမန္ဆုံး ၿဖဳတ္ခ် ႏူိင္ေအာင္ ၾကိဳးစားၾကရမယ္ ။

ေငြေၾကးဥစၥာ မၿပည္႕စုံတဲ႕ လူဟာ သီလကုိ ထိန္းသိမ္းေစာင္႕ေရွာက္ ဖုိ႕ ခက္ခဲတယ္ ။ မသတ္ခ်င္လည္း သတ္ရတယ္ ၊ မခုိးခ်င္လည္း ခုိးရတယ္ ၊ မလိမ္ခ်င္လဲ လည္း လိမ္ေနရတယ္ ။ အဲဒီလုိ အလုပ္ေတြ လုပ္တဲ႕ လူေတြ က စိတ္တည္ၿငိမ္ပါ အုံးမလား ။ စိတ္မတည္ၿငိမ္ေတာ႕ အေတြးအေခၚေတြ ညစ္ညမ္းလာတယ္ ၊ အမွန္နဲ႕ အမွားကုိ မခြဲၿခား ႏူိင္ၾကေတာ႕ဘူး ။ အဲဒီေတာ႕ တရားမွ်တမႈ ကုိလည္း သူမသိေတာ႕ဘူး ၊ အမ်ားေကာင္းစားေရးထက္ ကုိယ္က်ိဳးအတၱကုိ ပုိၿပီး လုပ္ေဆာင္တယ္ ၊ ဒီလုိအလုပ္ေတြဟာ ေကာင္းသည္ ဆုိးသည္ကုိ ေ၀ဖန္ပုိင္းၿခား ႏူိင္တဲ႕ ညဏ္မရွိေတာ႕ဘူး ။ အဲဒီေတာ႕ သူတုိ႕လုပ္သမွ် အမွန္ထင္ မွေတာ႕ သူတုိ႕ လုပ္ရပ္ကုိ ဘယ္ေသာအခါမွ ရပ္တန္႕ေတာ႕မွာ မဟုတ္ဘူး ။ ဒီလုိ မွားယြင္းစြာ လုပ္ေဆာင္ေနတာကုိ အမွန္ပါလုိ႕ ထင္ေနေတာ႕ တကယ္႕စစ္မွန္တဲ႕ တရားမွ်တမႈ ကုိ သူတုိ႕ မသိၿမင္ၾကေတာ႕ဘူး ။ အဲဒီေတာ႕ ဘာၿဖစ္လည္း သူတုိ႕လုိဘဲ အမ်ားကုိလည္း လုပ္ေစခ်င္တယ္ ၊ ပုံသြင္းထားတယ္ ၊ အခ်န္ၾကာ လာေတာ႕ ရင္းႏွီးလာတယ္ ၊ စြဲစြဲၿမဲၿမဲ လုပ္ေဆာင္ လာေတာ အခိ်န္ၾကေတာ႕ အက်င္႕ၿဖစ္သြားတယ္ ။ အဲဒီ အက်ိဳးဆက္ကုိ လက္ရွိ ၿမန္မာႏူိင္ငံရဲ႕ ေနရာတုိင္းမွာ မေတြ႕ခ်င္ အဆုံး ၿမင္ေနရပါတယ္ ။ ကုိယ္တုိင္ ၿပန္စမ္းသပ္လုိ႕ ရတယ္ ။ သူတုိ႕ စိတ္ေတြထဲမွာ သူတုိ႕ လုပ္သမွ် အမွန္လုိ႕ ထင္ေနသလုိ ေဘးကလည္း ေၿမွာက္ေပးတဲ႕ လူေတြ ရွိေတာ႕ ထင္တုိင္းၾကဲေနၾကတာ အားလုံးအသိဘဲ ။ အာဏာ အတြက္ ဆုိ ၊ သံဃာ လည္း ရုိက္လိုက္ ၊ ေက်ာင္းသားလည္း သတ္ကြာ ၊ လူေတြလည္း သတ္ ၊ အမွန္ေၿပာတဲ႕ လူဆုိ ေထာင္ထဲထည္႕ ။ သူတုိ႕သိတာ တစ္ခုဘဲ ရွိတယ္ သူတုိ႕လုပ္သမွ် မွန္ကန္တယ္လုိ႕ ထင္ထားတဲ႕ စိတ္ဘဲ ရွိၾကေတာ႕တယ္ ။ သူတုိ႕ေတြရဲ႕ အမွားေတြကုိ သိထားၾကတဲ႕လူေတြက အခုလုိ ဒုကၡႏြံၾကီးထဲက ရုန္းထြက္ လြတ္ေၿမာက္ဖုိ႕ ၾကိဳးစားသင္႕တယ္ ။

ဒီလုိ အၿဖစ္အပ်က္ေတြဟာ သူတုိ႕ေတြ ယုတ္မာေကာက္က်စ္တဲ႕ စိတ္ထားနဲ႕ ပုံသြင္းထားတာကုိ လုိလားစြာ လက္ခံေဆာင္ရြက္ၾကတဲ႕ အက်ိဳးဆက္ေတြပါ ။ သူတုိ႕ ပုံသြင္းသမွ် လုိက္လုပ္ေနၾက ရင္ ကၽြႏူ္ပ္တုိ႕ ဘယ္ေတာ႕မွ လူပီသမည္ မဟုတ္ ။ လူမပီသရင္ လူၿဖစ္ရက်ိဳး မနပ္ဘူး ၊အင္မတန္မွ ရွည္းလ်ားလြန္းလွတဲ႕ သံသရာ ဆုိတာနဲ႕ ႏွဳိင္းရင္ လက္ရွိဘ၀ ဆုိတာ တဒဂၤပါ ။ ဒီလုိပါဘဲ တုိက္ပြဲ ၀င္ၾကရတဲ႕ တခဏတာ အခ်ိန္ေလး ဆုိတာ တဘ၀စာနဲ႕ ႏႈိင္းယွဥ္ရင္ တုိေတာင္းလြန္းလွပါတယ္ ။ ဒါေပမယ္႕ ရလာမယ္႕ အက်ိဳးဆက္က ယခုဘ၀သာ မကဘူး ေနာင္သံသရာ မွာ ေကာင္းစားမွာေနာ ္။ သီလ ကုိ တမနက္ေလး ေစာင္႕ေရွာက္ၿပီး ေသရတာက တဘ၀လုံး အကုသို္လ္လုပ္ၿပီး သက္ရွင္ ေနထုိင္ ရတာထက္ ၿမတ္ပါတယ္ လုိ႕ ၿမတ္ဗုဒၶက မွာၾကားခဲ႕ဘူးပါတယ္ ။ ဒါေၾကာင္႕ ကၽြႏူ္ပ္တုိ႕ တုိက္ပြဲ၀င္ၿပီး ၿပည္သူလူထု အားလုံး ေကာင္းစားေရး အတြက္ တုိက္ပြဲ၀င္တာဟာ လူပီသတဲ႕ လူသားတစ္ေယာက္ရဲ႕ အၿမတ္ဆုံး က်င္႕စဥ္ပါ ။ အေကာင္းဆုံးေသာ နည္းလမ္းပါ ၊ သူရဲေကာင္းတုိ႕ သြားရာလမ္းပါ ။ ရဲေဘာ္ မေသ ၊ ေသေသာ္ ငရဲမလား ဆုိတာ အခုလုိမ်ိဳး တမ်ိဳးသားလုံး အတြက ္တုိက္ပြဲ၀င္ရင္း က်ဆုံးခဲ႕ရင္ေတာင္ မြန္ၿမတ္ေသာ လုပ္ရပ္မ်ားေၾကာင္႕ အပယ္ကုိ မလားဘူးလုိ႕ ေၿပာတာပါ ။ တမ်ိဳးသားလုံး လြတ္ေၿမာက္ေရး အတြက္ ၿငိမ္းခ်မ္းစာ ဆႏၵၿပတဲ႕ အၿပစ္မရွိတဲ႕ လူေတြကုိ ရက္စက္လုိတဲ႕ စိတ္ဆႏၵနဲ႕ အၾကမ္းဖက္ ႏွိမ္ႏွင္းၾကတဲ႕ လူေတြရဲ႕ သြားရာလမ္းက မဟာအ၀ီစိငရဲမွ တပါးအၿခားမရွိပါဘူး ။



" ငါသည္ မုခ် ေသရမည္ အခ်ိန္ပုိင္းသာ လုိေတာ႕သည္ " ဆုိတဲ႕ စကားေလးကုိ သတိထားၾကည္႕စမ္းပါ ။ ေမြးဖြားလာၿခင္း ရွိတဲ႕ေနာက္ ေသၿခင္းတရားက ဘယ္သူမွ မလြတ္ေၿမာက္ ႏူိင္ပါဘူး ။ မေသခင္ အခ်ိန္ေလးမွာ ကုိယ္လုပ္ႏူိင္တာေလးကုိ အက်ိဳးရွိရွိ လုပ္ေဆာင္ ႏူိင္မွ

လူပီသတဲ႕ လူသားတစ္ေယာက္ အၿဖစ္ လူၿဖစ္ရက်ိဳး နပ္မွာပါ ။ တုိက္ပြဲ၀င္မွ ေသတာ မဟုတ္ပါဘူး ။ေနရာတုိင္း အခ်ိန္တုိင္း မွွာ ေသၿခင္းတရား ဆုိတာ က်ေရာက္ လာတတ္တာ အားလုံး အသိပါ ။ ေသရမွာကုိ သိမွေတာ႕ ေသၿခင္းတရား အတြက္ ၿပင္ဆင္ထားသင္႕တာေပါ႕ ။ ကုသုိလ္ ကုိ လုပ္ႏူိင္သမွ် လုပ္ၿပီး အကုသုိလ္ အလုပ္ကုိ ေရွာင္ၾကဥ္ ၾကရမွာ ေသၿခင္းတရား အတြက္ ၿပင္ဆင္ ထားၿခင္းဘဲေပါ႕ ။ မိသားစု အက်ိဳးစီးပြားကုိ လုပ္ေဆာင္တာထက္ တုိင္းၿပည္အက်ိဳးစီးပြားကုိ လုပ္ေဆာင္တာ ပုိၿပီး မြန္ၿမတ္ပါတယ္ ။ တစ္ဦးတစ္ေယာက္ဆီက ပစၥည္းကုိ မတရား ခုိးဆုိးလုယက္ လိမ္ညာလွည္႕ဖ်ား ၿပီး သိမ္းပုိက္တာထက္ ၿပည္သူ႕ဘ႑ာကုိ မတရား ခုိးဆုိးလုယက္ လိမ္ညာ လွည္႕ဖ်ား သိမ္းပုိက္တာက ပုိၿပီး အၿပစ္ရွိပါတယ္ ။ ဒါေၾကာင္႕ တုိင္းၿပည္အက်ိဳးစီးပြား တုိးတက္ရာ တုိးတက္ေၾကာင္းကုိ စတင္အေကာင္ အထည္ေဖာ္ ေဆာင္ရြက္ေပးမယ္႕ လူထုတုိက္ပြဲ၀င္ ၾကမည္႕ လူေတြဟာ အင္မတန္မွ ၿမင္႕ၿမတ္တဲ႕ အလုပ္ကုိ လုပ္ေဆာင္ၾကတဲ႕ သူရဲေကာင္းေတြပါ ။ အဲဒီလုိ တုိင္းၿပည္ကုိ အက်ိဳးကုိ သယ္ပုိးေဆာင္ရြက္ေနတဲ႕ အခ်ိန္မွာ က်ဆုံးခဲ႕တဲ႕ လူမွန္သမွ်ကုိ အာဇာနည္ လုိ႕ ၿပည္သူေတြက ကင္ပြန္းတပ္ၿပီး ထာ၀စဥ္ စြဲၿမဲစြာ ဂုဏ္ၿပဳေလ႕ ရွိတယ္ ဆုိတာ အားလုံး အသိပါ ။ ေသၿခင္း၏ အၿခား တဘ၀ ၌ လည္း ဘ၀ မ်ား စြာ ေကာင္းက်ိဳး အၿဖာၿဖာကုိ စံစားၾကရတယ္ ဆုိတာ တရားေတာ္မ်ားမွာ အထင္အရွားပါရွိပါတယ္။အမွန္တရားဘက္ ရပ္တည္ၿပီး ၿပည္သူလူထု အက်ိဳးအတြက္ တုိက္ပြဲ၀င္သြားလုိ႕ တဘ၀ စေတးခံ လုိက္ရတာဟာ အာဏာရွင္ေတြ ခုိင္းသမွ် လုိက္လုပ္ရင္း ဘ၀မ်ားစြာ ေသဆုံးသြားၾကရမယ္႕ လူေတြထက္ ၿမင္႕ၿမတ္ပါတယ္ ။

တမ်ိဳးသားလုံး လြတ္ေၿမာက္ေရး တုိက္ပြဲကုိ ဆင္ႏႊဲၾကတဲ႕ ေနရာမွာ ကုိယ္က်ိဳးအတၱေလး မ်ားကုိ ေဘးဖယ္ ေပးထားၾကပါ ၊ သူအဖြဲ႕ ၊ ငါ႕အဖြဲ႕ အၿငင္းမပြားၾကပါနဲ႕ ၊ ေခါင္းေဆာင္ရွိရင္ ကုိယ္က ေနာက္လုိက္ လုပ္ေပးၾကပါ ၊ ေခါင္းေဆာင္ မရွိရင္ ကုိယ္က ေခါင္းေဆာင္ပါ ၊ ကၽြႏူ္ပ္တုိ႕ တုိင္းၿပည္အတြက္ မားမားမတ္မတ္ ရပ္တည္ေနၾကတဲ႕ ပညာရွင္ေတြ အမ်ားၾကီးပါ ။ လူထုတုိက္ပြဲ ကုိယ္တုိင္ပါ၀င္ မဆင္ႏႊဲ ႏူိင္ၾကတဲ႕လူမ်ားကတုိက္ပြဲ၀င္ေနသူမ်ားကုိ ေငြေၾကး ၊ နည္းပညာ ၊ စားနပ္ရိကၡာ မ်ား ကူညီေထာက္ပံ႕ေပးထားၾကပါ ။ အားလုံး သူရဲေကာင္း စိတ္ဓါတ္မ်ား ကုိယ္တုိင္ေမြးၿမဴၾကၿပီး သမုိင္း၀င္မယ္႕ ဒီတုိက္ပြဲကုိ က်ရာ အခန္းဂ႑ကေန ပါ၀င္ ဆင္ႏႊဲၾကကာ ၿမန္မာႏူိင္ငံကို လက္ေတြ႕က်က် ခ်စ္ၿပ ရမယ္႕ လက္ရွိ အခ်ိန္ဟာ အေကာင္းဆုံး အခ်ိန္ပါ လုိ႕ ေၿပာၾကားရင္ မၾကာခင္ တုိက္ပြဲ၀င္ ၾကမည္႕ သူရဲေကာင္း အေပါင္းႏွင္႕ တကြ ၿမန္မာ႕တမ်ိဳးသားလုံး လြတ္ေၿမာက္ေရး အတြက္ တုိက္ပြဲ၀င္ရင္ က်ဆုံးခဲ႕ရေသာ အာဇာနည္ ပုဂၢိဳလ္ မ်ားကုိ ဒီေနရာေလးကေန ေလးစားစြာ ဂါရ ၀ ၿပဳလုိက္ပါတယ္ ။



အုိ သူရဲေကာင္း အေပါင္းတုိ႕ ၊ စစ္မွန္ေသာ သစၥာစကားတုိ႕၏ စြမ္းပကားတုိ႕ကား အင္မတန္မွ ၾကီးလြန္းလွ၏ ။ ရြတ္ဆုိေသာ လူတုိ႕၏ စိတ္စြမ္းအင္ ႏွင္႕ မွန္ကန္မႈ အေပၚကုိ မူတည္၍ အက်ိဳးေပးေလ႕ ရွိၾကပါသည္ ။ ကုိုယ္က်င္႕တရား ေကာင္းမြန္ၿခင္း သီလကား လုံၿခံဳမႈကုိ ေပး၏ ။ အႏာၱရယ္ အေပါင္းမွ ကင္းေ၀း၏ ။ တုိင္းၿပည္ေကာင္းစားေရး ဆုိသည္႕ ၿမင္႕ၿမတ္သည္႕ စိတ္ထားသည္ သင္တုိ႕ထံ လာလတၱံ႕ေသာ ဒုကၡံအဖုံဖုံကုိ ကာကြယ္ေပးႏူိင္၏ ။ ထုိ႕ေၾကာင္႕ ကၽြႏူ္ပ္တုိ႕သည္ ယခုခ်ိန္မွ စ၍ သီလဆုိေသာ ၿခံဳထည္ကုိ ၀တ္ရုံကာ ၊ တုိင္းၿပည္ေကာင္းစားေရး ဆုိေသာ စိတ္ထားကုိ ဒုိင္းသဖြယ္ အသုံးခ်၍ ၊ သစၥာတရားကုိ လက္နက္ အၿဖစ္ ကုိင္စြဲကာ စည္းလုံးညီညြတ္မႈ ကုိ စြမ္းအားအၿဖစ္ အသုံးၿပဳကာ တုိက္ပြဲ၀င္ ၾကလွ်င္ မၾကာမွီ အခ်ိန္တြင္ ကၽြႏူ္ပ္တုိ႕ တုိင္းၿပည္ အာဏာရွင္ စနစ္ဆုိးေအာက္က လြတ္ေၿမာက္ၿပီး လြတ္လပ္၍ တရားမွ်တကာ ေခတ္မွီဖြံ႕ၿဖိဳး တုိးတက္ေသာ ဒီမုိကေရစီ ႏူိင္ငံေတာ္သုိ႕ ခ်ီတက္ႏူိင္မည္ ဟု ယုံၾကည္ေသာ စိတ္ဓါတ္ကုိ ရင္၀ယ္ပုိက္လွ်က္ စတင္ တုိက္ပြဲ၀င္ၾကပါစုိ႕ ... ။



ကၽြႏူ္ပ္တုိ႕သည္ ၿမန္မာႏူိင္ငံၾကီး ကုိ ဒုကၡဆုိးမ်ားမွ လြတ္ေၿမာက္ေစလုိေသာ စိတ္ဆႏၵတုိ႕ၿဖင္႕ တုိက္ပြဲ၀င္ၾကၿခင္းၿဖစ္ပါသည္ ။ ဤ သစၥာစကားသည္ မွန္ကန္ပါ က အာဏာရွင္ စနစ္ဆုိးၾကီးေအာက္ မွ အၿမန္ဆုံး လြတ္ေၿမာက္ရပါလုိ၏ ။

ကၽြႏူ္ပ္တုိ႕ တုိင္းၿပည္သည္ ကုိယ္က်ိဳးရွာ အာဏာရွင္တုိ႕ ၏ ယုတ္မာေကာက္က်စ္မႈ ေၾကာင္႕ ႏူိင္ငံသားမ်ားမွာ ဆင္းရဲဒုကၡေရာက္လွ်က္ ရွိပါသည္ ။ ဤသစၥာ စကားသည္ မွန္ကန္ပါက အာဏာရွင္ စနစ္ဆုိးၾကီး ၏ ေအာက္မွ အၿမန္ဆုံး လြတ္ေၿမာက္ရပါလုိ၏ ။

ကၽြႏူ္ပ္တုိ႕ တုိင္းၿပည္၏ သူရဲေကာင္း အမ်ားစုသည္ အာဏာရွင္တုိ႕၏ အၾကမ္းဖက္ ရက္စက္မႈ ေၾကာင္႕ က်ဆုံးခဲ႕၇ပါ၏ ။ ဤသစၥာစကားသည္ မွန္ကန္ပါက အာဏာရွင္ စနစ္ဆုိးၾကီး ေအာက္မွ အၿမန္ဆုံး လြတ္ေၿမာက္ရပါလုိ၏ ။

ကၽြႏူ္ပ္တုိ႕ တုိင္းၿပည္၏ ေခါင္းေဆာင္မ်ားအၿဖစ္ အာဏာရွင္ ကုိယ္ၾကိဳးရွာ လူတစ္စု က မတရား သိမ္းပုိက္ထားပါသည္ ။ ဤသစၥာ စကားသည္ မွန္ကန္ပါက ကၽြႏူ္ပ္တုိ႕တုိင္းၿပည္ ၏ အခ်ဳပ္အခ်ာ အာဏာကုိ ၿပည္သူလူထု လက္ထဲ ၿပန္ေရာက္ရပါလုိ၏ ။

ကၽြႏူ္ပ္တုိ႕ တုိင္းၿပည္အတြက္ တရားမွ်တမႈ ကုိ ေတာင္းဆုိ တုိက္ပြဲ၀င္ခဲ႕ ၾကေသာ သူရဲေကာင္းမ်ား သည္ အာဏာရွင္တုိ႕၏ မတရား ဖမ္းဆီးခ်ဳပ္ေႏွာင္မႈကုိ ခံေနၾကပါ၏ ။ ဤသစၥာ စကားသည္ မွန္ကန္ပါက ထုိသူရဲေကာင္းမ်ား အခ်ဳပ္အေႏွာင္ ဘ၀ မွ ကင္းလြတ္ကာ ၿပည္သူလူထုမွ အုပ္ခ်ဳပ္ေရး အာဏာကုိ လက္ခံ၍ တုိင္းၿပည္ကုိ ေခါင္းေဆာင္ေကာင္းမ်ားအၿဖစ္ ၿမင္ေတြ႕ရပါေစသား ။





တုိက္ပြဲ၀င္ သူရဲေကာင္း အေပါင္းအား ဦးညႊတ္ ဂါရ၀ ၿပဳလ်က္



ဗမာ႕ေသြး

ေရြးေကာက္ပြဲ ရလဒ္မ်ားအား သပိတ္ေမွာက္ ကန္႕ကြက္ျခင္း




နိဒါန္း


ႏွစ္ဆယ္ရာစုေႏွာင္းပိုင္း ကာလက အစျပဳျပီး အာဏာရွင္စနစ္က်င့္သံုးတဲ့ ႏိုင္ငံေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားမွာ ေရြးေကာက္ပြဲေတြ ထြက္ေပၚလာခဲ့ပါတယ္။ တခ်ိဳ႕ ေရြးေကာက္ပြဲေတြက်ေတာ့ စစ္မွန္တဲ့ဒီမိုကေရစီ အသြင္ကူးေျပာင္းမွဳကို ဦးတည္ျပီး ေပၚထြက္လာခဲ့တာပါ။ တခ်ိဳ႕ေရြးေကာက္ပြဲေတြက်ေတာ့ မတရားမွဳ၊ မဲခိုးမဲလိမ္မွဳေတြကို အေျခခံျပီး အာဏာရွင္စနစ္ကို ေရြးေကာက္ပြဲနဲ႕ အကာအကြယ္ယူထားတဲ့ ေရြးေကာက္ခံ အာဏာရွင္စနစ္ (electoral authoritarianism) ကို အေကာင္အထည္ေဖာ္ဖို႕အတြက္ ေပၚထြက္လာတဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ ေရြးေကာက္ပြဲတခုဟာ စစ္မွန္တဲ့ ဒီမိုကေရစီကို ေဆာင္က်ဥ္းေပးႏိုင္ျခင္း မရွိပဲ၊ ေရြးေကာက္ခံအာဏာရွင္စနစ္ကို ဦးတည္ေနခဲ့တယ္ဆိုရင္ ေရြးေကာက္ပြဲ မတိုင္ခင္မွာ သပိတ္ေမွာက္ေလ့ ရွိၾကသလို၊ ေရြးေကာက္ပြဲၾကီး ျပီးဆံုးသြားတဲ့ အခ်ိန္မွာလဲ ေရြးေကာက္ခံ အာဏာရွင္စနစ္ကို က်င့္သံုးေနတဲ့ ေရြးေကာက္ခံ အာဏာရွင္အစိုးရကို ဆက္လက္ ဆန္႕က်င္ေလ့ ရွိၾကပါတယ္။


ဒီလိုဆန္႕က်င္ၾကတဲ့ နည္းလမ္း အမ်ိဳးမ်ိဳး ရွိတဲ့အနက္ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ေတြကို ကန္႕ကြက္ သပိတ္ေမွာက္တဲ့ နည္းလမ္းကို ႏိုင္ငံေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားမွာ အသံုးျပဳခဲ့ၾကပါတယ္။ ဒီလို အသံုးျပဳတဲ့ အခါမွာ ေရြးေကာက္ပြဲဥပေဒ၊ ေရြးေကာက္ပြဲက်င္းပပံုနဲ႕ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္တို႕ရဲ႕ မတရားမွဳေတြကို နည္းမ်ိဳးစံုနဲ႕ ေဖာ္ထုတ္ျခင္း၊ တရားမွ်တမွဳမရွိေသာ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ျဖင့္ တက္လာေသာ အစိုးရသစ္၏ တရား၀င္မွဳ (legitimacy) ကို အသိအမွတ္မျပဳျခင္း၊ ဆႏၵျပျခင္း၊ သပိတ္ေမွာက္ျခင္း စတာေတြ ပါ၀င္ပါတယ္။ လူထုလွဳပ္ရွားမွဳမ်ား အေကာင္အထည္ေဖာ္တဲ့အခါ အတိုက္အခံ ႏိုင္ငံေရးအဖြဲ႕အစည္းေတြ အေနနဲ႕ ဦးေဆာင္ပါ၀င္ျခင္း (သို႕မဟုတ္) သြယ္၀ိုက္ ေဖာ္ေဆာင္ျခင္း (သို႕မဟုတ္) ေဖာ္ေဆာင္သည့္ လူပုဂၢိဳလ္ႏွင့္ အဖြဲ႕အစည္းမ်ားအား ကူညီအားေပးျခင္း တို႕ကို ျပဳလုပ္ၾကပါတယ္။


ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ ကန္႕ကြက္သပိတ္ေမွာက္ျခင္းႏွင့္ ဒီမိုကေရစီ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမွဳ


အာဏာရွင္ေရြးေကာက္ပြဲေတြကို သပိတ္ေမွာက္တဲ့အခါမွာ မဲမေပးေရး၊ ပယ္မဲျဖစ္ေရး နည္းလမ္းေတြကို အသံုးျပဳတဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲအၾကိဳကာလ လွဳပ္ရွားမွဳနဲ႕ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ေတြကို သပိတ္ေမွာက္ ကန္႕ကြက္ေရး လွဳပ္ရွားမွဳဆိုျပီး ႏွစ္မ်ိဳးရွိပါတယ္။ ေရြးေကာက္ပြဲအၾကိဳကာလမွာ နည္းမ်ိဳးစံုနဲ႕ သပိတ္ေမွာက္ၾကေပမယ့္ အာဏာရွင္အစိုးရေတြက ေရြးေကာက္ပြဲကို မျဖစ္ျဖစ္ေအာင္ ျပဳလုပ္ျပီး၊ မတရားတဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ေတြကို ေၾကညာေလ့ရွိပါတယ္။ ေရြးေကာက္ပြဲအလြန္ ကာလမွာ ေရြးေကာက္ပြဲနဲ႕ တက္လာတဲ့ ေရြးေကာက္ခံ အာဏာရွင္အစိုးရကို ဆက္ျပီး ဖြဲ႕စည္းေလ့ရွိၾကပါတယ္။


အဲဒီအခါမွာ အာဏာရွင္ဆန္႕က်င္ေရး အဖြဲ႕အစည္းေတြကလဲ ဒုတိယလွဳပ္ရွားမွဳ ျဖစ္တဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ ကန္႕ကြက္သပိတ္ေမွာက္ျခင္းကို ဆက္လက္ျပဳလုပ္ၾကရပါတယ္။ လူအခ်ိဳ႕ကေတာ့ တက္လာတဲ့ အစိုးရသစ္ဟာ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္နဲ႕ တက္လာတဲ့ အစိုးရသစ္ျဖစ္တာေၾကာင့္ ေတာ္လွန္ေရး ဆက္လုပ္လို႕ မရႏိုင္ေတာ့ဘူးလို႕ ယူဆတတ္ၾကပါတယ္။ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို ကန္႕ကြက္သပိတ္ေမွာက္ျခင္းေၾကာင့္ ဒီမိုကေရစီ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမွဳကို ထိခိုက္ေစႏိုင္မလားဆိုျပီး ေတြေ၀တတ္ၾကပါတယ္။ လက္ေတြ႕မွာ ဒီလို မဟုတ္ပါဘူး။


ႏိုင္ငံတခုမွာ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္နဲ႕ တက္လာတဲ့ အစိုးရတိုင္းကို ဒီမိုကေရစီ အစိုးရလို႕ မေခၚတြင္ႏိုင္ပါဘူး။ တရားမွ်တမွဳမရွိတဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲကို ခုတံုးလုပ္၊ ဒီမိုကေရစီကို အမည္ခံျပီး တက္လာတဲ့ ေရြးေကာက္ခံ အာဏာရွင္အစိုးရေတြလဲ ကမၻာေပၚမွာ အမ်ားအျပားရွိပါတယ္။ ဒီလို အစိုးရေတြနဲ႕ ေရြးေကာက္ခံအာဏာရွင္စနစ္ကို ဆန္႕က်င္ဖို႕အတြက္ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ေတြကို ကန္႕ကြက္သပိတ္ေမွာက္တဲ့ လွဳပ္ရွားမွဳေတြ ေပၚထြက္လာတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို ကန္႕ကြက္ သပိတ္ေမွာက္ျခင္းအားျဖင့္ ဒီမိုကေရစီေရးရာ ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲျခင္းေတြကို အက်ိဳးသက္ေရာက္မွဳ ရွိႏိုင္ေၾကာင္းကိုလဲ ေရြးေကာက္ပြဲေရးရာ သုေတသီမ်ားက ေလ့လာ ေတြ႕ရွိခဲ့ၾကပါတယ္။


၁၉၉၀ခုႏွစ္ကေန၊ ၂၀၀၇ ခုႏွစ္ကာလအထိ ကမၻာတ၀ွမ္းမွာ ေပၚထြက္ခဲ့တဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲသပိတ္ေတြကို ပညာရွင္မ်ားက ေလ့လာၾကည့္ၾကရာမွာ အာဏာရွင္ေရြးေကာက္ပြဲမ်ားကို ေရြးေကာက္ပြဲအၾကိဳကာလမွာ သပိတ္ေမွာက္ ျခင္းေၾကာင့္ ဒီမိုကေရစီျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမွဳအေပၚမွာ အက်ိဳးသက္ေရာက္မွဳ ေျခာက္ရာခိုင္ႏွဳန္းပဲ ရွိခဲ့ျပီး၊ ေရြးေကာက္ပြဲအၾကိဳကာလသပိတ္၊ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ သပိတ္ႏွစ္မ်ိဳး စလံုးကို အသံုးျပဳတဲ့အခါမွာေတာ့ ဒီမိုကေရစီျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲမွဳအေပၚမွာ အက်ိဳးသက္ေရာက္မွဳ ၂၈ ရာခိုင္ႏွုန္း ရွိေၾကာင္း ေတြ႕ရွိခဲ့ၾကပါတယ္။ ဒီလို အက်ိဳးသက္ေရာက္မွဳ တိုးတက္လာျခင္း အေၾကာင္းရင္းေတြထဲမွာ ေရြးေကာက္ပြဲနဲ႕ လူထုလွဳပ္ရွားမွဳတို႕အၾကားက ဆက္ႏြယ္မွဳေတြနဲ႕ ေရြးေကာက္ပြဲအလြန္ကာလ အတိုက္အခံႏိုင္ငံေရး အဖြဲ႕မ်ားရဲ႕ ႏိုင္ငံေရး လမ္းစဥ္ေတြက အဓိက က်ပါတယ္။


လူအမ်ား ပူးေပါင္းပါ၀င္တဲ့ လူထုတိုက္ပြဲေတြ စတင္အေကာင္အထည္ေဖာ္ဖို႕အတြက္ ဟန္ခ်က္ညီ ခ်ိတ္ဆက္လွဳပ္ရွားမွဳေတြ လိုအပ္ပါတယ္။ လူထုတိုက္ပြဲ ေအာင္ျမင္ဖို႕ ဆိုတာက လူအမ်ားက တခ်ိန္တည္းမွာ သူတို႕ရဲ႕ လိုလားခ်က္ေတြကို တျပိဳင္နက္ ေတာင္းဆိုႏိုင္မွ ျဖစ္ႏိုင္တာပါ။ ဒီလိုေတာင္းဆိုမွဳေတြ လုပ္ႏိုင္ဖို႕အတြက္ လူထုလူတန္းစား အလႊာအသီးသီးမွာ ပါ၀င္ေနတဲ့ အစုအဖြဲ႕ေတြအၾကား ခ်ိတ္ဆက္လွဳပ္ရွားေပးႏိုင္မယ့္ coordination mechanism ေတြ ရွိရပါမယ္။ ေရြးေကာက္ပြဲေတြဟာ ဒီလို coordination mechanism ေတြ ေပၚထြက္လာေရးကို လုပ္ေဆာင္ေပးႏိုင္ပါတယ္။


ေယဘုယ်အားျဖင့္ ေရြးေကာက္ပြဲအခ်ိန္ကာလဆိုတာက ျပည္သူလူထုရဲ႕ ႏိုင္ငံေရး ေရခ်ိန္ တက္ေနတဲ့ ကာလျဖစ္ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ေတြ ထြက္ေပၚလာခ်ိန္၊ အစိုးရသစ္ေတြ ဖြဲ႕စည္းလာခ်ိန္မွာ ေရြးေကာက္ပြဲမသမာမွဳေတြ၊ ဒီမိုကေရစီ အမည္ခံတဲ့ အာဏာရွင္အစိုးရေတြ တက္လာတာကို လူထုက မ်က္၀ါးထင္ထင္ ေတြ႕ၾကရပါေတာ့တယ္။ စစ္မွန္တဲ့ ဒီမိုကေရစီ ေျပာင္းလဲမွဳ မဟုတ္ဘူးဆိုတာကို လူအမ်ားက နားလည္သိရွိလာပါေတာ့တယ္။ အဲဒီအခ်ိန္ကာလေတြကို အာဏာရွင္ဆန္႕က်င္ေရး လွဳပ္ရွားေနၾကတဲ့ ေတာ္လွန္ေရးသမားေတြက စနစ္တက် အသံုးခ်တတ္ရင္ လူထုလွဳပ္ရွားမွဳရဲ႕ ဆံုခ်က္ (focal point) ျဖစ္လာႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို ကန္႕ကြက္သပိတ္ေမွာက္ျခင္းဟာ ေရြးေကာက္ပြဲအလြန္ကာလ ႏိုင္ငံေရး အခင္းအက်င္းအတြက္ အလြန္အေရးၾကီးပါတယ္။


ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ ကန္႕ကြက္သပိတ္ေမွာက္ျခင္းႏွင့္ ညီညြတ္ေရး တည္ေဆာက္မွဳ


ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို ကန္႕ကြက္သပိတ္ေမွာက္ျခင္းအားျဖင့္ ကြဲျပားတဲ့ အျမင္နဲ႕ အယူအဆေတြ ရွိခဲ့တဲ့ အတိုက္အခံ ႏိုင္ငံေရးအဖြဲ႕အစည္းေတြ အၾကားက ညီညြတ္ေရးကိုလဲ တည္ေဆာက္လာႏိုင္ပါတယ္။ အာဏာရွင္ေတြက ေရြးေကာက္ပြဲေတြ က်င္းပတဲ့အခါ ေရြးေကာက္ပြဲျဖစ္စဥ္ေပၚ မူတည္ျပီး အတိုက္အခံ ႏိုင္ငံေရး အဖြဲ႕အစည္းေတြအၾကားမွာ ကြဲျပားျခားနားတဲ့ အျမင္နဲ႕ တုန္႕ျပန္မွဳေတြ ေပၚထြက္လာတတ္ပါတယ္။


ေရြးေကာက္ပြဲျဖစ္စဥ္အရ ပထမအဆင့္အေနနဲ႕ အာဏာရွင္ေတြက ေရြးေကာက္ပြဲက်င္းပဖို႕ စတင္ျပင္ဆင္ပါတယ္။ ဒီလိုျပင္ဆင္မွဳေတြကို ျပဳလုပ္တဲ့အခါမွာ အာဏာရွင္ေတြရဲ႕ ကိုယ္စားျပဳ အဖြဲ႕အစည္း (သို႕မဟုတ္) ၾကိဳးကိုင္ထားေသာ အဖြဲ႕အစည္းက ေသခ်ာေပါက္ ႏိုင္ႏိုင္မယ့္ ေရြးေကာက္ပြဲဆိုင္ရာ မသမာမွဳေတြကို စတင္ျပဳလုပ္လာေလ့ရွိပါတယ္။ ျပီးေတာ့ ဒုတိယအဆင့္အေနနဲ႕ ေရြးေကာက္ပြဲက်င္းပမယ္ဆိုတာကို တရား၀င္ေၾကျငာပါတယ္။ ႏိုင္ငံေရးပါတီ မွတ္ပံုတင္ ေလွ်ာက္ထားခြင့္၊ ရွိျပီးသား ႏိုင္ငံေရးပါတီေတြအေနနဲ႕ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ ပါ၀င္ဖို႕ မွတ္ပံုတင္ခြင့္ ဆိုင္ရာ ေရြးေကာက္ပြဲဥပေဒေတြကို ထုတ္ျပန္ပါတယ္။


အဲဒီအေျခအေနမွာ အာဏာရွင္ေရြးေကာက္ပြဲမွာ ရွိျပီးသား အတိုက္အခံႏိုင္ငံေရးပါတီေတြက ပါ၀င္ယွဥ္ျပိဳင္ဖို႕မွတ္ပံုတင္ျခင္း၊ အတိုက္အခံ ႏိုင္ငံေရးအဖြဲ႕အစည္းမ်ားက ပါတီသစ္ေထာင္ျခင္း စတာေတြ ျပဳလုပ္ျပီး ၀င္ေရာက္ယွဥ္ျပိဳင္မွာလား (သို႕မဟုတ္) ေရြးေကာက္ပြဲကို သပိတ္ေမွာက္မွာလား ဆိုတာကို ေရြးခ်ယ္စရာ ျဖစ္လာပါတယ္။ ေရြးခ်ယ္မွဳေတြ ျဖစ္လာတဲ့အခါ အတိုက္အခံႏိုင္ငံေရး ပါတီေတြနဲ႕ အဖြဲ႕အစည္းေတြအၾကားမွာ အုပ္စုၾကီး ႏွစ္ခု ထြက္လာပါေတာ့တယ္။ ေရြးေကာက္ပြဲကို ပါ၀င္ယွဥ္ျပိဳင္မယ့္ အုပ္စုနဲ႕ ေရြးေကာက္ပြဲကို ဆန္႕က်င္သပိတ္ေမွာက္မယ့္ အုပ္စုေတြ ျဖစ္ပါတယ္။


ေရြးေကာက္ပြဲအၾကိဳကာလမွာ အုပ္စုၾကီး ႏွစ္ခုစလံုးက သူ႕လုပ္ငန္းစဥ္နဲ႕သူ အလုပ္လုပ္ၾကပါတယ္။ ေရြးေကာက္ပြဲ၀င္တဲ့ အုပ္စုက ေရြးေကာက္ပြဲ ေအာင္ႏိုင္ေရး လုပ္ငန္းစဥ္ေတြ ခ်မွတ္ျပီး အလုပ္လုပ္ၾကပါတယ္။ ေရြးေကာက္ပြဲကို သပိတ္ေမွာက္တဲ့ အုပ္စုက မဲမေပးေရး၊ ပယ္မဲျဖစ္ေရး၊ ေရြးေကာက္ပြဲ မသမာမွဳမ်ား ေဖာ္ထုတ္ေရး စတဲ့ လုပ္ငန္းစဥ္ေတြကို ခ်မွတ္ျပီး အလုပ္လုပ္ၾကပါတယ္။ ဒီလို ေဖာ္ေဆာင္ၾကရင္း အုပ္စုၾကီးႏွစ္ခုအၾကားမွာ အားျပိဳင္မွဳေတြ၊ တဘက္နဲ႕တဘက္ ေ၀ဖန္တိုက္ခိုက္မွဳေတြကလဲ ေပၚထြက္လာတတ္ပါေသးတယ္။


ဒီလိုနဲ႕ ေရြးေကာက္ပြဲျဖစ္စဥ္ တတိယအဆင့္ကို ေရာက္လာပါတယ္။ အတိုက္အခံေတြအေနနဲ႕ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ ပါ၀င္သည္ျဖစ္ေစ၊ သပိတ္ေမွာက္သည္ျဖစ္ေစ အာဏာရွင္အစိုးရေတြကေတာ့ ေရြးေကာက္ပြဲကို မျဖစ္ျဖစ္ေအာင္ ျပဳလုပ္ေလ့ရွိပါတယ္။ ေရြးေကာက္ပြဲအၾကိဳကာလ မသမာမွဳေတြအျပင္ ေရြးေကာက္ပြဲေန႕ မသမာမွဳေတြကိုပါ က်ဴးလြန္ေလ့ရွိပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ အတိုက္အခံေတြက ေရြးေကာက္ပြဲကို သပိတ္ေမွာက္ထားခဲ့ရင္ ေရြးေကာက္ပြဲမဲေပးသူ အေရအတြက္ ရာခိုင္ႏွဳန္းကို တိုးျမွင့္ေျပာေလ့ ရွိပါတယ္။ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ အတိုက္အခံေတြက ပါ၀င္ယွဥ္ျပိဳင္ခဲ့ရင္လဲ ေနာက္ဆံုးရလဒ္မွာ အာဏာရွင္ လက္ကိုင္တုတ္အဖြဲ႕အစည္းေတြကသာ မဲအမ်ားဆံုးရရွိေအာင္ မဲခိုးတာ၊ မဲလိမ္တာ၊ ၾကိဳတင္မဲရယူတာေတြ လုပ္ထားေလ့ရွိပါတယ္။ ေရြးေကာက္ပြဲေန႕ မသမာမွဳေတြကို က်ဴးလြန္ျပီးတဲ့အခါ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို အာဏာရွင္ေတြက ေၾကျငာပါေတာ့တယ္။


အာဏာရွင္ေတြက ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို ေၾကျငာျပီးခ်ိန္မွာ အတိုက္အခံေတြဘက္က တုန္႕ျပန္မွဳ ျပဳလုပ္ရပါတယ္။ ဒါက ေရြးေကာက္ပြဲျဖစ္စဥ္ရဲ႕ စတုတၳ အဆင့္ပါပဲ။ အဲဒီအဆင့္မွာတင္ အတိုက္အခံေတြမွာ အုပ္စု ငါးခု ကြဲသြားပါေတာ့တယ္။ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ ၀င္ေရာက္ယွဥ္ျပိဳင္တဲ့ အုပ္စုၾကီးမွာ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို လက္ခံတဲ့ အုပ္စုနဲ႕ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို သပိတ္ေမွာက္တဲ့ အုပ္စု ႏွစ္စု ထပ္ျပီး ကြဲပါတယ္။ ေရြးေကာက္ပြဲကို သပိတ္ေမွာက္ခဲ့တဲ့ အုပ္စုၾကီးမွာ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို လက္ခံတဲ့ အုပ္စု၊ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို သပိတ္ေမွာက္တဲ့ အုပ္စုနဲ႕ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကိုလဲ လက္မခံ၊ သပိတ္ေမွာက္ လွဳပ္ရွားမွဳေတြလဲ မလုပ္ေတာ့တဲ့ အုပ္စု ဆိုျပီး သံုးစု ထပ္ျပီး ကြဲပါတယ္။


ေရြးေကာက္ပြဲမွာ ၀င္ေရာက္ယွဥ္ျပိဳင္ျပီး ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို လက္ခံတဲ့ အုပ္စုနဲ႕ ပတ္သက္တဲ့ လုပ္ငန္းစဥ္ေတြကေတာ့ ထူးထူးျခားျခား မရွိပါဘူး။ အႏိုင္ရသူေတြက ေရြးေကာက္ခံ အာဏာရွင္စနစ္ရဲ႕ ယႏၱရားထဲကို ေရာက္သြားျပီး၊ အာဏာရွင္တို႕ အလိုက် လက္ညွိဳးေထာင္၊ ေခါင္းျငိမ့္ လုပ္ရေလ့ရွိပါတယ္။ ဒုတိယတမ်ိဳးျဖစ္တဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲကို ၀င္ေရာက္ယွဥ္ျပိဳင္ျပီး၊ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို သပိတ္ေမွာက္တဲ့ အုပ္စုကေတာ့ အာဏာရွင္ ေရြးေကာက္ပြဲရဲ႕ မသမာမွဳမ်ားကို ေဖာ္ထုတ္ျခင္း၊ အာဏာရွင္အစိုးရသစ္ရဲ႕ တရား၀င္မွဳကို အသိအမွတ္မျပဳျခင္း၊ ဆႏၵျပသပိတ္ေမွာက္မွဳမ်ား ျပဳလုပ္ျခင္း လုပ္ငန္းစဥ္ေတြကို အေကာင္အထည္ေဖာ္ႏိုင္လာမွာ ျဖစ္ပါတယ္။


ေရြးေကာက္ပြဲပါ၀င္ယွဥ္ျပိဳင္တဲ့ ႏိုင္ငံေရးအဖြဲ႕အစည္းေတြ ကိုယ္တိုင္က ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို ကန္႕ကြက္သပိတ္ေမွာက္လာမွာကို အာဏာရွင္အစိုးရေတြကလဲ စိုးရိမ္ေလ့ရွိၾကပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္လဲ သက္ဆိုင္ရာ ႏိုင္ငံေရးအဖြဲ႕အစည္းေတြရဲ႕ ေခါင္းေဆာင္ေတြနဲ႕ အေရးပါသူေတြ ပါ၀င္အေရြးခံၾကတဲ့ ေဒသအခ်ိဳ႕မွာ အာဏာရွင္လက္ကိုင္ဒုတ္ အဖြဲ႕အစည္းေတြကို ပါ၀င္ယွဥ္ျပိဳင္ေစျခင္း မရွိပဲ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္အျဖစ္ အလိုအေလ်ာက္သတ္မွတ္ေပးမွဳေတြနဲ႕ အာဏာရွင္ လက္ကိုင္ဒုတ္ အဖြဲ႕အစည္းက ကိုယ္စားလွယ္ေတြကို တမင္တကာ အရွံဳးေပးထားမွဳေတြ ျပဳလုပ္လာတတ္ပါတယ္။ ဒီလို လုပ္ျခင္းအားျဖင့္ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ ပါ၀င္ယွဥ္ျပိဳင္တဲ့ ႏိုင္ငံေရးအဖြဲ႕အစည္းေတြ အေနနဲ႕လဲ ေခါင္းေဆာင္ေတြ၊ အေရးပါသူေတြ ကိုယ္တိုင္က ေရြးေကာက္ခံ အာဏာရွင္အစိုးရသစ္ ယႏၱရားထဲမွာ ပါ၀င္ရေတာ့မွာ ျဖစ္တဲ့အတြက္ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို သပိတ္ေမွာက္ဖို႕ ခဲယဥ္းသြားေစပါတယ္။


ဘယ္လိုပဲျဖစ္ျဖစ္ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ ပါ၀င္ယွဥ္ျပိဳင္တဲ့ ႏိုင္ငံေရးအဖြဲ႕အစည္းေတြက အဖြဲ႕အစည္းအလိုက္ ရလဒ္ကို သပိတ္ေမွာက္ျခင္း မရွိခဲ့ရင္ေတာင္ သပိတ္ေမွာက္လိုတဲ့ အစုအဖြဲ႕ေလးေတြ၊ လူပုဂၢိဳလ္ေတြ ေပၚထြက္လာတတ္ပါတယ္။ ဒီလို အစုအဖြဲ႕ေလးေတြနဲ႕ ေရြးေကာက္ပြဲ အၾကိဳကာလမွာကတည္းက သပိတ္ေမွာက္ခဲ့တဲ့ ႏိုင္ငံေရးအင္အားစုေတြ ခ်ိတ္ဆက္ေပါင္းစည္းျပီး ညီညြတ္ေရးကို တည္ေဆာက္ႏိုင္ ပါတယ္။ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ သပိတ္ေမွာက္ေရး လုပ္ငန္းစဥ္ေတြကို ပူးေပါင္း အေကာင္အထည္ေဖာ္ႏိုင္ပါတယ္။ ဒီလို အေကာင္အထည္ေဖာ္ၾကရာမွာလဲ ေရြးေကာက္ပြဲ အၾကိဳကာလမွာ သပိတ္ေမွာက္ခဲ့တဲ့ အတိုက္အခံ ႏိုင္ငံေရးအင္အားစုေတြ အားလံုးက ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို သပိတ္ေမွာက္မယ္လို႕ မယူဆႏိုင္ျပန္ပါဘူး။ ဒီအင္အားစုေတြမွာလဲ အုပ္စုက သံုးမ်ိဳး ကြဲတတ္ျပန္ပါေသးတယ္။


ပထမတမ်ိဳးကေတာ့ ေရြးေကာက္ပြဲကို သပိတ္ေမွာက္ေပမယ့္ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို လက္ခံတဲ့ အုပ္စုပါ။ အာဏာရွင္အစိုးရနဲ႕ ထိပ္တိုက္ရင္ဆိုင္ျခင္း မလုပ္လိုတဲ့ ႏိုင္ငံေရးအင္အားစုေတြက ဒီအုပ္စုမွာ ပါ၀င္လာေလ့ရွိပါတယ္။ ၁၉၉၅ ခုႏွစ္ အယ္လ္ဂ်ီးရီးယားမွာ အတိုက္အခံႏိုင္ငံေရး ပါတီၾကီးတခုက ဦးေဆာင္ျပီး ေရြးေကာက္ပြဲကို သပိတ္ေမွာက္ခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ေတြ ေပၚထြက္လာတဲ့ အခါက်ေတာ့ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို သပိတ္ဆက္မေမွာက္ေတာ့ပဲ ေရြးေကာက္ပြဲနဲ႕ တက္လာတဲ့ အစိုးရသစ္ကို အသိအမွတ္ျပဳျပီး အမ်ိဳးသားျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရးအတြက္ ဒိုင္ယာေလာ့ခ္ေခၚေပးဖို႕ ေတာင္းဆိုမွဳေတြ လုပ္လာပါေတာ့တယ္။


ဒီလို ေရွ႕ေနာက္မညီတဲ့ လုပ္ရပ္ေတြေၾကာင့္ ေရြးေကာက္ပြဲကို သပိတ္ေမွာက္ခဲ့တဲ့ ျပည္သူလူထုမွာလဲ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကိုပဲ သပိတ္ဆက္ေမွာက္ရေတာ့မလိုလို၊ အသိအမွတ္ျပဳ ရေတာ့မလိုလိုနဲ႕ အစိုးရသစ္ကိုလဲ မယံုၾကည္၊ အတိုက္အခံႏိုင္ငံေရးသမားေတြကိုလဲ စိတ္ပ်က္လာၾကရာက ႏိုင္ငံေရး ပဋိပကၡရွည္ၾကာမွဳေတြ ျဖစ္ခဲ့ရပါတယ္။ တခါတရံမွာလဲ အာဏာရွင္အစိုးရေတြ ကိုယ္တိုင္က ႏိုင္ငံေရးျပႆနာေတြကို ေရြးေကာက္ပြဲကေန တက္လာတဲ့ အစိုးရသစ္နဲ႕ ေျဖရွင္းမယ့္ ႏိုင္ငံေရးအရိပ္အေယာင္ေတြျပျပီး ဒီလိုအုပ္စုေတြ ေပၚထြက္လာေအာင္ လမ္းေၾကာင္းေပးတာေတြ ရွိပါတယ္။ ျဖစ္ႏိုင္ျခင္း၊ မျဖစ္ႏိုင္ျခင္းကေတာ့ အတိုက္အခံေတြရဲ႕ ဦးေႏွာက္နဲ႕ ႏိုင္ငံေရးရာ ကၽြမ္းက်င္မွဳေပၚမွာပဲ မူတည္ တြက္ခ်က္ဖို႕ လိုပါလိမ့္မယ္။


ေရြးေကာက္ပြဲအၾကိဳကာလမွာ သပိတ္ေမွာက္ခဲ့တဲ့ ႏိုင္ငံေရးအင္အားစုေတြအၾကားမွာ ေရြးေကာက္ပြဲ ရလဒ္ ေပၚထြက္လာတဲ့အခါ လက္ခံျခင္း၊ ကန္႕ကြက္ျခင္း လံုး၀မလုပ္ေတာ့ပဲ အတိုက္အခံႏိုင္ငံေရးကို သက္တမ္းတိုးခ်ဲ႕တဲ့ အုပ္စုတမ်ိဳးလဲ ေပၚထြက္လာတတ္ပါတယ္။ ဒီလို အုပ္စုေတြက ေရြးေကာက္ပြဲကို လူအမ်ား သပိတ္ေမွာက္ၾကတာ၊ မဲမေပးၾကတာဟာ သူတို႕ရဲ႕ လုပ္ရပ္ေတြအေနနဲ႕ ဂုဏ္ယူ၀မ္းေျမာက္တတ္ၾကပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို အာဏာရွင္အစိုးရေတြက ေၾကျငာလာတဲ့ အခါက်ေတာ့လဲ အာဏာရွင္ေတြဘက္က တဘက္သတ္လုပ္မွာကိုသိရက္နဲ႕ ရသမွ် အင္အားေလးနဲ႕ တိုက္ခဲ့ရတဲ့အတြက္ အတိုက္အခံႏိုင္ငံေရးအင္အားစုအေနနဲ႕ တာ၀န္ေက်တယ္လို႕ ယူဆၾကပါတယ္။ ထိပ္တိုက္ရင္ဆိုင္မွဳလုပ္ရင္ အာဏာရွင္ေတြဘက္က အေရးယူမွဳေတြ ျပဳလုပ္လာမွာကို စိုးရိမ္ျပီး ပိုေနျမဲ၊ က်ားေနျမဲ အာဏာရွင္အသိအမွတ္ျပဳ အတိုက္အခံအေနနဲ႕ ရပ္တည္ရေရးကိုပဲ ၾကိဳးပမ္းေလ့ရွိပါတယ္။ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို သပိတ္ေမွာက္ေရးကိုလဲ ဆက္လက္အေကာင္အထည္ ေဖာ္ျခင္း မရွိသလို၊ တက္လာတဲ့ အစိုးရသစ္ကို ဆက္လက္ေတာ္လွန္မယ့္ လမ္းစဥ္ေတြလဲ ခ်မွတ္ျခင္း မရွိပါဘူး။ အတိုက္အခံအေနနဲ႕ ရပ္တည္ျပီး ငုတ္တုပ္ထိုင္ေနမယ့္ အုပ္စုျဖစ္ပါတယ္။


ေနာက္ဆံုးအုပ္စုတစုကေတာ့ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို ဆန္႕က်င္သပိတ္ေမွာက္တဲ့ အုပ္စုျဖစ္ပါတယ္။ ဒီအုပ္စုက ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို ဆန္႕က်င္သပိတ္ေမွာက္ျပီး လူထုရဲ႕ ႏိုင္ငံေရး ႏိုးၾကားမွဳရွိလာေအာင္ လွံဳ႕ေဆာ္ျခင္း၊ ေရြးေကာက္ပြဲအလြန္ကာလ ႏိုင္ငံေရးအခင္းအက်င္းကို ေတာ္လွန္ေရးအေတြးအေခၚေပၚ အေျခတည္တဲ့ အခင္းအက်င္းျဖစ္လာေစရန္ ဖန္တီးေဆာင္ရြက္ျခင္း၊ အသစ္တက္လာတဲ့ ေရြးေကာက္ခံ အာဏာရွင္ အစိုးရသစ္ကို ဆန္႕က်င္ျခင္း စတာေတြကို ျပဳလုပ္မယ့္ အုပ္စုျဖစ္ပါတယ္။ ေရြးေကာက္ပြဲအလြန္ကာလ ႏိုင္ငံေရးဦးေဆာင္မွဳကို ဒီအုပ္စုကို ဦးစီးႏိုင္မွသာ စစ္မွန္တဲ့ ဒီမိုကေရစီ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမွဳေတြကို ေဆာင္က်ဥ္းေပးႏိုင္မွာျဖစ္ပါတယ္။


ဒီအုပ္စုငါးခုမွာ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို လက္ခံလိုက္တဲ့ အုပ္စုႏွစ္ခုကို ဖယ္ရွားျပီး၊ က်န္တဲ့ အုပ္စုသံုးခုအၾကားမွာ ညီညြတ္ေရးတည္ေဆာက္ဖို႕ လိုအပ္ပါတယ္။ ေရြးေကာက္ပြဲကို လက္ခံခဲ့ျပီးမွ ရလဒ္ကို သပိတ္ေမွာက္တဲ့ အုပ္စုနဲ႕ ေရြးေကာက္ပြဲအၾကိဳကာလနဲ႕ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို သပိတ္ေမွာက္တဲ့ အုပ္စုေတြအၾကား ကြဲျပားတဲ့အျမင္ေတြကို ျပန္လည္ညွိႏွိဳင္းျပီး ႏိုင္ငံေရးပန္းတိုင္ သတ္မွတ္ဖို႕ လိုပါတယ္။ ေရြးေကာက္ပြဲကို သပိတ္ေမွာက္ျပီးမွ ရလဒ္ကို ဆက္လက္သပိတ္ေမွာက္ရဲျခင္း မရွိပဲ အတိုက္အခံေနရာမွာ ငုပ္တုတ္ထိုင္ေနမယ့္ အုပ္စုကိုလဲ ဒီလို လုပ္ျခင္းအားျဖင့္ ႏိုင္ငံေရးပဋိပကၡရွည္ၾကာျပီး တိုင္းျပည္ရဲ႕ ဖြံ႕ျဖိဳးတိုးတက္ေရးကို ထိခိုက္ေစႏိုင္တယ္ဆိုတာကို ထိထိမိမိ မီးေမာင္းထိုး ရွင္းျပေပးျပီး၊ အာဏာရွင္ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ သပိတ္ေမွာက္ျခင္းနဲ႕ အစျပဳတဲ့ ေရြးေကာက္ခံအာဏာရွင္စနစ္ တိုက္ဖ်က္ေရး အေရးေတာ္ပံုၾကီးမွာ လက္တြဲပါ၀င္ဖို႕ တိုက္တြန္းၾကရန္ လိုအပ္ပါတယ္။


ဒီအုပ္စုသံုးစုအၾကားမွာ ညီညြတ္ေရးတည္ေဆာက္ႏိုင္ဖို႕အတြက္ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို ကန္႕ကြက္ သပိတ္ေမွာက္ျခင္းကေန အစျပဳဖို႕ လိုအပ္ပါတယ္။ ဒါမွလဲ ေရြးေကာက္ပြဲ အလြန္ကာလမွာ ေရြးေကာက္ခံ အာဏာရွင္စနစ္ (electoral authoritarianism) တိုက္ဖ်က္ေရးအတြက္ လက္တြဲအလုပ္လုပ္ရမယ့္ ႏိုင္ငံေရးအင္အားစုေတြကို ကြဲကြဲျပားျပားထင္သာ ျမင္သာ ေပၚထြက္လာေစမွာျဖစ္ပါတယ္။


အေျခခံအေတြးအေခၚ မတူညီသူေတြအၾကားမွာ ညီညြတ္ေရး တည္ေဆာက္ဖို႕ ၾကိဳးပမ္းတာထက္စာရင္ လုပ္နည္းလုပ္ဟန္ကြဲျပားေပမယ့္ အေျခခံ အေတြးအေခၚ တူညီသူေတြအၾကားမွာပဲ ညီညြတ္ေရး တည္ေဆာက္တာက ေရရွည္ႏိုင္ငံေရးပန္းတိုင္အတြက္ ပိုျပီး သင့္ေတာ္ပါတယ္။ တိုက္ပြဲတပြဲမွာ စမတိုက္ခင္ကတည္းက လက္နက္ခ်ရင္ ေကာင္းမလား၊ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရး လုပ္ရင္ ေကာင္းမလားလို႕ ေတြးေနတဲ့ ရဲေဘာ္အင္အား တရာထက္ ေအာင္ပြဲရတဲ့အထိ စစ္နည္းဗ်ဴဟာ မ်ိဳးစံုသံုးျပီး တိုက္ပြဲ၀င္သြားမယ္ဆိုတဲ့ ရဲေဘာ္ ဆယ္ေယာက္က ပိုျပီး တန္ဖိုးရွိေၾကာင္းကို စစ္ေရး နားလည္သူတိုင္း သိရွိၾကပါတယ္။ နည္းဗ်ဴဟာေတြက ကြဲျပားခ်င္ ကြဲျပားႏိုင္ေပမယ့္ အေျခခံအေတြးအေခၚ ညီညြတ္မွ ထိေရာက္မွဳ ရွိႏိုင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။


နိဂံုး


ခ်ဳပ္၍ ဆိုရရင္ ၁၉၉၀ ခုႏွစ္ကေန၊ ၂၀၀၇ ခုႏွစ္အၾကားမွာ ျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲအၾကိဳကာလ သပိတ္နဲ႕ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ သပိတ္ စုစုေပါင္း ၅၁ ခု ကို ပညာရွင္ေတြရဲ႕ ဆန္းစစ္ခ်က္အရ ေရြးေကာက္ပြဲ အၾကိဳကာလသပိတ္ တမ်ိဳးတည္းေၾကာင့္ ဒီမိုကေရစီ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲႏိုင္မွဳ ေျခာက္ရာခိုင္ႏွဳန္းသာ ရွိခဲ့ျပီး၊ ေရြးေကာက္ပြဲအၾကိဳကာလ သပိတ္နဲ႕ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ သပိတ္ႏွစ္မ်ိဳးကို ေပါင္းစပ္အသံုးျပဳမွဳေၾကာင့္ ဒီမိုကေရစီ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲႏိုင္မွဳ ရာခိုင္ႏွဳန္း ၂၈ ရာခိုင္ႏွဳန္းအထိ တိုးတက္သြားခဲ့ေၾကာင္း ေလ့လာေတြ႕ရွိခဲ့ၾကရပါတယ္။ ဒါက ေရရွည္အက်ိဳးေက်းဇူးျဖစ္ပါတယ္။ ေရတိုအက်ိဳးေက်းဇူးအေနနဲ႕လဲ ေရြးေကာက္ပြဲအလြန္ ႏိုင္ငံေရး အခင္းအက်င္း အတြက္ လိုအပ္တဲ့ ညီညြတ္ေရးတည္ေဆာက္မွဳကို ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္အား ကန္႕ကြက္သပိတ္ေမွာက္ျခင္းျဖင့္ ေဖာ္ေဆာင္ႏိုင္ပါေၾကာင္း တင္ျပလိုက္ရပါတယ္။


ခင္မမမ်ိဳး (၇၊ ၁၁၊ ၂၀၁၀)


ရည္ညႊန္းကိုးကား။ ။


Algeria: “Opposition calls for reconciliation”, 1995. Middle East Economic Digest.


Beaulieu, Emily. (2007) “Election Boycotts as Bargaining Ploys for improving Democracy”, R&R


Francisco, Ronald A. (1993) “Theories of Protest and the Revolutions of 1989”, American Journal of Political Science 37(3): 663-680.


Kuzio, Taras. (2005) “The Opposition’s Road to Success”, Journal of Democracy 16(2): 117-130.


Schedler, Andreas. (2002) “The Nested Game of Democratization by Elections”, International Political Science Review 23(1): 103-122.


Schedler, Andreas. (2006) “Electoral Authoritarianism: The Dynamics of Unfree Competition” Boulder: Lynne Rienner Publishers.


ေစာလားပြယ္ ပန္ၾကားခ်က္

က်ေနာ္တို ့ တိုက္ေနျပီ။ ေရြးေကာက္ပြဲကိုလက္ခံဘူး။ ေဘာဒါဂတ္မလုပ္နိင္ဘူး။ ျပည္သူလူထုေတြငတ္ကုန္တာကိုလက္ပိုက္မၾကည့္နိင္ဘူး။
က်ေနာ္တို ့ ေစာဘဦးၾကီးမူေလးခ်က္မရမခ်င္း ဆက္လက္တိုက္ပြဲ၀င္မယ္။
က်ေနာ္တုိ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၊ ေက်ာင္းသားေတြနဲ ့အတူ လက္တြဲတိုက္ပြဲ၀င္သြားမယ္။
တျခားအဖြဲ ့ေတြလည္း က်ေနာ္တို ့နဲ ့အတူတိုက္ပြဲ၀င္ၾကပါ လုိ ့ေျပာခ်င္တယ္။

လက္နက္ကိုင္ေတာ္လွန္ေရး၊ ကန္႕သတ္စစ္ပြဲႏွင့္ ႏို္င္ငံေရးခ်ိန္ခြင္လွ်ာ

လက္နက္ကိုင္ေတာ္လွန္ေရး၊ ကန္႕သတ္စစ္ပြဲႏွင့္ ႏို္င္ငံေရးခ်ိန္ခြင္လွ်ာ


“ဘယ္လိုစစ္ပြဲမွာ သင္၀င္တိုက္ေနတယ္ဆိုတာ နားလည္ျခင္းဟာ ေအာင္ပြဲရဲ႕ ပထမဆံုးေျခလွမ္းပဲ”

(ဗိုလ္ခ်ဳပ္အန္တိုနီဇင္နီ)


နိဒါန္း


“ေတာ္လွန္ေရးတရပ္၏ ကံၾကမၼာသည္ ေတာ္လွန္သူမ်ား၏ အေတြးအေခၚျပတ္သားမႈ၊ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ ခိုင္မာမႈ၊ စနစ္တက်ေဆာင္ရြက္မႈတို႔ အေပၚတြင္ တည္မွီေနသျဖင့္ အေတြးအေခၚ ႐ႈပ္ေထြးေ၀၀ါးမႈမ်ားျဖင့္ ေတာ္လွန္ေရး၏ အ႐ႈံးကို ကိုယ္တိုင္မဆံုးျဖတ္မိေစရန္ သတိျပဳရမည္” တဲ့။ ဒီစကားစုေလးကို စၾကားခါစ က နည္းနည္းေတာ့ မရွင္းသလိုျဖစ္ေနခဲ့တယ္။ ေတာ္လွန္သူမ်ား ကိုယ္တိုင္က ေတာ္လွန္ေရးအ႐ႈံးကို ဆံုးျဖတ္မိသလို ျဖစ္တတ္တယ္ဆိုတာ ျဖစ္ႏိုင္ပါ့မလားဆိုၿပီးပါ။ ေနာက္ပိုင္းက်ေတာ့ ႏိုင္ငံေရးခ်ိန္ခြင္လွ်ာညႇိဖို႔မွာ အေရးႀကီးဆံုးျဖစ္တဲ့ လက္နက္ကိုင္ေတာ္လွန္ေရးအေပၚမွာ ဒီမိုကေရစီ ေတာ္လွန္ေရးသမား အခ်ဳိ႕ရဲ႕ ေျပာဆို ေ၀ဖန္သံေတြၾကားလာခဲ့ရတယ္။ “လက္နက္ကိုင္ေတာ္လွန္ေရး ေခတ္ကုန္ေနၿပီ”၊ “လက္နက္ကိုင္ ေတာ္လွန္ေရးလုပ္တာ ဦးေႏွာက္မရွိသူေတြပဲလုပ္တာ” ဆိုၿပီး ေျပာဆိုသံေတြ ထြက္လာသလို “ဒီမိုကေရစီ တိုက္ပြဲဆိုတာ လက္နက္နဲ႔တိုက္လို႔မရဘူး။ ညင္သာစြာ ေျပာင္းမွရတာ။ နအဖအခင္းအက်င္း အတိုင္းလိုက္ ေလွ်ာက္ၿပီး ျဖည္းျဖည္းခ်င္းေျပာင္းယူရမွာ” ဆိုတဲ့ ဒူးေထာက္ေက်ာသပ္ခံေရး အေတြးအျမင္ေတြလည္း ထြက္ေပၚလာပါတယ္။ ဒါေတြနဲ႔ပတ္သက္ျပီး လက္နက္ကိုင္ေတာ္လွန္ေရး၊ ကန္႔သတ္စစ္၊ ႏိုင္ငံေရးခ်ိန္ခြင္ လွ်ာဆိုတဲ့ စကားလံုးေလးေတြကို သတိသြားရမိပါတယ္။


လက္နက္ကိုင္ေတာ္လွန္ေရးႏွင့္ဒီမိုကေရစီ


“မတရားမႈဟာ ဥပေဒျဖစ္လာတဲ့အခါ ေတာ္လွန္ပုန္ကန္ရန္ လိုအပ္တယ္တဲ့”။ ဒီဥပေဒသဟာ ေရွး လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာကတည္းက ကမၻာအရပ္ရပ္မွာ က်င့္သံုးခဲ့ၾကတဲ့ဥပေဒသပါ။ ကမၻာေပၚမွာဖိႏွိပ္သူ လူတန္းစားဆိုတာ ရွိေနသေရြ႕ အဖိႏွိပ္ခံလူတန္းစားေတြ ရွိၾကစၿမဲ ျဖစ္သလို၊ ဖိႏွိပ္သူေတြကို အဖိႏွိပ္ခံရသူ ေတြက ေတာ္လွန္ပုန္ကန္မႈ ဆိုတာဟာလဲ အခ်ိန္မေရြး ေပၚေပါက္ေနႏိုင္စၿမဲပါပဲ။ အခ်ဳိ႕က ဒီမိုကေရစီေတာ္ လွန္ေရးမွာ စစ္ပြဲဆိုတာမလိုအပ္ဘဲ ညင္သာစြာေျပာင္းလဲမႈပဲ လိုအပ္တယ္လို႔ ဆိုတတ္ၾကပါတယ္။ လက္နက္မဲ့ေတာ္လွန္ေရး (Revolutions without arms) ဆိုတဲ့ သေဘာတရားကို ဦးစားေပးေဖာ္ျပတတ္ၾကပါတယ္။


သို႔ေပမယ့္လဲ ကမၻာတ၀ွမ္းက ဒီမိုကေရစီလႈိင္းလံုးႀကီးမ်ားကို ေလ့လာၾကည့္တာနဲ႔ ဒီမိုကေရစီကူး ေျပာင္းမႈျဖစ္စဥ္နဲ႔ လက္နက္ကိုင္ေတာ္လွန္ေရးစစ္ပြဲမ်ားၾကားက ဆက္ႏြယ္မႈကို ေတြ႔ျမင္ရမွာျဖစ္ပါတယ္။ ေယဘုယ်အားျဖင့္ ဒီမိုကေရစီအသြင္ ကူးေျပာင္းမႈျဖစ္စဥ္ (Democratization) ကို ျဖစ္ေစႏိုင္တဲ့ ျပဌာန္း ခ်က္ ေျခာက္ခ်က္ရွိပါတယ္။ ဒီေျခာက္ခ်က္ထဲမွာ transnational and international engagements including war ဆိုတဲ့အခ်က္ကို အေရးပါေသာ အခ်က္တခ်က္အျဖစ္ ပညာရွင္မ်ားက မီးေမာင္းထိုးျပထား ၾကပါတယ္။


ကမၻာ့ဒီမိုကေရစီႏိုင္ငံႀကီးတခုျဖစ္တဲ့ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုရဲ႕ ပထမအဆင့္ ဒီမိုကေရစီေျပာင္း လဲမႈျဖစ္စဥ္ဟာ anti-imperial struggle တခုျဖစ္တဲ့ အေမရိကန္ေတာ္လွန္ေရးကေန စတင္ခဲ့တာျဖစ္ပါ တယ္။ အသြင္ကူးမႈဒုတိယအဆင့္က်ေတာ့ အေမရိကန္ျပည္တြင္းစစ္ကေန ေပၚထြက္လာခဲ့တာ ျဖစ္တယ္ လို႔ ပညာရွင္အခ်ဳိ႕ကဆိုခဲ့ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စု ဒီမိုကေရစီဟာ ေတာ္လွန္ေရးစစ္ပြဲ အေပၚမွာ အေျချပဳေပၚေပါက္ခဲ့တာလို႔ ဆိုႏိုင္ပါတယ္။ ဒီလိုပါပဲ။ ဥေရာပမွာဆိုရင္လဲ ျပင္သစ္ေတာ္လွန္ေရး (၁၇၉၈) ဟာ ေျမရွင္ပေဒသရာဇ္စနစ္နဲ႔ royal absolutist rule ကို ခ်ဳပ္ၿငိမ္းၿပီး၊ ဒီမိုကေရစီလမ္းေၾကာင္း ကို ဦးတည္ေစခဲ့ပါတယ္။ ဥေရာပေတာင္ပိုင္းက ေပၚတူဂီႏိုင္ငံရဲ႕ ဒီမိုကေရစီေျပာင္းလဲမႈျဖစ္စဥ္ဟာလဲ ေတာ္လွန္ေရးစစ္ပြဲအသြင္သ႑ာန္နဲ႔ ျဖစ္ပါတယ္။


အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု၊ ဥေရာပနဲ႔ အျခားႏိုင္ငံမ်ားရဲ႕ ဒီမိုကေရစီေျပာင္းလဲမႈျဖစ္စဥ္မ်ားကို ေလ့ လာၿပီး၊ ႏိုင္ငံေရးသုေတသီ Dankwart Rustow က ဒီမိုကေရစီဆိုတာ ပ႗ိပကၡေတြက ေမြးဖြားလာတာ ျဖစ္ၿပီး၊ ကမၻာတ၀ွမ္းက ဒီမိုကေရစီေျပာင္းလဲမ ႈျဖစ္စဥ္မ်ားစြာမွာ ညင္သာစြာ ေျပာင္းလဲမႈရွားပါးေၾကာင္း ေျပာဆိုခဲ့ပါတယ္။ မ်ားေသာအားျဖင့္ လက္နက္ကိုင္ေတာ္လွန္ေရး ေပါင္းစပ္ပါ၀င္မႈမရွိဘဲ ရရွိခဲ့တဲ့ ေတာ္လွန္ေရးေအာင္ပြဲေတြကို ၫႊန္းဆိုျပတဲ့အခါမွာ ေတာင္အာဖရိကႏိုင္ငံကို ဥပမာေပးတတ္ၾကပါတယ္။


သို႔ေပမယ့္ ေတာင္အာဖရိကႏိုင္ငံနဲ႔ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ Geopolitics အေနအထားလံုး၀မတူပါဘူး။ ႏိုင္ငံတကာ ဖိအားေပးမႈရဲ႕ ထိေရာက္ႏိုင္မႈ အေျခအေနမတူသလို၊ ေဒသဆိုင္ရာလံုျခံဳေရး (regional security) ႐ႈေထာင့္ကေန ႐ႈျမင္သံုးသပ္မႈ အေနအထားေတြလဲ မတူပါဘူး။ ၿပီးေတာ့ ေတာင္အာဖရိက ဒီမိုကေရစီ အသြင္ကူးေျပာင္းမႈျဖစ္စဥ္မွာ စတင္ခဲ့တာက incumbent de Klerk government အေနနဲ႔ျဖစ္ၿပီး၊ ၁၉၉၃ စက္တင္ဘာက်မွ ပါ၀ါခြဲေ၀ၾကားျဖတ္အစိုးရအဆင့္ကို တက္လွမ္းသြားခဲ့တာပါ။ ဒီလိုကူးေျပာင္းမႈျဖစ္စဥ္ ဆိုတာက အာဏာရွင္ေတြဘက္က စတင္မွျဖစ္တာပါ။ စတင္လာေအာင္ တြန္းအားေပးမႈေတြကလဲ ထိ ေရာက္စြာ လုပ္ႏိုင္မွျဖစ္တာပါ။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာက်ေတာ့ ႏိုင္ငံတကာဖိအားကလဲ ေတာင္အာဖရိက တုန္းက ေလာက္ ထိေရာက္မႈရွိႏိုင္မွာမဟုတ္သလို၊ ျမန္မာနအဖရဲ႕ strategic doctrine ကလဲ အတိုက္အခံအၿပီး သတ္ ေခ်မႈန္းေရးျဖစ္တာေၾကာင့္၊ ဒီလိုဒီမိုကေရစီေျပာင္းလဲမႈျဖစ္စဥ္မ်ိဳး ျမန္မာျပည္မွာ လံုး၀ျဖစ္လာစရာ အေၾကာင္းမရွိပါဘူး။


ေနာက္တမ်ဳိးျဖစ္တဲ့ နမ္ဘီးယား၊ ကမ္ေဘာဒီးယား ဒီမိုကေရစီေျပာင္းလဲမႈ ျဖစ္စဥ္ေတြလို ႏိုင္ငံတ ကာက ၾကား၀င္လာၿပီး၊ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာႏိုင္ငံမ်ား ပူးေပါင္းပါ၀င္တဲ့ ၾကားျဖတ္အစိုးရနဲ႔ ေျပာင္းလဲမႈျဖစ္ စဥ္စတင္ဖို႔ဆိုတာကလဲ ျဖစ္ႏိုင္ေခ် နည္းပါးပါတယ္။ ဒီေတာ့ အသြင္ကူးေျပာင္းမႈျဖစ္စဥ္ အမ်ိဳးအစားေတြမွာ က ႏွစ္မ်ိဳးပဲ က်န္ပါတယ္။ အတိုက္အခံမ်ားက ဦးေဆာင္ေသာ ၾကားျဖတ္အစိုးရ (သို႔) ပါ၀ါရွယ္ယာ ၾကားျဖတ္အစိုးရမ်ားမွတဆင့္ ဒီမိုေျပာင္းလဲမႈျဖစ္စဥ္ကို စတင္ဖို႔ပါ။ ဒီလိုၾကားျဖတ္အစိုးရေတြ စတင္ႏိုင္ဖို႔ လူထုတိုက္ပြဲပံုစံ၊ လက္နက္ကိုင္ေတာ္လွန္ေရး အသြင္သ႑ာန္ေတြရဲ႕ အခန္းက႑ဟာ အလြန္ပဲ အေရး ႀကီးလွပါတယ္။


ပါ၀ါရွယ္ယာပံုစံ လုပ္မည္ထားဦး။ တပ္မေတာ္က တပ္မွဴးမ်ားနဲ႔ တပ္မ်ား၊ လူထုနဲ႔ ပူးေပါင္းလာႏိုင္ဖို႔က ႀကိဳတင္စည္း႐ံုး nominate လုပ္ထားဖို႔ေတြ လိုအပ္သလို၊ ထြက္လာႏိုင္ေအာင္ လမ္းခင္းေပးဖို႔လဲ အ လြန္ကို လိုအပ္လွပါတယ္။ ယခုလက္ရွိ ျမန္မာစစ္တပ္ရဲ႕ တပ္ဖြဲ႔စည္းပံု၊ ကြပ္ကဲပံုေတြက လူထုတိုက္ပြဲ အသြင္တမ်ိဳးတည္းအေနနဲ႔မွာ ပူးေပါင္းႏိုင္ဖို႔ အခြင့္အလမ္း နည္းပါးပါတယ္။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအဖြဲ႔မ်ားမွာလဲ ဒီလို အေျခအေနပါပဲ။ ရင္ဆိုင္ထိန္းခ်ဳပ္အေနအထားနဲ႔ လႈပ္ရွားခြင္က်ဥ္းတဲ့ အေနအထားေတြမို႔ စစ္မ်က္ႏွာ အားလံုးဖြင့္လွစ္ထားမွသာ အခြင့္အလမ္းသာၿပီး၊ အာဏာရွင္ကို ပူးေပါင္းတိုက္ပြဲ၀င္ႏိုင္မယ့္ အေျခအေန ျဖစ္လာပါမယ္။ ဒါေၾကာင့္ ျမန္မာ့ဒီမိုကေရစီေရးအတြက္ လက္နက္ကိုင္ေတာ္လွန္ေရးဟာ အလြန္ပဲ အေရး ႀကီးတဲ့ အေနအထားမွာ ရွိေနပါတယ္။ ဒီလိုအေျခအေနမ်ိဳးမွာ လက္နက္ကိုင္ေတာ္လွန္ေရးမဟုတ္ဘဲ လက္နက္မဲ့ ေတာ္လွန္ေရးပဲ လုပ္ခဲ့မယ္ဆိုရင္ ရန္သူနဲ႔တိုက္ပြဲ၀င္မယ့္ အေနအထားဟာ ကန္႔သတ္စစ္ပြဲ ပံုသ႑ာန္မ်ဳိးျဖစ္သြားပါၿပီ။


ကန္႔သတ္စစ္ပြဲ


စစ္မဟာဗ်ဴဟာေရးရာမွာ အလံုးစံုစစ္ပြဲနဲ႔ ကန္႔သတ္စစ္ပြဲ သေဘာတရားေတြဟာ အလြန္ပဲ အေရးပါ လွပါတယ္။ အလံုးစံုစစ္ပြဲဆိုတာက အဆံုးသတ္ေအာင္ပြဲကိုရဖို႔အတြက္ ရည္ရြယ္ခ်က္၊ တိုက္ပြဲ၀င္မႈ၊ စီးပြား ေရးအရင္းအျမစ္နဲ႔ လူထုအင္အားေတြအေပၚမွာ ကန္႔သတ္ခ်က္လံုး၀မထားပဲ တိုက္ပြဲ၀င္တဲ့ စစ္ပြဲသ႑ာန္ ျဖစ္ပါတယ္။ ကန္႔သတ္စစ္ပ ြဲဆိုတာကေတာ့ အဆံုးသတ္ေအာင္ပြဲကို မရည္ရြယ္ထားပါဘူး။ တေကြ႔မွာ Bargained termination ကို ဦးတည္တာျဖစ္တဲ့အတြက္ေၾကာင့္ ရည္ရြယ္ခ်က္၊ တိုက္ပြဲ၀င္မႈ၊ အင္အား စတာေတြအေပၚမွာ တမင္တကာ ကန္႔သတ္ခ်က္ေတြထားရွိၿပီးမွ တိုက္ပြဲ၀င္တာပါ။ ဒီလိုတမင္တကာ ကန္႔သတ္ခ်က္ထားတာဟာ မ်ားေသာအားျဖင့္ တိုက္ပြဲ၀င္မႈနည္းလမ္းေတြမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဥပမာ - ဗံုး ေတာ့ႀကဲမယ္၊ ႏူးကလီးယားဗံုးမဟုတ္ရဘူး။ ဒါေပမယ့္ ေပါက္ကြဲအားျပင္းထန္တဲ့ conventional bomb ေတာ့ ျဖစ္ရမယ္ဆိုတာမ်ိဳးေတြပါ။ ဒါေပမယ့္ ဒီလိုကန္႔သတ္စစ္ပြဲဆင္ႏႊဲတဲ့အခါမွာ အေရးႀကီးဆံုးျပႆနာ တရပ္ကိုေတာ့ ရင္ဆိုင္ရတတ္ပါတယ္။ စစ္ပြဲၾကာရွည္မႈရဲ႕ strain ေတြပါ။


ႏိုင္ငံတႏိုင္ငံနဲ႔ တႏိုင္ငံၾကားမွာ ကန္႔သတ္စစ္ပြဲ မဟာဗ်ဴဟာကို security calculus ေပၚအေျခခံ တြက္ခ်က္ ခ်မွတ္တတ္ၾကပါတယ္။ ျပည္တြင္း ေတာ္လွန္ေရးမ်ားမွာက်ေတာ့ ကန္႔သတ္စစ္ပြဲဆင္ႏႊဲဖို႔က အလြန္ပဲခက္ခဲလွပါတယ္။ အေမရိကန္ျပည္တြင္းစစ္ (၁၈၆၁-၆၅) နဲ႔ ႏိုက္ဂ်ီးရီးယား - ဘီယာဖရင္စစ္ပြဲ (၁၉၆၇- ၇၀) စစ္မ်ားမွာ အလံုးစံုစစ္ပြဲ မဟာဗ်ဴဟာကိုပဲ ခ်မွတ္ခဲ့ရပါတယ္။ အလံုးစံုစစ္ပြဲျဖစ္တာမို႔ စစ္ဆင္ ေရးတခုရဲ႕ အေရးႀကီးဆံုးက႑ေတြျဖစ္တဲ့ Objectives, means, targets, arena ေလးမ်ိဳးစလံုးမွာ deliberate restraint ေတြ မထားခဲ့ၾကပါဘူး။ တခါစစ္ပြဲတခုမွာ တဘက္ရန္သူရဲ႕ဗ်ဴဟာကိုလဲ အဓိက ဦးစားေပးစဥ္းစားရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ တဘက္ရန္သူက အလံုးစံုေခ်မႈန္းေရးစစ္ဆင္ႏႊဲေနတဲ့ အခ်ိန္မွာ “လက္နက္မဲ့ေတာ္လွန္ေရးပဲလုပ္မွာ၊ လက္နက္ကိုင္ေတာ္လွန္ေရးမလုပ္ဘူး”၊ “အၾကမ္းမဖက္ေသာနည္း တခုကိုပဲ က်င့္သံုးၿပီးတိုက္ပြဲ၀င္မွာ” ဆိုတာေတြက စစ္ဆင္ေရးေတြကို ကန္႔သတ္လိုက္သလို ျဖစ္သြားတာ ေၾကာင့္ ခ်ိန္ခြင္လွ်ာမညီမွ်ပဲ ျဖစ္သြားေစႏိုင္ပါတယ္။ ကိုယ္အားသန္ရာ တိုက္ပြဲသ႑ာန္မ်ိဳးစံုနဲ႔ တိုက္ပြဲ ၀င္ၾကရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။


ႏိုင္ငံေရးခ်ိန္ခြင္လွ်ာ


ဓာတုေဗဒညီမွ်ျခင္းတခုလို ဓာတ္သတၱဳမ်ားနဲ႔တိုင္းတာရတာ မဟုတ္တဲ့အတြက္ ႏိုင္ငံေရးခ်ိန္ခြင္လွ်ာ ညီမွ်ျခင္းကို တြက္ခ်က္တိုင္းတာရတာ အလြန္ပဲ ခက္ခဲလွပါတယ္။ ႏိုင္ငံေရးသိပၸံပညာရွင္ မိုင္ကယ္အီလြိတ္ ဗိတ္မင္ကေတာ့ ေတာ္လွန္ေရးကာလရဲ႕ ႏိုင္ငံေရးပါ၀ါညီမွ်ျခင္းကို stable stateအေျခအေနမွာ 10= 10 နဲ႔သတ္မွတ္ခဲ့ျပီး၊ X(-Y)+ A+B-C= X(-Z)+D+E – F ကို ေရးဆြဲခဲ့ပါတယ္။ A, B, C, D, F ဆိုတာက law, order, justice, corruption, expression နဲ႔ stability စတဲ့ အခ်က္ေတြျဖစ္ၿပီး၊ X ကေတာ့ မူရင္း stable state အေျခအေနကိန္းၫႊန္းကို ဆိုထားပါတယ္။ (-Y) နဲ႔ (-Z) ကေတာ့ ပါ၀ါညီမွ်မႈေျပာင္းလဲလာတာ ေတြကို ၫႊန္ျပတာျဖစ္ပါတယ္။


သူ႔ညီမွ်ခ်င္းအရ 9=11 အေျခအေနဟာ ရန္သူရဲ႕ ပါ၀ါက်ဆင္းတဲ့ ပထမအဆင့္ျဖစ္ျပီး၊ 8= 12 အ ေျခအေနကေတာ့ ဒုတိယအဆင့္ျဖစ္ပါတယ္။ 7=13 အေျခအေနကေတာ့ ေတာ္လွန္ေရးအင္အားစုမ်ား (revolution apparat) ညီၫြတ္စြာနဲ႔ ဖြဲ႔စည္းေပၚေပါက္ရမယ့္ အေျခအေနျဖစ္ၿပီး၊ တိုက္ပြဲသ႑ာန္မ်ိဳးစံု ဆင္ႏႊဲရင္း 3= 17 အေျခအေနမွာ ရန္သူရဲ႕ state apparat လံုး၀ၿပိဳလဲမွာျဖစ္ပါတယ္။ ဒီလိုအေျခအေန မ်ိဳးမွာ ၾကားျဖတ္အစိုးရတခု ခ်က္ခ်င္းေပၚေပါက္လာဖို႔ လိုအပ္လွပါတယ္။


သမိုင္းေၾကာင္းအရ ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရးပါ၀ါညီမွ်ခ်င္းဟာ ၁၉၈၈ မွာ 3= 17 အေျခအေနအထိ ျဖစ္သြား ခဲ့ဖူးပါၿပီ။ ၾကားျဖတ္အစိုးရ အခ်ိန္နဲ႔အညီေပၚေပါက္ရန္ ေႏွာင့္ေႏွးခဲ့မႈေၾကာင့္ ရန္သူက ၿငိမ္ပိအဖြဲ႔အေနနဲ႔ ပါ၀ါညီမွ်ျခင္းကို ျပန္ညႇိယူသြားခဲ့တာပါ။ ဒီလိုညႇိသြားျခင္းအားျဖင့္ ခ်ိန္ခြင္လွ်ာက ရန္သူ႔ဘက္ကို အေလးအ နည္းငယ္ ျပန္သာသြားပါတယ္။ ဘယ္လိုပဲျဖစ္ျဖစ္ နအဖဟာ stable state ကိုေတာ့ လုပ္ႏိုင္စြမ္းမရွိပါဘူး။


အုပ္ခ်ဳပ္ေရးညံ့ဖ်င္းမႈ၊ လာဘ္စားမႈ၊ စီးပြားေရးေပၚလစီမႏိုင္နင္းမႈ စတဲ့ အေထြေထြအားနည္းခ်က္ ေတြေၾကာင့္ အခုဆိုရင္ ႏိုင္ငံေရးခ်ိန္ခြင္လွ်ာက 7=13 အေျခအေနကို ေက်ာ္လြန္လာၿပီျဖစ္ပါတယ္။ 3=17 အေျခအေနျဖစ္သြားႏိုင္ေရးကေတာ့ ေတာ္လွန္ေရးအင္အားစုမ်ားရဲ႕ ညီညြတ္မႈ၊ လက္နက္ကိုင္ေတာ္လွန္ ေရးႏွင့္ လူထုတိုက္ပြဲကို စနစ္တက်ေပါင္းစပ္ႏိုင္မႈ၊ လူထုစည္း႐ံုးေရးစြမ္းရည္ စတာေတြအေပၚမွာ မူတည္ ေနပါတယ္။


ဒါေၾကာင့္ ျမန္မာျပည္လြတ္ေျမာက္ေရး၊ တရားမွ်တညီညြတ္ေသာ ႏိုင္ငံေတာ္သစ္ ေပၚထြန္းလာေရး၊ ဒီမိုကေရစီစနစ္ အျမစ္တြယ္ရွင္သန္လာေအာင္ ေဖာ္ေဆာင္ႏိုင္ေရးတို႔မွာ အေရးႀကီးဆံုး ျဖစ္တဲ့ လက္ရွိဒီမိုကေရစီ ေတာ္လွန္ေရးရဲ႕ အဆံုးအျဖတ္တိုက္ပြဲကို ျပတ္သားေသာ အေတြးအေခၚ၊ ခိုင္မာေသာ ဆံုးျဖတ္ခ်က္၊ စနစ္က်ေသာ ေဆာင္ရြက္ခ်က္ေတြနဲ႔ ပူးေပါင္းတိုက္ပြဲ၀င္ရင္း၊ အ႐ႈံးန႔ဲၿပိဳလဲမႈကို ဦးတည္ေစႏိုင္တဲ့ အေတြးအေခၚ ႐ႈပ္ေထြးေ၀၀ါးမႈမ်ားကိုလည္း ဖယ္ရွားပစ္ၾကပါစို႔လို႔ ေရးသားတင္ျပအပ္ ပါတယ္။


ခင္မမမ်ိဳး (၅၊ ၁၁၊ ၂၀၀၈)

တဖက္ကမ္းသို႕ေရာက္ရွိလာေသာစစ္ေျပးျမန္မာမ်ား