Wednesday, August 24, 2011

ျမန္မာ့အလုပ္သမားထု လြတ္ေျမာက္ရန္အခြင့္အလမ္း

ျမန္မာ့အလုပ္သမားထု လြတ္ေျမာက္ရန္အခြင့္အလမ္း
(သို ့မဟုတ္)
လြတ္လပ္သည့္ အလုပ္သမားသမဂၢမ်ားေပၚထြန္းခ်ိန္

ခ်ိဳေမာင္

၈၈၈၈ အေရးေတာ္ပုံ ကာလအတြင္း ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ေက်ာင္းသားသမဂၢမ်ား၊ အလုပ္သမားသမဂၢမ်ား စသည္ျဖင့္ သမဂၢမ်ားစြာ အဖြဲ ့အစည္းမ်ားစြာ လြတ္လပ္စြာေပၚထြက္ခဲ့ျပီး စစ္တပ္မွ အာဏာသိမ္းျပီးေနာက္ပိုင္းတြင္ ဖ်က္သိမ္းျခင္းကို ခံခဲ့ၾကရသည္။ ထို ့ေနာက္ ၁/၉၀ အမိန္ ့ေၾကညာခ်က္ျဖင့္ နအဖ စစ္အစိုးရမွ အမ်ိဳးသား ဒီမိုကေရစီအဖြဲ ့ ခ်ဳပ္ အပါအ၀င္ စသည့္ အသင္းအဖြဲ ့မ်ားလြတ္လပ္စြာဖြဲ ့စည္းခြင့္ စည္းရုံးပိုင္ခြင့္ဆိုင္ရာ ဒီမိုကေရစီအခြင့္ အေရးမ်ားကို ပိတ္ပင္ျခင္းခံခဲ့ရသည္မွာ ယခုအခ်ိန္ထိတိုင္ျဖစ္ခဲ့သည္မွာ (၈၈၈၈) အေရးေတာ္ပုံႏွင့္တူ (၂၃) ႏွစ္တိုင္တိုင္ ျပန္လည္ ဆိတ္သုဥ္း ေနခဲ့ရေပသည္။
သို ့ေသာ္ယခုႏွစ္ ၂၀၁၁ခုႏွစ္တြင္ ျမန္မာအလုပ္သမားထုၾကီးအတြက္ အလုပ္သမားအခြင့္အေရးေတြ အျပည့္ အ၀ခံစားႏိုင္ရန္အတြက္ စြမ္းစြမ္းတမံ ၾကိဳးပမ္းေဆာင္ရြက္ရမဲ့အခ်ိန္အခါအခြင့္အလမ္းေပၚထြန္းလာျပီျဖစ္တယ္လို ့ သတင္း ေကာင္းပါးလိုက္ျခင္း ႏွင့္ အတူ လြတ္ ေျမာက္ရာ လမ္းဘယ္လိုေဖၚေဆာင္မလဲဆိုတာကို အႏွစ္ခ်ဳပ္ တင္ျပလိုက္ရပါတယ္။
အၾကိမ္ (၁၀၀) ေျမာက္ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာအလုပ္သမားအဖြဲ ့ခ်ဳပ္ (အိုင္အယ္လ္အို) (International Labour Organization - ILO) ညီလာခံ ကို ဒီႏွစ္ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ ဇြန္လမွာ က်င္းပရာမွာ ျမန္မာျပည္မွာ လြတ္လပ္တဲ့ အလုပ္သမားသမဂၢေတြဖြဲ ့စည္းခြင့္၊ တရား၀င္မွတ္ပုံတင္ခြင့္ျပဳဖို ့ စတာေတြလုပ္ေဆာင္ဖို ့ ျမန္မာအစိုးရကို အိုင္အယ္လ္အိုက ဖိအားေပး တိုက္တြန္း လိုက္ပါတယ္။ တိုက္တြန္းခ်က္နဲ ့အတူ သတ္မွတ္ ရက္ကို လည္း ေပးလိုက္ပါတယ္။ သတ္မွတ္ရက္ ျဖစ္တဲ့ ႏုိ၀င္ဘာလ မွာ အျပီးသတ္ေဆာင္ရြက္ျခင္း၊ ခြင့္ျပဳျခင္း လုပ္ေဆာင္္ျခင္းမ်ား မျပလုပ္ပါ က ျမန္မာအစိုးရကို ဆက္လက္ဖိအားေပး အေရးယူေဆာင္ရြက္သြားမယ္ဆိုတာကိုပါ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ ခ်ခဲ့ ေၾကာင္းကိုလည္းသိရပါတယ္။

အသင္းအဖြဲ ့မ်ားလြတ္လပ္စြာဖြဲ ့စည္းခြင့္ႏွင့္ စည္းရုံးပိုင္ခြင့္အား ကာကြယ္ျခင္းဆိုင္ရာျပဌာန္းခ်က္ အမွတ္(၈၇) {Freedom of Association and Protection of the Right of Organise Convention (No.87)} FOA ကို ျမန္မာႏိုုင္ငံအစိုးရက ILO ၌ ၁၉၅၅ ခုႏွစ္မွာ သေဘာတူ ညီေၾကာင္း လက္မွတ္ေရးထိုးခဲ့ပါတယ္။ အဲ့ဒီေနာက္ေတာ့ ျမန္မာစစ္အစိုးရက ျပဌာန္းခ်က္ (၈၇) ကို မလုိက္နာေတာ့ပဲ ခ်ဳိးေဖါက္ခဲ့တာ ႏွစ္ေပါင္း (၄၀) ေက်ာ္ သြားျပီးျဖစ္တာကို ႏိုင္ငံတကာအလုပ္သမားသမဂၢေတြနဲ ့ ILO က ျပင္းျပင္းထန္ထန္သတိေပးတားျမစ္ခဲ့ျပီး အထူးေၾကညာခ်က္ အေနနဲ ့ ၂၀၀၄ ခုႏွစ္ ILO အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာအလုပ္သမားညီလာခံမွာ ထုတ္ျပန္သတိေပးခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ စစ္တပ္အစိုးရက မလိုက္နာပဲဆက္လက္ ခ်ဳိးေဖါက္ေန တဲ့အတြက္ အခု ၂၀၁၁ ခုႏွစ္မွာ ဖိအားေပးဆုံးျဖတ္ခ်က္ကို ထပ္မံျပဳလုပ္ခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ (လြတ္လပ္စြာအသင္း အဖြဲ ့မ်ားဖြဲ ့စည္းခြင့္၊ စည္းရုံးပိုင္ခြင့္၊ စုေ၀းခြင့္ ဆိုင္ရာျပဌာန္းခ်က္အမွတ္ (၈၇) မွာ ဘာေတြ ပါ၀င္သလဲဆိုတာ (ပူးတြဲ) ႏွင့္ေဖၚျပပါတယ္။ )

ဒါ့ေၾကာင့္ ျမန္မာအလုပ္သမားထု၊ေတာင္သူလယ္သမားထုၾကီးအေနနဲ ့ဤအခြင့္အလမ္းေကာင္းၾကီး စတင္ေပၚ လာတာနဲ ့အတူ အလုပ္သမား ထုအားနဲ ့ ကိုယ္ပိုင္အခြင့္အေရးရရွိဖို ့ သတိၱရွိရွိစတင္တိုက္ပြဲ၀င္ဖို ့ ဦးစြာပထမ တိုက္တြန္း အၾကံျပဳလိုက္ပါတယ္။

ဘယ္လုိတိုက္ပြဲ၀င္ၾကမလဲဆိုတာ ၀ိုင္း၀န္းအေျဖရွာ လုပ္ေဆာင္ရမွာကေတာ့ ပထမဦးဆုံး ရန္ကုန္မွာ ဖြင့္ထားတဲ့ အိုင္အယ္အိုရုံးကို သြားေရာက္ဆက္သြယ္ျပီး လြတ္လပ္စြာအသင္းအဖြဲ ့မ်ားဖြဲ ့စည္းခြင့္ဆိုင္ရာကို အိုင္အယ္အိုက သတ္ မွတ္ျပဌာန္းထားတဲ့ ျပဌာန္းခ်က္အမွတ္ (၈၇) ဆိုတာဘာလဲ၊ ျမန္မာအစိုးရကို အိုင္အယ္အိုက တိုက္တြန္းဆုံးျဖတ္ခ်က္ ေတြကဘာေတြလဲ ဆိုတာကို အရင္သိေအာင္လုပ္ရမွာျဖစ္ပါတယ္။ တျပိဳင္နက္ထဲမွာ သမဂၢေတြဖြဲ ့ျပီဆိုရင္ အိုင္အယ္အိုက ဘယ္လို ေက်ာေထာက္ေနာက္ခံျပဳမွာလဲဆိုတာ ဥပမာ.. ဖြဲ ့တဲ့လူေတြ ကို ျမန္မာအစိုးရ ကဖမ္းဆီးရင္ ျခိမ္းေခ်ာက္ရင္ ဘယ္လိုအေရးယူ အကာအကြယ္ေတြ ေပးမလဲဆိုတာေတြကို ေမးျမန္းစုံစမ္းၾကရပါမယ္။ ဘယ္လိုအာမခံခ်က္ေတြရႏိုင္ မလဲ ဆိုတာေတြပါ။

ရန္ကုန္ အိုင္အယ္အို (ILO) ရုံးကို သြားတာနဲ ့အတူ တျပိဳင္နက္တည္းမွာ NLD ကိုလည္း မိမိတို ့ အလုပ္သမား ေတြက သြားေရာက္အေၾကာင္း ၾကားရပါမယ္။ NLD အေနနဲ ့ အလုပ္သမားသမဂၢေတြေပၚထြန္းေရးကို ပံ့ပိုးလုပ္ေဆာင္ သြားမယ္ဆိုတဲ့ လုပ္္ငန္းစဥ္ခ်မွတ္ထားတာေၾကာင့္ အလုပ္သမား ထုက အကူအညီေတာင္းခံျပီး သမဂၢ ဘယ္လိုဖြဲ ့ရမယ္ ဆိုတာကို အၾကံဥာဏ္မ်ားသြားေရာက္ေတာင္းခံရမွာျဖစ္ပါတယ္။ ဒါဆိုရင္ NLD က အလုပ္သမား ထုကို ပံ့ပိုးျပီး ILO နဲ ့ ခ်ိတ္ဆက္ျပီး အလုပ္သမားသမဂၢေတြ တရား၀င္မွတ္ပုံတင္ခြင့္ ရရွိေရးကို အလုပ္သမားထုနဲ ့အတူ ေဖၚေဆာင္သြား ႏိုင္မယ္ လို ့ယုံၾကည္ရပါတယ္။

ဒီေနရာမွာ အဓိကဦးေဆာင္လႈပ္ရွားရမွာက အလုပ္သမားထုျဖစ္ပါတယ္။ ဦးစြာပထမ သမဂၢကို တိတ္တဆိတ္ က်စ္လစ္ခိုင္မာစြာ ဖြဲ ့၊ ျပီးေနာက္ေတာ့ NLD နဲ ့ ILOကို အေၾကာင္းၾကား၊ ျပီးသည္ႏွင့္တျပိဳင္နက္ မွတ္ပုံတင္ခြင့္ျပဳရန္ ကို အစိုးရထံတရား၀င္စာပို ့။တျပိဳင္နက္ထဲမွာပဲ ကမၻာ့သတင္းဌာနေတြကို သတင္းပို ့ အင္တာျဗဴးမ်ားလုပ္ထားျခင္းျဖင့္ အကာအကြယ္မ်ားယူထားရန္ျဖစ္္ပါတယ္။

သမဂၢေတြဘယ္လိုဖြဲ ့ၾကမလဲ ……
အလုပ္သမားသမဂၢဆိုတာ အလုပ္သမားေတြနဲ ့စုုေပါင္းျပီးဖြဲ ့ထားတဲ့အဖြဲ ့အစည္းကို အလုပ္သမား သမဂၢလို ့ေခၚ ေ၀ၚေစျပီး၊ ဘာေၾကာင့္ အလုပ္သမားသမဂၢေတြဖြဲ ့စည္းရသလဲဆိုတဲ့ အဓိကအေၾကာင္းအရင္းကေတာ့ အလုပ္သမားေတြရဲ့ွ အေျခခံအခြင့္ အေရးေတြ နဲ ့အလုပ္သမားေတြဖက္ကရပ္တည္မဲ့ အင္အားေတာင့္တင္းတဲ့ အဖြဲ ့အစည္းတခုလိုအပ္တဲ့ အတြက္ အလုပ္သမားသမဂၢဆိုတာ ကိုဖြဲ ့စည္းရျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။ အဓိက အေျခခံအခြင့္အေရးေတြျဖစ္တဲ့ ႏိုင္ငံတကာ စံႏူန္းနဲ ့ညီေစတဲ့ လုပ္အားခ၊ လုပ္ငန္းခြင္လုံျခံဳမႈ စတာေတြကိုရရွိဖို ့က လြတ္လပ္တဲ့အလုပ္သမားသမဂၢေတြဖြဲ ့စည္းျပီး အလုပ္ရွင္ေတြနဲ ့ ညိွႏိႈင္းေဆြးေႏြးသြားမွ အလုပ္ရွင္ေတြက ေပးလာမွာျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီလို ပဲ ႏိုင္ငံေတာ္အစိုးရေတြကို လည္း မိမိတို ့အေျခခံအခြင့္အေရးေတြကို တရားဥပေဒေဘာင္ထဲကေနေတာင္းဆို ညိွႏိႈင္းသြားရမွာျဖစ္ပါတယ္။

လြတ္လပ္တဲ့အလုပ္သမားသမဂၢဆိုတာဘာလဲ…. မည္သည့္အာဏာရွင္အဖြဲ ့အစည္း၊ မည္သည့္အစိုးရ၊ ပါတီအဖြဲ ့ အစည္း၊ အလုပ္ရွင္၊ အဖြဲ ့အစည္းတခုခုတို ့ရဲ ့လက္ေအာက္ခံ ၾကိဳးကိုင္ထားျခင္းမရွိတဲ့ အလုပ္သမားသမဂၢကို ဆိုလိုတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီေတာ့လြတ္လပ္တဲ့ အလုပ္သမားသမဂၢဆိုတာ အလုပ္သမားမ်ားကိုယ္တိုင္ ကိုယ့္စိတ္ၾကိဳက္ဖြဲ ့စည္းပုိင္ခြင့္ ရွိျပီး ကိုယ့္အလုပ္သမားသမဂၢေခါင္းေဆာင္ေတြကို ကိုယ့္ဖာသာ လြတ္လပ္တဲ့မွ်တတဲ့ ဒီမိုကေရစီ နည္းလမ္းတက် မဲေပးေရြးခ်ယ္ျပီး ဖြဲ ့စည္းတည္ေထာင္သြားရမွာျဖစ္တယ္။ သမဂၢေခါင္းေဆာင္ေရြးခ်ယ္ရာမွာလည္း အလုပ္သမားသမဂၢ ေခါင္းေဆာင္ ရဲ ့အရည္အခ်င္းေတြနဲ ့ညီတဲ့ သူကို ေရြးခ်ယ္ဖို ့လိုပါတယ္။

အလုပ္သမားသမဂၢေခါင္းေဆာင္ေကာင္းရဲ ့အရည္အခ်င္းေတြက ဘာေတြရွိရမလဲ ….. ဒီမိုကေရစီစည္းမ်ဥ္း စည္းကမ္းေတြကို လိုက္နာတဲ့သူျဖစ္ရမယ္။ စီမံခ်က္ေတြ စီစဥ္တတ္ရမယ္။ သိရွိထားတဲ့ ဗဟုသုတအေတြ ့ အၾကံဳေတြနဲ ့ လုပ္ငန္းပိုင္းဆုိင္ရာေတြကို ျပန္ လည္ေ၀ငွ သိရွိေစတတ္သူျဖစ္ရမယ္။ ဦးေဆာင္မႈျပဳႏိုင္ျပီး လုပ္ငန္းေတြကို စုံစမ္းစစ္ေဆး ညႊန္ၾကားႏိုင္တဲ့သူျဖစ္ရမယ္။ သမဂၢဖြံ ့ျဖိဳးတိုး တက္ေအာင္ ဘယ္လိုလုပ္ရမယ္ဆိုတာ သိရွိ နားလည္ ျပန္လွန္သုံးသပ္ႏိုင္တဲ့ သူျဖစ္ရမယ္။

ေခါင္းေဆာင္ေကာင္းတေယာက္ရဲ ့စြမ္းရည္၊ စိတ္ဓါတ္နဲ ့အရည္အေသြး ေတြကေကာ…. အဖြဲ ့၀င္မ်ားရဲ ့ ယုံၾကည္အားထားမႈနဲ ့ အမိန္ ့နာခံရန္လုပ္ႏိုင္တဲ့စြမ္းရည္ရွိျပီး ခင္မင္စရာေကာင္းတဲ့ဆက္ဆံေရးစြမ္းရည္ရွိရပါမယ္။ အဖြဲ ့ ၀င္ေတြနဲ ့တသားတည္း လုပ္ေဆာင္ျခင္း နဲ ့အဖြဲ ့၀င္ေတြကို မျပတ္တန္းေထာက္ခံအားေပးျခင္းကိုလည္းျပဳလုပ္ႏိုင္တဲ့ စြမ္းရည္လည္းရွိေနရပါမယ္။ ျပီးေတာ့ အသင္းအဖြဲ ့ဆိုတဲ့စိတ္ဓါတ္နဲ ့ အဖြဲ ့ အတြက္ေကာင္းမြန္ေစမဲ့ လုပ္ငန္းပိုင္း ဆိုင္ ရာေတြျပဳလုပ္ႏိုင္တဲ့ စြမ္းပကား ရွိရပါမယ္။ ျပႆနာကိုကြ်မ္းက်င္ လိမ္မာ စြာေျဖ ရွင္း ႏိုင္တဲ့စြမ္းရည္ေတြနဲ ့ျပည့္စုံရပါမယ္။

စိတ္ဓါတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ မွာဆိုရင္ေတာ့…. အဖြဲ ့၀င္ေတြဟာ တိုးတက္ဖြံံ ့ျဖိဳးမႈေတြကို သူတို ့ကုိယ္တိုင္ လုပ္ႏိုင္ စြမ္း ရွိတယ္ ဆိုတာ ကို ေခါင္းေဆာင္လုပ္သူက ယုံၾကည္စိတ္ထားရပါမယ္ ကိုယ့္ေနာက္လိုက္ငယ္သားေတြကို ခင္မင္ရင္းႏွီးစြာနဲ့ ထိေတြ ့ျပီး ေလးစားစြာ ဆက္ဆံ တတ္တဲ့စိတ္၊ ေနာက္လိုက္ငယ္သားေတြ ေကာင္းစားေရးကို အမွန္တကယ္ လုပ္လိုတဲ့ စိတ္ေတြရွိရမွာျဖစ္ပါတယ္။

အရည္ေသြးပိုင္းဆိုင္ရာမွာဆိုရင္လည္း…… အတတ္ ပညာၾကြယ္၀ျပီးွဗဟုသုတရွိကာ အျမင္က်ယ္ျပန္ ့မႈရွိ ျခင္း။ ရိုးသားျဖဴ စင္ျပီးတာ၀န္ခံ တတ္ျခင္း။ မ်က္ႏွာလိုက္မႈမရွိဘဲမွ်တမႈရွိျခင္း။ အဂတိလိုက္စားမႈမရွိျခင္း။ ခံႏိုင္ရည္ရွိျပီး တည္ ၾကည္ခိုင္မာယဥ္ေက်းျခင္း။ မာန္မာနမထား ဘဲ ႏိွမ့္ခ်ကာေနတတ္ျပီး စာနာနာလည္းမႈရွိျခင္း။ လူမႈေရး စီးပြားေရး ႏိုင္ငံေရးႏွင့္ ယဥ္ေက်းမႈေတြမွာ တက္ၾကြမႈရွိျပီး စြယ္စုံရေနျခင္း။ ခိုင္မာတဲ့ အမ်ိဳးသား ေရးစိတ္ဓါတ္နဲ ့အတူစြန္ ့လႊတ္စြန္ ့ စားမူေတြရွိေနျခင္း။ စည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္းကိုလိုက္နာမႈရွိျခင္း။ တဦးတည္းေကာင္းမဟုတ္ဘဲ အဖြဲ ့၀င္ မ်ားနဲ ့ပူးေပါင္း ေဆာင္ ရြက္မႈရွိျခင္း။ ႏိုးၾကားသတိနဲ ့အတူ ရဲစြမ္းသတိၱ၊ ဂုဏ္သိကၡာေတြကိုေစာင့္စည္းမႈရွိျခင္း စတာေတြနဲ ့ျပည္စုံဖို ့ လိုအပ္ ပါ တယ္။

အဲဒီေတာ့မိမိတို ့အလုပ္သမားထုက စိတ္ၾကိဳက္ေခါင္းေဆာင္ေကာင္းရွာေဖြျပီးေတာ့ကာ မ်ိဳးတူလုပ္ ငန္းတူရာ အုပ္စုေတြကို စုစည္းျပီးဖြဲ ့စည္းရမွာျဖစ္ပါတယ္။ ဥပမာ-အေနနဲ ့ခ်ည္မွ်င္ႏွင့္အထည္ခ်ဳပ္အလုပ္သမားမ်ားသမဂၢ၊ လယ္ သမား၊ ေတာင္ယာစိုက္ပ်ိဳးေရးလုပ္သူေတြက စုိက္ပ်ိဳးေရးအလုပ္သမားမ်ားသမဂၢ၊ ေဆာက္လုပ္ေရးလုပ္သားမ်ားသမဂၢ (ပန္းရံအလုပ္သမားကစအင္ဂ်င္နီယာမ်ား အပါအ၀င္) ၊ ေမာ္ေတာ္ယာဥ္ အလုပ္သမားမ်ားကလည္း ကုန္းလမ္းသယ္ယူပို ့ ေဆာင္ေရးလုပ္သားမ်ားသမဂၢ စသည္ျဖင့္ က်စ္လစ္တဲ့ သမဂၢေတြကိုဖြဲ ့ရပါမယ္။ ရသမွ်အဖြဲ ့၀င္နဲ ့ စတင္တည္ ေထာင္ရ မွာျဖစ္ပါတယ္။ ပထမအဆင့္ လုပ္ငန္းတူသမဂၢေတြ ေဖၚေဆာင္ျပီးတာနဲ ့အားလုံးကိုစုေပါင္းဖြဲ ့လိုက္ မယ္ဆိုရင္ သမဂၢမ်ားအဖြဲ ့ခ်ဳပ္ (Federation of Trade Unions) ဆိုတာကို ဒုတိယအဆင့္အေနနဲ ့ဆက္လက္ အေကာင္ အထည္ေဖၚေဆာင္ဖြဲ ့စည္းသြားရမွာျဖစ္ပါတယ္။ ပထမဆုံးေဒသျခင္းမတူတဲ့ ေနရာေတြက ဖြဲ ့စည္းၾကတဲ့သမဂၢေတြက ေဒသဆိုင္ရာသမဂၢ (Local Unions) အဆင့္ျဖစ္ပါမယ္။ အဲဒီကမွတဆင့္ ႏိုင္ငံလုံးဆိုင္ရာသမဂၢမ်ားအဆင့္ (National Unions) ကို အဖြဲ ့ခ်ဳပ္သမဂၢေတြနဲ ့(Federation of Trade Unions) တည္သြားရမွာျဖစ္ပါတယ္။ ထိုမွတဆင့္ အဖြဲ ့ခ်ဳပ္ သမဂၢေတြ (Federation of Trade Unions) ကို ေပါင္းျပီး အဖြဲ ့ခ်ဳပ္ေပါင္းခ်ဳပ္သမဂၢ (Confederation) ဆိုတာကိုဖြဲ ့ စည္းသြားၾကရမွာျဖစ္ပါတယ္။ ဒီေနာက္ဆုံးအဆင့္ေရာက္ဖို ့ကေတာ့ အခ်ိန္ယူျပီး ေဖၚေဆာင္သြားရမွာျဖစ္ပါတယ္။ ဒါကလည္းအခုလို အခြင့္အခါေကာင္းမွာ ျမန္ျမန္ဆန္ဆန္ျဖစ္သြားဖို ့ရာ လမ္းစေပၚ ေနတာကေတာ့ ILO နဲ ့ NLD က အလုပ္သမားထုဖက္က ပံ့ပိုးရပ္တည္သြားမယ္ဆိုတာ အခိုင္အမာ ယုံၾကည္ျပီး မိမိတို ့အလုပ္သမားထုက သတိၱရွိရွိနဲ ့ ေဖၚေဆာင္သြားဖို ့လိုအပ္ပါတယ္။

အလုပ္သမားသမဂၢကို ဘယ္လိုအဆင့္အထိတက္လွမ္းဖြဲ ့စည္းရမယ္ဆိုတာကို အက်ဥ္းခ်ဳပ္တင္ျပတာပါ။ အဲဒီလို အဖြဲ ့ခ်ဳပ္ေပါင္းခ်ဳပ္သမဂၢ (Confederation) ဒါမွမဟုတ္ အဖြဲ ့ခ်ဳပ္ သမဂၢေတြ (Federation of Trade Unions) ကိုဖြဲ ့ ျပီးရင္ေတာ့ အိုင္တီယူစီ (International Trade Union Confederation - ITUC) လို ့ေခၚတဲ့ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ အလုပ္သမားသမဂၢအဖြဲ ့ခ်ဳပ္ကို ခ်ိတ္ဆက္ျပီး အဖြဲ ့၀င္ျဖစ္ဖို ့ရန္နဲ ့ ကူညီပံ့ပိုးမႈေတြရရန္ေဆာင္ရြက္ရမွာျဖစ္ပါတယ္။ ဒါက လည္း သိတ္ျပီးခက္ခဲတဲ့ကိစၥမဟုတ္ပါဘူး ဘာျဖစ္လို ့လဲဆိုေတာ့ အခုလိုအခ်ိန္အခါေကာင္းမွာ ILO နဲ ့ NLD တို ့က တဆင့္ ဆက္သြယ္ခ်ိတ္ဆက္သြားရမွာျဖစ္ပါတယ္။ ဘယ္လ္ဂ်ီယံႏိုင္္ငံ ဘရပ္ဆဲလ္ျမိဳ ့မွာအေျခစုိက္တဲ့ ITUC အဖြဲ ့ဟာ ကမာၻေပၚမွာ အင္အားအၾကီးမားဆံုး အလုပ္သမား သမဂၢအဖြဲ ့ခ်ဳပ္ျဖစ္ျပီး၊ ၁၅၅ ႏိုင္ငံက အလုပ္သမား ၁၇၅ သန္းကုိ ကုိယ္စားျပဳဖြဲ ့ စည္းထားတဲ့အဖြဲ ့ျဖစ္ ပါတယ္။ ITUC အေနနဲ ့ကလည္း ILO နဲ ့အတူလက္တြဲေနတာေၾကာင့္ အခုလို လြတ္လပ္တဲ့အလုပ္သမားသမဂၢေတြ ျမန္မာျပည္ထဲမွာေပၚထြန္းေရးကို ဦးစားေပးကူညီသြားမွာျဖစ္ေၾကာင္း အသိေပးလိုက္ ရပါတယ္။ ဒါကလည္း ILO မွ အသင္းအဖြဲ ့မ်ားလြတ္လပ္စြာဖြဲ ့စည္းခြင့္ႏွင့္ စည္းရုံးပိုင္ခြင့္အား ကာကြယ္ျခင္းဆိုင္ရာ ျပဌာန္းခ်က္ အမွတ္(၈၇) ရဲ ့သတ္မွတ္ျပဌာန္းခ်က္အရ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ အလုပ္သမားမ်ား၊ အလုပ္ရွင္မ်ား အဖြဲ ့အစည္း ေတြနဲ ့ ဆက္သြယ္ပူးေပါင္း၍ အဖြဲ ့၀င္ခြင့္ရွိသည္ဆိုတဲ့ အပုိဒ္ (၅) ပါ ျပဌာန္းခ်က္နဲ ့အညီ ျဖစ္ပါတယ္။

ILO မွ အသင္းအဖြဲ ့မ်ားလြတ္လပ္စြာဖြဲ ့စည္းခြင့္ႏွင့္ စည္းရုံးပိုင္ခြင့္အား ကာကြယ္ျခင္းဆိုင္ရာျပဌာန္းခ်က္ အမွတ္(၈၇) ရဲ ့သတ္မွတ္ျပဌာန္းခ်က္ထဲမွာဆိုရင္ အလုပ္သမားမ်ားႏွင့္ အလုပ္ရွင္ေတြဟာ ကြဲျပားျခားနားျခင္းမရွိဘဲ ဘယ္သူတဦးတေယာက္အဖြဲ ့အစည္း အစိုးရကမွ ၾကိဳတင္အမိန္ ့အာဏာေပးထားျခင္းေၾကာင့္မဟုတ္ဘဲ ကိုယ္စိတ္ၾကိဳက္သမဂၢဖြဲ ့၊ ကိုယ္ၾကိဳက္တဲ့သမဂၢမွာပါ၀င္ အဲဒီသမဂၢ ရဲ ့စည္းမ်ဥ္းေတြ ကိုလိုက္နာျပီး တည္ေထာင္ခြင့္ ပါ၀င္ခြင့္ရွိတယ္လို ့ဆို ထားပါတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ အလုပ္ရွင္ေတြကလည္း အလုပ္ရွင္မ်ားသမဂၢေတြ ဖြဲ ့စည္းျပီး အလုပ္သမားသမဂၢေတြနဲ ့လက္တြဲ ႏိုင္တယ္ဆိုတာလည္းတင္ျပလိုက္ပါတယ္။

ထို ့အတူ - မိမိတို ့ အလုပ္သမားထုၾကီးအေနႏွင့္ ၂၀၁၀ ခုႏွစ္ ဇြန္လပိုင္းက ျမန္မာျပည္တြင္းမွာ မည္သည့္ အလုပ္သမားသမဂၢ၊ မည္သည့္အဖြဲ ့အစည္းတို ့၏လမ္းညႊန္မႈမပါဘဲ ဖြဲ ့စည္းတည္ေထာင္ခဲ့တဲ့ ျမန္မာအမ်ိဳးသားမ်ား အလုပ္သမားမ်ားသမဂၢကို စံနမူနာထား၍ေသာ္ လည္းေကာင္း ၎တို ့ႏွင့္ခ်ိတ္ဆက္ပူးတြဲ၍ ေသာ္လည္းေကာင္း လြတ္လပ္ တဲ့အလုပ္သမားသမဂၢေတြကို စတင္ ဖြဲ ့စည္း သြားဖို ့ကိုလည္းတိုက္တြန္းပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္အခုလို ျမန္မာအမ်ိဳးသားမ်ား အလုပ္သမားမ်ားသမဂၢကို ညြန္းျပ ရသလဲ ဆိုရင္ အဲဒီအခ်ိန္က သူတို ့လုပ္ငန္းစဥ္ေတြက ထိေရာက္မႈရွိ ခဲ့လို ့ နအဖ စစ္အစိုးရက လွ်င္ျမန္စြာပိတ္ပင္တားဆီးခဲ့ရပါတယ္။

သူတို ့ က ဘယ္လိုလုပ္ငန္းစဥ္ေတြလုပ္ခဲ့လို ့ဘယ္လိုထိေရာက္ခဲ့တာလဲ -

ျမန္မာအမ်ိဳးသားမ်ား အလုပ္သမားမ်ားသမဂၢ ဥပေဒအၾကံေပးပုဂၢိဳလ္လူ ့အခြင့္ အေရးေရွ ့ေန ကိုဖိုးျဖဴ က ၂၀၁၀ ခုႏွစ္ ဇြန္လ (၂) ရက္ေန ့မွာ လြတ္လပ္တဲ့အာရွအသံ (Radio Free Asia) RFA ေရဒီယုိမွာ အင္တာျဗဴးလုပ္သြားတာက - ႏိုင္ငံတ၀ွမ္းမွာရွိတဲ့ လယ္ယာနဲ ့စက္ရုံ အလုပ္ရုံေတြက အလုပ္သမားေတြအေရးကူညီေဆာင္ရြက္ေပးဖို ့နဲ ့ သူတို ့ရဲ ့ အက်ိဳးစီးပြားကိုကာကြယ္ေပးႏိုင္ဖို ့ ျပည္တြင္းက အလုပ္သမားေခါင္းေဆာင္ေတြ ဥပေဒပညာရွင္ေတြနဲ ့ဖြဲ ့ စည္းလိုက္ ရေၾကာင္း၊ အဲဒီအလုပ္သမားသမဂၢ တရား၀င္ရပ္တည္ႏိုင္ဖို ့အတြက္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးၾကီး သန္းေရႊ ထံ သို ့လိပ္မႈျပီး စာတိုက္ကတဆင့္ ဇြန္လ (၂) ရက္ေန ့မွာေပးပို ့ေလွ်ာက္ထားခဲ့ေၾကာင္း၊ အဲဒီသမဂၢကို အလုပ္အမႈေဆာင္ (၁၈) ဦးနဲ ့ဖြဲ ့ စည္း ထားေၾကာင္း၊ ဦးေဆာင္သူမ်ားမွာ လယ္ယာအငွားအလုပ္သမားတစ္ဦးျဖစ္တဲ့ ဦးပါေလး၊ ၈၈ အေရးအခင္းမွာ အလုပ္ သမားသမဂၢ အေတြ ့အၾကဳံရွိခဲ့တဲ့ ဦးသိန္းေအာင္ တို ့ ပါ၀င္ျပီး လယ္ယာအငွားအလုပ္သမားမ်ား၊ လိႈင္သာယာ၊ ေရႊျပည္သာ စက္မႈဇုံေတြက အလုပ္သမားေတြနဲ ့ပါ၀င္ဖြဲ ့စည္းထား တာျဖစ္ေၾကာင္း တို ့ကို ေျပာျပသြားပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ သူတို ့ကို ခြင့္မျပဳလည္းဆက္လက္လုပ္ေဆာင္သြားမွာျဖစ္ျပီး ဖမ္းရင္လည္း ဖမ္း ေထာင္ထဲကိုထည့္ ထားရင္လည္းေနမယ္ လို ့ ျပတ္ျပတ္သားသားနဲ ့သတၱိရွိရွိ ေျပာသြားပါတယ္။

သူတို ့ရဲ ့ မွန္ကန္တဲ့လမ္းေၾကာင္းေပၚမွ ထြက္ေပၚရပ္တည္ခ်က္ကို အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာအလုပ္ သမားသမဂၢမ်ား အဖြဲ ့ခ်ဳပ္ (International Confederation of Trade Union - ITUC) အိုင္တီယူစီ (ITUC) မွ အခုလို ျမန္မာျပည္တြင္းမွာ တရား၀င္အလုပ္သမားသမဂၢ တရပ္ တရား၀င္ထူေထာင္ႏိုင္ေရးအတြက္ စစ္အစိုးရေခါင္းေဆာင္ ထံကို ခြင့္ျပဳခ်က္ေလွ်ာက္ ထားလိုက္တာကို လိႈက္လိႈက္လွဲလွဲ ၾကိဳဆိုေၾကာင္း။ ဒီလုိ ဒီမုိကေရစီ အခြင့္အေရးေတြ ခံစားခြင့္ ရရွိေအာင္ ၾကိဳးပမ္းတဲ့ လုပ္ရပ္မွန္သမွ်ကုိ ၾကိဳဆိုရမွာပါ၊ ဘာျဖစ္လုိ ့လဲ ဆုိေတာ့ ျမန္မာစစ္အစုိးရဟာ ဒီမုိကေရစီအခြင့္အေရး ေတြကိုဖိႏွိပ္ခ်ိဳး ေဖာက္တဲ့ေနရာမွာ အေတာ့္ကုိနာမည္ၾကီးပါတယ္၊ အထူးသျဖင့္ အလုပ္သမားေတြရဲ့ အခြင့္အေရးေတြကုိ ဖိႏိွပ္ထား တဲ့အျပင္ အလုပ္သမားသမဂၢဖြဲ ့စည္းထူေထာင္ခြင့္ ေတြကုိလည္း ေတာက္ေလ်ာက္ ပိတ္ပင္ထားခဲ့တာပါ၊ အခုလုိ အလုပ္သမားေတြရဲ့ အခြင့္အေရးေတြ ရရွိေအာင္ စတင္ ၾကဳိးပမ္းမႈေတြရွိလာတာဟာ ထူးျခားတဲ့ ေဆာင္႟ရြက္ခ်က္ပါလုိ ့ ITUC အဖြဲ ့ရဲ ့ ေျပာခြင့္ရပုဂၢိဳလ္ Tim Noonan က လြတ္လပ္တဲ့အာရွအသံ (Radio Free Asia) RFA ေရဒီယုိ အင္တာျဗဴးမွာ ေျပာသြားပါတယ္။ (၂၀၁၀ - ၀၆ -၀၂ ရက္ေန ့ RFA သတင္း) အခုလို အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာက ၀ိုင္းရံလာ တာကို ျမန္မာ့အလုပ္သမားထုၾကီးအေနနဲ ့သတိခ်ပ္ ဖို ့ ျဖစ္ပါတယ္။

အလုပ္သမားထုၾကီးနဲ ့ေတာင္သူလယ္သမားထုၾကီးခင္ဗ်ား -

ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ အလုပ္လုပ္သည့္ ဦးေရ (၃၀.၈၅) သန္းအနက္ (၂၀၀၉ ခုႏွစ္ - ခန္ ့မွန္း) ၇၀ ရာခိုင္းႏူန္းဟာ ေတာင္သူ လယ္သမားမ်ားျဖစ္ျပီး (၇) ရာခိုင္ႏူန္းဟာ စက္မႈ အလုပ္သမားနဲ ့ (၂၃) ရာခိုင္ႏူန္းဟာ ၀န္ထမ္းမ်ား ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ ေတာင္သူလယ္ သမားထုၾကီးနဲ ့အလုပ္သမား ထုၾကီးရဲ ့အင္အားဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ ့ ဒုတိယအသက္ ေသြးေၾကာ မ႑ိဳင္ အျဖစ္ တည္ရွိရပ္တည္ေနပါတယ္။ သို ့ျဖစ္ပါေသာေၾကာင့္ မိမိတို ့ရဲ ့အင္ အားေတြနဲ ့ မိမိတို ့ အခြင့္ အေရးေတြကို ရရွိေအာင္ အထက္တင္ျပပါအတိုင္း စုေပါင္းတည္ေဆာက္ျပီး လြတ္လပ္တဲ့အလုပ္သမား သမဂၢေတြ ဖြဲ ့စည္းရန္ အခ်ိန္အခါတန္ျပီျဖစ္ေၾကာင္း တိုက္တြန္း ႏူိးေဆာ္အပ္ပါသည္။

နိဂုံးခ်ဳပ္အေနျဖင့္
၁။ အိုင္အယ္လ္အို (ILO) ႏွင့္ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာအလုပ္သမားသမဂၢအဖြဲ ့ခ်ဳပ္ (ITUC) တို ့ မွ ျမန္မာျပည္တြင္လြတ္လပ္ သည့္ အလုပ္သမားသမဂၢ မ်ား ေပၚထြန္းေရးကို ေဖၚေဆာင္ေနျခင္း။

၂။ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ ့ခ်ဳပ္မွ အလုပ္သမားသမဂၢေပၚထြန္းေရးအား လုပ္ငန္းစဥ္တစ္ရပ္အျဖစ္ခ်မွတ္ထားျခင္း။

၃။ မိမိတို ့အမ်ိဳးသားေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ အေနျဖင့္ ေရွ ့မွ ဦးေဆာင္၍ စစ္အုပ္စုႏွင့္ ေစ့စပ္ေဆြးေႏြး ေနခ်ိန္တြင္ မိမိတို ့အလုပ္သမားထုၾကီးက အင္အားထုတရပ္ အေနျဖင့္ လွိ်ဳ ့၀ွက္တဲ့ လုပ္ငန္းစဥ္မ်ား လုပ္ေနရမည့္ အခ်ိန္အခါမဟုတ္ပဲ သတိၱ ရွိ ရွိျဖင့္ ေျဗာင္ဖြင့္တိုက္ရန္ အခ်ိန္အခါေကာင္းျဖစ္ေနျခင္း။

၄။ စစ္အုပ္စု အေနျဖင့္ အခုအခ်ိန္အခါတြင္ မည္သည့္ ျပယုဂ္ အတုအေယာင္မ်ားျဖင့္ လုပ္ေနသည္ျဖစ္ေစ ရလာသည့္ အခြင့္အလမ္းနဲ ့အေျခအေနကို မလြတ္တန္းဆုတ္ကိုင္ တက္နင္းျပီး ၎တို ့မွ တရား၀င္မွတ္ပုံတင္ လက္ခံရမည့္ အလုပ္သမားသမဂၢေပၚထြန္းေစျပီး အိုင္အယ္လ္အိုက အသိအမွတ္ျပဳသည့္အေျခအေနေရာက္ေအာင္ျပဳလုပ္ႏိုင္သည့္ အေျခအေနေပးေနျခင္း။ ဥပမာ အားျဖင့္ - အဓမၼအလုပ္ခိုင္းေစျခင္းကိစၥတြင္ အိုင္အယ္လ္အိုမွ ဖိအားေပးမႈေၾကာင့္ စစ္အုပ္စုမွ ရန္ကုန္တြင္ အိုင္အယ္လ္အိုရုံးစိုက္ခြင့္ျပဳလုိက္ ရသကဲ့သို ့ လုပ္ေဆာင္ရမည့္အေျခအေနေပးေနျခင္း။

၅။ မိမိတို ့အလုပ္သမားထုအေနျဖင့္ စစ္မွန္တဲ့ အလုပ္သမားသမဂၢကို မေဖၚေဆာင္ပါက စစ္အုပ္စု ၾကိဳးကိုင္သည့္ အတု အေယာင္အလုပ္သမား သမဂၢကိုလည္း ေဖၚေဆာင္လာမည့္အေျခအေနျဖစ္ေနျခင္း ႏွင့္ ထိုသို ့ေဖၚေဆာင္လာပါကလည္း မိမိတို ့ အလုပ္သမားထု၏ စစ္မွန္သည့္ အလုပ္ သမားသမဂၢမ်ားက ၀င္ေရာက္ပူးေပါင္းစီးနင္းျခင္းႏွင့္ အထက္ေဖၚျပပါ အလုပ္သမားသမဂၢအဖြဲ ့ခ်ဳပ္မ်ား ေဖၚေဆာင္ျခင္းျဖင့္ အႏိုင္ျဖင့္စီးနင္း ထားႏိုင္ျခင္း။
စသည့္ အေျခအေနမ်ားေၾကာင့္ အလုပ္သမားထုၾကီး လြတ္ေျမာက္ရန္လမ္း (သို ့မဟုတ္) လြတ္လပ္သည့္ အလုပ္သမား သမဂၢမ်ားေပၚထြန္းခ်ိန္ က်ေနျပီျဖစ္ေၾကာင္း တင္ျပအပ္ပါသည္။

အလုပ္သမားထုအေရးကို စိတ္၀င္စားသူမ်ားအေနျဖင့္ ျမန္မာျပည္တြင္းရွိ မိမိတို ့ သိရွိသည့္အလုပ္သမားထုႏွင့္ အဆက္အသြယ္မ်ားအား တဆင့္ဆက္ လက္ အသိေပးအေၾကာင္းၾကား ေပးပို ့ပါရန္ အတြက္ အခုလို အင္တာနက္တြင္ ေဖၚျပရ ျခင္းျဖစ္ပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ လြတ္လပ္စစ္မွန္သည့္ အလုပ္သမားသမဂၢမ်ားေပၚထြန္းေရးကိုရည္မွန္း၍။


ခ်ိဳေမာင္
အလုပ္သမားေရးရာေလ့လာသူ
၂၀၁၁ ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္လ ၂၄ ရက္။




- ပူးတြဲ -
အသင္းအဖြဲ ့မ်ားလြတ္လပ္စြာဖြဲ ့စည္းခြင့္ႏွင့္စည္းရုံးပိုင္ခြင့္အား ကာကြယ္ျခင္းဆိုင္ရာျပဌာန္းခ်က္ အမွတ္(၈၇) ၁၉၄၈ ခုႏွစ္ ဇူလိုင္လ (၉) ရက္ ၊ ဆန္ဖရန္စၥကိုျမိဳ ့၊ အိုင္အယ္အို မွ လက္ခံက်င့္သုံးသည္။
{Freedom of Association and Protection of the Right of Organise Convention (No.87) 1984} FOA
အပိုဒ္ (၁)
အိုင္အယ္အို အဖြဲ ့၀င္တို ့အတြက္ အက်ိဳးသက္ေရာက္ေစေသာ ဤျပဌာန္းခ်က္တြင္ အိုင္အယ္အို အဖြဲ ့၀င္တခု သည္ ေအာက္ပါ သတ္မွတ္ခ်က္မ်ားကို အေကာင္အထည္ေဖၚ၍ အက်ိဳးသက္ေရာက္ေစရမည္။
အပိုဒ္ (၂)
အလုပ္သမားမ်ားႏွင့္ အလုပ္ရွင္တို ့သည္ ကြဲျပားျခားနားျခင္းမရွိဘဲ ၾကိဳတင္အမိန္ ့အာဏာေပးထားျခင့္ေၾကာင့္ မဟုတ္ဘဲ မိမိတို ့ စိတ္ၾကိဳက္သမဂၢအဖြဲ ့အစည္းမ်ားကို ေရြးခ်ယ္ျပီး ၎အဖြဲ ့အစည္းတို ့၏ စည္းမ်ဥ္းမ်ားကိုသာလိုက္နာ၍ တည္ေထာင္ခြင့္ ပါ၀င္ခြင့္ရွိသည္။
အပိုဒ္ (၃)
(၁) အလုပ္သမားမ်ားႏွင့္ အလုပ္ရွင္တို ့အဖြဲ ့အစည္းမ်ား ၊ သမဂၢမ်ားသည္ ၎တို ့၏အဖြဲ ့အစည္း၊ သမဂၢ စသည္ တို ့၏ အုပ္ခ်ဳပ္ပုံစည္းမ်ဥ္းမ်ား၊ ဥပေဒစည္ကမ္းမ်ားေရးဆြဲရာ၌လည္းေကာင္း ၎တို ့၏ကိုယ္စားလွယ္မ်ားကိုေရြးခ်ယ္ရာ၌ လည္းေကာင္း၊ ၎တို ့၏အုပ္ခ်ဳပ္ေရးဆိုင္ရာလုပ္ငန္းမ်ားႏွင့္ လုပ္ငန္းစဥ္မ်ားကို အေကာင္အထည္ေဖၚေဆာင္ရြက္ရာ၌ လည္းေကာင္း လြတ္လပ္စြာေဆာင္ရြက္ရန္ အခြင့္အေရး အျပည့္အ၀ရွိသည္။
(၂) သမဂၢမ်ား၏ တရားး၀င္လုပ္ငန္းေဆာင္ရြက္ရာတြင္ အေႏွာက္အယွက္ အဟန္ ့အတားျဖစ္ေစမည့္ မည္သည့္ စြက္ဖက္မႈမ်ိဳးကိုမဆို အာဏာပိုင္တို ့မွ မလုပ္ေဆာင္ရ။
အပိုဒ္ (၄)
အလုပ္သမားမ်ားႏွင့္ အလုပ္ရွင္တို ့၏ သမဂၢအဖြဲ ့အစည္းမ်ားသည္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအာဏာပိုင္တို ့ေၾကာင့္ အဖြဲ ့ အစည္းမ်ား ပယ္ဖ်က္ရျခင္းမျဖစ္ေစရ။
အပိုဒ္ (၅)
အလုပ္သမားမ်ားႏွင့္ အလုပ္ရွင္တို ့၏ သမဂၢမ်ားသည္ ကိုယ္ပိုင္လြတ္လပ္ေသာအဖြဲ ့ခ်ဳပ္မ်ားႏွင့္ အဖြဲ ့ေပါင္းခ်ဳပ္ အဖြဲ ့ၾကီးမ်ားႏွင့္ အျခားအဖြဲ ့အစည္းမ်ားအျဖစ္ တည္ေထာင္ႏိုင္ခြင့္။ ပါ၀င္ပူးေပါင္းႏိုင္ခြင့္ရွိသည္။ ၎အဖြဲ ့ခ်ဳပ္ - အဖြဲ ့ၾကီး မ်ားသည္ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ အလုပ္သမားမ်ား အလုပ္ရွင္မ်ား အဖြဲ ့အစည္းတို ့ႏွင့္ ဆက္သြယ္ပူးေပါင္း၍ အဖြဲ ့၀င္ခြင့္ ရွိသည္။
အပိုဒ္ (၆)
အထက္တြင္ေဖၚျပထားေသာ အပိုဒ္ ၂။ ၃။ ႏွင့္ ၄ ျပဌာန္းခ်က္မ်ားသည္ အဖြဲ ့ခ်ဳပ္မ်ား အဖြဲ ့ေပါင္းခ်ဳပ္သမဂၢမ်ား ႏွင့္ (Federation and Confederation) သက္ဆိုင္သည္။
အပိုဒ္ (၇)
အလုပ္သမားမ်ားႏွင့္ အလုပ္ရွင္တို ့၏သမဂၢမ်ား ကိုယ္ပိုင္လြတ္လပ္ေသာအဖြဲ ့ခ်ဳပ္ (Federation) မ်ားႏွင့္ အဖြဲ ့ ေပါင္းခ်ဳပ္ (Confederation) တို ့သည္ ဥပေဒပညာရွင္မ်ားကို အသုံးျပဳၾကရာတြင္ အပိုဒ္ ၂ ႏွင့္ ၃ တို ့တြင္ပါရွိေသာ ျပဌာန္းခ်က္မ်ားကို အဟန္ ့အတား မျဖစ္ေစရ။
အပိုဒ္ (၈)
(၁) ျပဌာန္းခ်က္မွ ေပးထားေသာ အခြင့္အေရးမ်ားကိုက်င့္သုံးရာတြင္ အလုပ္သမားမ်ားႏွင့္ အလုပ္ရွင္မ်ား၏ သက္ဆိုင္ရာအဖြဲ ့အစည္း သမဂၢမ်ားသည္ အျခားသူမ်ား (သို ့) အျခားအဖြဲ ့အစည္းမ်ားကဲ့သို ့ သက္ဆိုင္ရာႏိုင္ငံ၏ ဥပေဒကို ေလးစားလိုက္နာၾကရမည္။
(၂) ထိုႏိုင္ငံ၏ ဥပေဒႏွင့္ ၎ဥပေဒကိုက်င့္သုံးရာတြင္ ဤျပဌာန္းခ်က္မ်ားမွ အာမခံကတိျပဳထားခ်က္မ်ားကို ထိခိုက္အားနည္ေစျခင္းမျဖစ္ရ။
အပိုဒ္ (၉)
(၁) ဤျပဌာန္းခ်က္မွေပးထားေသာ အာမခံကတိျပဳခ်က္မ်ားကို လက္နက္ကိုင္စစ္တပ္ႏွင့္ ရဲမ်ားအား မည္သည့္ အတိုင္းအတာအထိ က်င့္သုံးပိုင္ခြင့္ေပးမည္ကို ၎တို ့တိုင္းျပည္၏ ဥပေဒမ်ားႏွင့္ စည္းမ်ဥ္းမ်ားကသာ အဆုံးအျဖတ္ေပး ရမည္။
(၂) အိုင္အယ္အို၏ ဖြဲ ့စည္းအုပ္ခ်ဳပ္ပုံ ဥပေဒအပိုဒ္ (၁၉)။ စာပိုဒ္ (၈)တြင္ ပါ၀င္ေသာမူႏွင့္အညီ ဤျပဌာန္းခ်က္ အား သေဘာတူလက္မွတ္ေရးထိုးထားေသာ မည္သည့္အဖြဲ ့၀င္ကမွ် အတည္ျပဳလက္မွတ္ေရးထိုးျခင္းအားျဖင့္ တည္ရွိေန ေသာ ဥပေဒ၊ စီရင္ဆုံးျဖတ္ခ်က္၊ ဓေလ့ထုံးစံ (သို ့) သေဘာတူ၀န္ခံခ်က္တစုံတခုကိုမွ် လႊမ္းမိုးေျပာင္းလြဲ ထိခိုက္ေစႏိုင္ သည္ဟု မယူဆရ။ ထိုသို ့ သေဘာတူ လက္မွတ္ေရးထိုးထားျခင္းအားျဖင့္ လက္နက္ကိုင္အဖြဲ ့၀င္မ်ား (သို ့) ရဲတို ့၏ အခြင့္ အေရးကို ထိပါးျခင္းမရွိေစရ။
အပိုဒ္ (၁၀)
ဤျပဌာန္းခ်က္တြင္ “သမဂၢအဖြဲ ့အစည္း” ကို အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုရာ၌ အလုပ္သမားမ်ားႏွင့္ အလုပ္ရွင္တို ့၏ အက်ိဳး စီးပြားမ်ား တိုးတက္ေစရန္ႏွင့္ အကာအကြယ္ေပးေစရန္ အလုပ္သမားမ်ားႏွင့္ အလုပ္ရွင္တို ့၏ ဖြဲ ့စည္းထားေသာ မည္သည့္ အဖြဲ ့အစည္းကိုမဆို ေခၚဆိုသည္။
အပိုဒ္ (၁၁)
အိုင္အယ္အို အဖြဲ ့၀င္တို ့အတြက္ အက်ိဳးသက္ေရာက္ေစေသာ ဤျပဌာန္းခ်က္တြင္ အိုင္အယ္အို အဖြဲ ့၀င္တိုင္း သည္ အလုပ္သမားမ်ားႏွင့္ အလုပ္ရွင္တို ့စည္းရုံးပိုင္ခြင့္ကို လြတ္လပ္စြာ အမွန္ေဖၚေဆာင္ႏိုင္ရန္ လိုအပ္သင့္ေလွ်ာ္ေသာ အေရးယူေဆာင္ရြက္ခ်က္မ်ားျပဳလုပ္ေပးမည္ဟု တာ၀န္ခံကတိျပဳပါသည္။

0 အၾကံျပဳျခင္း: