Thursday, September 22, 2011

ညာဏ္ၾကီးရွင္တို ့ အေမးအေျဖ

ယံုခ်င္ယံု မယံုခ်င္ေန - ရီခ်င္ရီ မရီခ်င္ေန- ညာဏ္ၾကီးရွင္မ်ားရဲ ့ အေျဖ


ပထမအၾကိမ္ အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္ ဒုတိယပုံမွန္ အစည္းအေ၀း( ၂၂ ) ရက္ေန ့ လႊတ္ေတာ္အတြင္းမွာ ေမးၾကေျဖၾကတာေတြ ကို ဖတ္ၾကည့္လိုက္စမ္းပါ ၊ ရယ္ေသာသူသည္ အသက္ရွည္၏ လို ့ ၾကားဖူးပါ၏ လႊတ္ေတာ္အတြင္းမွာ ေမးတာေျဖတာကို ဖတ္ျပီး အသက္္ရွည္မွာ မျဖစ္ဘဲ တိုသြားမယ္ဆိုရင္ လႊတ္ေတာ္အမတ္မ်ားသာ တာ၀န္ျဖစ္ပါလိမ့္မယ္ ။
( ၁ ) ၾကည့္ျမင္တိုင္ မဲဆႏၵနယ္က ဦးသန္းစိန္က ေမးပါတယ္ /
နိဳင္ငံေတာ္ အေျခခံစာသင္ေက်ာင္းမ်ားတြင္ ေက်ာင္းသားေက်ာင္းသူမ်ား စာေပသင္ၾကားရ၌ အခက္အခဲမ်ား ျဖစ္ေပၚေနပါ၍ စာသင္ခုံမ်ား ျဖည့္ဆည့္ေပးမည္ ့အစီအစဥ္မ်ား ရွိမရွိ သိလိုပါတယ္-တဲ ့
( ၂ ) ပညာေရး၀န္ၾကီး ဦးျမေအးက ေျဖပါတယ္
ယခုပညာသင္ႏွစ္တြင္ ( ၃ ) ေယာက္ထိုင္ခံုႏွင့္ စားပြဲခံု ( ၂၀၀၀ ) ၊ မူလတန္းအဆင့္ ( ၃ ) ေယာက္ထိုင္ခံု ႏွင့္ စားပြဲအရွည္ ( ၃၀၀၀ ) တို ့ကို ၀ယ္ယူရန္ စီစဥ္ေနျပီျဖစ္ပါေၾကာင္း ေျဖၾကားလိုက္ပါတယ္ ။
( တကယ့္နိုင္ငံေတာ္အတြက္ အေရးၾကီးတဲ ့ေမးခြန္းနဲ ့ အေျဖဆိုတာ သိသာနိုင္ပါတယ္ )


( ၃ ) မိုးညွင္းမဲဆႏၵနယ္မွ ဦးစိုင္းသီဟေက်ာ္ က ေမးပါတယ္
လယ္ယာေျမေပၚတြင္ လုပ္ကိုင္ခြင္နွင့္ ပါတ္သက္၍ မိမိတို ့ ႏွစ္သက္ေသာ သီးႏွံမ်ားကို လြပ္လြပ္စြာ ေရြးခ်ယ္စိုက္ပ်ိဳးခြင့္ ထုတ္လုပ္ခြင့္ရွိပါသည္ဆိုေသာအပိုဒ္ကို အပိုဒ္ခြဲ ့အျဖစ္ ဥပေဒမွာ ျဖည့္စြက္ထည့္သင့္ပါသည္လို ့ တင္ျပလို္က္တာပါ ။

( ၄ ) ဦးေ႒းဦးက ဥပေဒမွာမထည့္သင့္ေၾကာင္း တင္ျပ၍ မဲခြဲဆံုးျဖတ္ရာမွာ ဦးစိုင္းသီဟေက်ာ္၏ ျပင္ဆင္ခ်က္ကို အတည္မျပဳေၾကာင္း ဆံုးျဖတ္ခ်က္ခ်လိုက္ပါတယ္-

( တကယ့္လယ္လုပ္သူ လယ္ပိုင္ေရး ဥပေဒအား အေကာင္အထည္ ေဖၚေဆာင္ေနသူမ်ားကို သိသာနိုင္ပါတယ္ )



( ၅ ) ရခိုင္ျပည္နယ္မွ မဲဆႏၵနယ္မွ ဦးေက်ာ္ေက်ာ္က ေမးပါတယ္
ရခိုင္ျပည့္နယ္တြင္ လူငယ္မ်ား အလုပ္အကိုင္ ရရွိေရးအတြက္ အစီအစဥ္ရွိ မရွိ ေမးပါတယ္ ။
( ၆ ) အလုပ္သမား၀န္ၾကီး ဦးေအာင္ၾကည္က နိဳင္ငံေတာ္သည္ အလုပ္လက္မဲ ့ ျပသနာမ်ားကို ညွိနိုင္းေနျပီး တတ္နိုင္သမ်ွ ကူညီေဆာင္ရြက္ေနပါတယ္ လို ့ ေျဖၾကားလိုက္ပါတယ္ --
( တကယ့္လက္ရွိမွာ အလုပ္လက္မဲ ့ျဖစ္ေနတာကို ေမးေတာ့ အတိတ္ကတည္းက စီစဥ္ေနပါတယ္ လို ့ေျဖတဲ ့အေျဖကို စဥ္းစားၾကည့္္စမ္းပါ )



( ၇ ) ပုေလာျမိဳ ့နယ္က မဲဆႏၵနယ္မွ ဦးလွစိုးက ေမးပါတယ္ ။
ပုေလာျမိဳ ့နယ္ လမ္းပိုင္းကို ကတၱရာလမ္း ျပန္ခင္းေပးဖို ့ တင္ျပပါတယ္တဲ ့-
( ၈ ) တံထားဆိုင္ရာ နဲ ့ ေဆာက္လုပ္ေရးေတြအတြက္ ေဆာက္လုပ္ေရး၀န္ၾကီး ဦးခင္ေအာင္ျမင့္က အခုလိုေျဖၾကားလို္က္ပါတယ္ ။
ပုေလာျမိဳ ့နယ္က လမ္းေတြကို သဲအုပ္ျခင္း၊ ေက်ာက္ျဖည့္ျခင္းစသည့္ ထိ္မ္းသိန္းျခင္းလုပ္ငန္းမ်ားကို လမ္းသြားလာမူ မျပတ္ေစေရးအတြက္ ျပဳလုပ္ေပးသလို တနို္င္ငံလံုးမွာ သဲအုပ္ျခင္းမ်ားကို ေဆာင္ရြက္ေပးေနပါတယ္ တဲ ့-
( ကတၱရာလမ္း ပ်က္ေနတာကို သဲအုပ္ေနပါတယ္လို ့ လႊတ္ေတာ္မွာ ေျဖတဲ ့ ၀န္ၾကီး ဥေဏွာက္ ခ်ီးၾကဴးစရာပါ )



( ၉ ) ရခိုင္ျပည္နယ္ ဘူးသီးေတာင္ျမိဳ ့က မဲဆႏၵနယ္မွ ဦးေမာင္ေအးထြန္း ေမးပါတယ္ ။
ဘူးသီးေတာင္နဲ ့ေညာင္ေခ်ာင္းက တံထားေလးစင္းကို လူကူးတံထားပ်က္စီးေနတဲ ့အတြက္ ေဆာင္ရြက္ေပးရန္ ရွိမရွိေမးတာပါ ။
( ၁၀ ) ျပည္ေထာင္စု၀န္ၾကီး ဒုတိယဗိုလ္ခ်ဳပ္ၾကီး သန္းေ႒းက အခုလို ေျဖၾကားလို္က္ပါတယ္ ။
ဘူးသီးေတာင္ျမိဳ ့နယ္ ေညာင္ေခ်င္းေက်းရြာ တံထားေလးစင္းကို အစိုးရက ( ၁၅၁ ) သန္းခန္ ့ကုန္က်မည္ခန္ ့မွန္းထားတာမို ့ စည္ပင္သာယာက ( ၅၇ ) သန္း၊ အစိုးရက ( ၁၇ )
သန္းခန္ ့ စိုက္ထုတ္ေပးမည္ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ လူထုထံမွ ကုန္က်ေငြမ်ားကို ေထာက္ပံ႔ေပးရမွာလို ့ေျဖၾကားသြားပါတယ္ ။
( မေမးဘဲနဲ ့ ဒီအတိုင္း ေနလိုက္ရင္ လူထုဆီက ေငြေကာက္ခံလို ့ မရနိုင္ပါ၊ ခုေတာ့ အေမးေကာင္းလို ့ လူထုချမာ ခံေပေတာ့ ေပါ့ )



(၁၁ ) ခ်ီေဖြ မဲဆႏၵနယ္မွ ဦးဇံုးတိန္ ့က အခုလို ေမးျမန္းပါတယ္ ။
ေ၀းလံသီေခါင္တဲ ့ ေနရပ္ေဒသေတြက ၀န္ထမ္းေတြအတြက္ ခရီးစရိတ္္ သို ့မဟုတ္ သြားလာစရိတ္ေတြကို အေျခအေနနဲ ့ ကိုက္ညီေအာင္ ေပးဖို ့ အစီအစဥ္ ရွိပါသလားလို ့
ေမးတာျဖစ္ပါတယ္ ။
( ၁၂ ) ဘ႑ာေရးႏွင့္ အခြန္၀န္ၾကီး ဒုတိယ၀န္ၾကီး ဦး၀င္းသန္းက အခုလို ေျဖၾကားလိုက္ပါတယ္ ။
ေ၀းလံသီေခါင္တဲ ့ လူမူေရးခက္ခဲတဲ ့ ေနရာေဒသမွာ ၀န္ထမ္းေတြကို အခက္အခဲ ရွိပါက လိုအပ္သလို တင္ျပျပီး ျပည္နယ္အစိုးရကတဆင့္ တင္ျပလို ့ ေျဖၾကားလိုက္ပါတယ္ ၊
တကယ္ သနားစရာ ေကာင္းတဲ ့ ၀န္ထမ္းေတြ ျဖစ္ေနလို ့ပါ ၊ )

( ကဲ - သူတို ့က်ေတာ့ ေ၀းလံသီေခါင္တဲ ့ေနရာေတြပါတဲ ့ခင္ဗ်ား - နိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားေတြက်ေတာ့ သူတို ့ လႊတ္ေတာ္မွာ ဘာလုပ္ေပးသင့္သလဲ ဆိုတာ
မေမးျဖစ္ၾကသလို ေျဖၾကားသူလဲ မရွိခဲ ့ေၾကာင္းပါ )

ခိုင္ေအာင္ေက်ာ္ ( နယူးေယာက္ )

BHG ကို ဖ်က္သိမ္းမည္။

BHG, Blink Hacker Group အေနျဖင္႔ ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ အင္တာနက္လြတ္လပ္ခြင္႔ရရွိေရးႏွင္႔ နည္းပညာေထာက္ပံ႔ေရးအစီအစဥ္အရ ကာလတခုအေနျဖင္႔ အင္တိုက္အားတိုက္ လုပ္ေဆာင္ခဲ႔ပါသည္။ ယခုအခါတြင္ ျမန္မာႏုိင္ငံသည္ ဒီမိုကေရစီေခတ္သို႔ ကူးေျပာင္းေနျခင္းေၾကာင္႔ လည္းေကာင္း၊ ပိတ္ဆို႔ထားသည္႔ အင္တာနက္စာမ်က္ႏွာမ်ားကို ျပန္လည္ ဖြင္႔ေပးျခင္းေၾကာင္႔လည္းေကာင္း၊ အင္တာနက္လိုင္းမ်ား ျမန္ႏႈန္းျမင္႔လာေစရန္ အရင္းအႏွီးမ်ားစြာျမဳပ္ႏွံ၍ လုပ္ေဆာင္ေနျခင္းတို႔ေၾကာင္႔ လည္းေကာင္း စသည္တို႔ေၾကာင္႔ BHG-Blink Hacker Group အား ဖ်က္သိမ္းေတာ႔မည္ျဖစ္ပါသည္။ BHG အေနျဖင္႔ ျမန္မာ႔အင္တာနက္လြတ္လပ္ခြင္႔တြင္လုပ္ေဆာင္ေနမႈမ်ားကိုလည္း ဆက္လက္လုပ္ေဆာင္ေတာ႔မည္မဟုတ္ပါ။ ျမန္မာႏုိင္ငံႏွင္႔ပတ္သက္ေသာ အင္တာနက္စာမ်က္ႏွာ (မည္႔သည္႔စာမ်က္ႏွာက္ိုမွ) မ်ားကုိလည္း တိုက္ခုိ္က္ေတာ႔မည္ မဟုတ္ပါ။

BHG အား အစဥ္တစိုက္လက္ခံအားေပးသူမ်ားႏွင္႔ နည္းပညာပံ႔ပိုးကူညီသူမ်ားအား BHG မွ အထူးေက်းဇူးတင္ရွိျပီး မွတ္တမ္းတင္ေၾကာင္း ဂါရ၀ျပဳႏႈတ္ဆက္အပ္ပါသည္။
ေနာက္ေနာင္တြင္ BHG ႏွင္႔ ပတ္သက္၍ ျဖစ္ေပၚလာသည္႔ ကိစၥမ်ားကိုလည္း တာ၀န္ယူေျဖရွင္းေတာ႔မည္ မဟုတ္ဘဲ ယုံၾကည္ခ်က္ေၾကာင္႔ မိမိတုိ႔စြန္႔လႊတ္ခဲ႔ရသည္မ်ားကို ေထာက္ထားျပီး နစ္နာဆုံးရႈံးမႈမ်ားကို BHG မွ ေလးစားစြာ ေတာင္းပန္အပ္ပါသည္။

Admin Group

--
Best Regards!
BHG- Blink Hacker Group
www.blinkhackergroup.net

တကယ့္လက္ေတြ႔မွာေတာ့ေျဗာင္းျပန္ျဖစ္္ေနပါတယ္။



ေရေဘးဒုကၡႀကံဳရတဲ့ျပည္သူနဲ႔ ျပည္ေထာင္စုဝန္ႀကီး ဆက္ဆံပံုတစ္ခု
ဤပံုကိုၾကည့္ပါ။

ျပည္သူေတြနဲ႔ သူတို႔တေတြ တစ္သားတည္း၊ ၾကမ္းတစ္ေျပးတည္းမထိုင္ၾကဘူး။
ဒီေတာ့ျပည္သူ႔ခံစားခ်က္၊ ျပည္သူ႔အသံ၊ ျပည္သူ႔ဆႏၵ သူတုိ႔မသိတာ ဘာမွ်မဆန္းပါဘူး။

“ျပည္သူ႔အသံ- လႊတ္ေတာ္အသံ”
“ျပည္သူ႔ဆႏၵ - လႊတ္ေတာ္ဆႏၵ”
“ျပည္သူ႔ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္- လႊတ္ေတာ္က ေဖာ္ေဆာင္ရြက္” ဆိုသည့္ လႊတ္ေတာ္ေဆာင္ပုဒ္ ကို ေမးခြန္းထုတ္ရမယ္။

တကယ့္လက္ေတြ႔မွာေတာ့ေျဗာင္းျပန္ျဖစ္္ေနပါတယ္။

လႊတ္ေတာ္အသံ - ျပည္သူ႔အသံ”
“လႊတ္ေတာ္ဆႏၵ - ျပည္သူ႔ဆႏၵ”
“လႊတ္ေတာ္ဆံုးျဖတ္ခ်က္ - ျပည္သူမ်ား က ေဖာ္ေဆာင္ရြက္”

တူေမာင္ညိဳ
၂၂ စက္တင္ဘာ

၂၂.၉.၂၀၁၁ ရက္ေန႕ရဲရင့္ငယ္ဒိုင္ယာရီ

http://www.mediafire.com/file/cp1sg5t1vaud8rw/22%20Sep2011%20Yeyintnge%27s%20diary.doc

http://www.mediafire.com/file/bd0odcr0qudm6do/22%20Sep2011%20Yeyintnge%27s%20diary.pdf

http://www.ziddu.com/download/16480792/22Sep2011Yeyintngesdiary.doc.html

http://www.ziddu.com/download/16480793/22Sep2011Yeyintngesdiary.pdf.html


22 Sep2011 Yeyintnge's Diary

Aung San Suu Kyi address at CGI conference on youtube




http://www.youtube.com/watch?v=i4msGtQHb7E&feature=player_embedded

http://www.youtube.com/watch?v=ZMQZT50-lvc&feature=related

http://www.youtube.com/watch?v=xAs0b63pyxI




ေဒၚ​ေအာင္ဆန္း​စုၾကည္ရဲ့​ ​ေျပာစကား​ ဘယ္လို အဓိပၸာယ္​ေဆာင္သလဲ


Published on September 22, 2011 by တိုင္းေက်ာ္

ျမန္မာ့​နိုင္ငံ​ေရး​နဲ့​ ပတ္သက္ၿပီး​ ဒီတပတ္အတြင္း​ ထူး​ျခား​မႈ​ေတြ ရွိခဲ့​ပါတယ္။ အဓိကက​ေတာ့​ လူထု​ေခါင္း​ေဆာင္ အမ်ိဳး​သား​ဒီမိုက​ေရစီအဖြဲ့​ခ်ုပ္ အ​ေထြ​ေထြ အတြင္း​ေရး​မႉး​ ​ေဒၚ​ေအာင္ဆန္း​စုၾကည္ရဲ့​ ​ေျပာစကား​ေတြ​ေၾကာင့္​ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

ဒီတပတ္အတြင္း​ ​ေဒၚ​ေအာင္ဆန္း​စုၾကည္ဟာ အမ်ိဳး​သား​ဒီမိုက​ေရစီ အဖြဲ့​ခ်ုပ္မွာျပုလုပ္တဲ့​ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ ဒီမိုက​ေရစီ​ေန့​ အခမ္း​အနား​မွာ အမွာစကား​ တခု ​ေျပာခဲ့​ပါတယ္။ ​ေနာက္ ျပည္တြင္း​ထုတ္ ဂ်ာနယ္​ေတြနဲ့​ အင္တာဗ်ူး​လုပ္ခဲ့​ၿပီး​ လ်ွပ္တစ္ျပက္ဂ်ာနယ္နဲ့​ ရန္ကုန္တိုင္း​မ္ဂ်ာနယ္မွာ ​ေဖာ္ျပခြင့္​ရခဲ့​ၿပီး​ျဖစ္ပါတယ္။ ​ေဒၚစုရဲ့​ ​ေျပာစကား​ေတြနဲ့​ ပတ္သက္ၿပီး​ တံု့​ျပန္ၾကတာ​ေတြနဲ့​ ​ေရွ့​အလား​အလာ​ေတြကို ​ေဆြး​ေနြး​တင္ျပသြား​မွာ ျဖစ္ပါတယ္။

ဒီမိုက​ေရစီ​ေန့​တုန္း​က ​ေဒၚ​ေအာင္ဆန္း​စုၾကည္​ေျပာသြား​တဲ့​ စကား​တခြန္း​ဟာ အ​ေတာ္​ေလး​ကို ထူး​ျခား​ပါတယ္။ အဲဒီ​ေန့​မွာ ​ေဒၚစုက ျမန္မာနိုင္ငံဟာ အ​ေျပာင္း​အလဲျဖစ္နိုင္တဲ့​ အ​ေျခအ​ေနကို ​ေရာက္ရွိ​ေနၿပီျဖစ္တယ္လို့​ ​ေျပာလိုက္ပါတယ္။ ​ေဒၚစု​ေျပာတဲ့​စကား​ အျပည့္​အစံုက​ေတာ့​ “က်မတို့​နိုင္ငံဟာ အ​ေျပာင္း​အလဲ ျဖစ္နိုင္တဲ့​ အ​ေျခအ​ေနမွာ ​ေရာက္ရွိ​ေနပါၿပီ။ အ​ေျပာင္း​အလဲ ျဖစ္ၿပီလို့​လည္း​ က်မ မ​ေျပာခ်င္ပါဘူး​။ ဒါ​ေပမယ့္​ ဒါ က်မ လူသိရွင္ၾကား​ ​ေျပာၿပီး​ျဖစ္ပါတယ္။ အ​ေျပာင္း​အလဲ ျဖစ္နိုင္တဲ့​ အ​ေျခအ​ေန ​ေရာက္​ေနၿပီလို့​ က်မ ယံုၾကည္တယ္။ ဒီအ​ေျပာင္း​အလဲ​ေတြဟာ ျပည္သူအတြက္၊​ တိုင္း​ျပည္အတြက္ အ​ေကာင္း​ဆံုး​ျဖစ္​ေအာင္လို့​ ဘယ္ပံုဘယ္နည္း​နဲ့​ လုပ္မလဲဆိုတာ လူတိုင္း​လူတိုင္း​ဟာ တာဝန္သိသိနဲ့​ ​ေလး​ေလး​နက္နက္ စဉ္း​စား​ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္” ဆိုၿပီး​ ျဖစ္ပါတယ္။ တကယ္​ေတာ့​ ​ေဒၚ​ေအာင္ဆန္း​စုၾကည္ရဲ့​ ခုလို​ေျပာစကား​ဟာ ျမန္မာ့​ဒီမိုက​ေရစီအ​ေရး​မွာ သူပါဝင္လႈပ္ရွား​ ဦး​ေဆာင္ခဲ့​တဲ့​ ၂၃ ႏွစ္အတြင္း​ အထူး​ျခား​ဆံုး​ စကား​အျဖစ္​ေတာင္ ​ေကာက္ခ်က္ခ်ၾကပါတယ္။

အလား​တူပါပဲ။ ၿပီး​ခဲ့​တဲ့​ စ​ေန​ေန့​ထုတ္ လ်ွပ္တစ္ျပက္ဂ်ာနယ္နဲ့​ ​ေတြ႕​ဆံုတဲ့​ အင္တာဗ်ူး​မွာ ​ေဒၚစုက “က်မအ​ေနနဲ့​ ​ေျပာခဲ့​ၿပီး​ပါၿပီ။ သမၼတဦး​သိန္း​စိန္ကို တကယ္ပဲ အျပုသ​ေဘာ​ေဆာင္တဲ့​ အ​ေျပာင္း​အလဲကို လိုလား​တယ္လို့​ ယံုၾကည္ပါတယ္။ အစိုး​ရအဖြဲ့​ တခုလံုး​က​ေတာ့​ က်မ မသိဘူး​ေပါ့​ေနာ္“ လို့​ ​ေျပာခဲ့​ျပန္ပါတယ္။ အဲဒီ အင္တာဗ်ူး​မွာပဲ ဆက္ၿပီး​ “ဘာမဆို ထာဝရမဟုတ္ပါဘူး​။ အကယ္၍ ဒီလိုအ​ေျပာင္း​အလဲ​ေတြကို မလိုလား​တဲ့​သူ​ေတြ ရွိတယ္ဆိုရင္လည္း​ ဘာျဖစ္လို့​ အ​ေျပာင္း​အလဲ​ေတြ လိုအပ္တယ္ဆိုတာကို နား​လည္​ေအာင္ က်မတို့​ႀကိုး​စား​ၾကရမွာပဲ။ အ​ေျပာင္း​အလဲ လိုအပ္တယ္ဆိုတာကို တကယ္သ​ေဘာ​ေပါက္ နား​လည္လာတဲ့​အခါက်လို့​ရွိရင္​ေတာ့​ အ​ေျပာင္း​အလဲအတြက္ အား​လံုး​ဝိုင္း​လုပ္ၾကလိမ့္​မယ္လို့​ က်မယံုၾကည္ပါတယ္” ဆိုၿပီး​ ထပ္​ေျပာခဲ့​ပါတယ္။

ေနာက္ထပ္ အဂၤါ​ေန့​ထုတ္ ရန္ကုန္တိုင္း​မ္ဂ်ာနယ္မွာ​ေတာ့​ လက္ရွိ ျဖစ္ပြား​ေနဆဲ တိုင္း​ရင္း​သား​လက္နက္ကိုင္​ေတြနဲ့​ ျပႆနာ၊​ ၿငိမ္း​ခ်မ္း​ေရး​ျပႆနာနဲ့​ ပတ္သက္ၿပီး​ တရား​မ်ွတမႈ​ေတြကို အ​ေျခခံတဲ့​ ​ေတာင္း​ဆိုခ်က္​ေတြကို ျဖစ္​ေျမာက္​ေအာင္ လုပ္​ေပး​ဖို့​ အား​လံုး​မွာ တာဝန္ရွိတယ္။ ဒီကိစၥ သိပ္ အခ်ိန္ဆြဲလို့​မရဘူး​။ အခ်ိန္ဆြဲလို့​ရွိရင္ နိုင္ငံရဲ့​ဒဏ္ရာ​ေတြ ပိုႀကီး​လာမယ္ ဆိုၿပီး​ ​ေျပာဆိုခဲ့​ပါတယ္။ ​ေနာက္ၿပီး​ လက္ရွိ ​ေတြ႕​ဆံု​ေဆြး​ေနြး​မႈ​ေတြနဲ့​ ပတ္သက္ၿပီး​ အခု ​ေဆြး​ေနြး​ပြဲ​ေတြဟာ အရင္ စစ္အစိုး​ရလက္ထက္ ​ေဆြး​ေနြး​ပြဲ​ေတြနဲ့​ မတူ မယ္မယ္ရရ ​ေဆြး​ေနြး​တာ​ေတြ ရွိ​ေၾကာင္း​ ​ေဆြး​ေနြး​ပြဲနဲ့​ ပတ္သက္ရင္လည္း​ ​ေရရွည္အခ်ိန္ဆြဲလို့​ ရတဲ့​ကိစၥ မဟုတ္ဘူး​ဆိုတာ ႏွစ္ဘက္စလံုး​က နား​လည္ထား​ၾကတယ္ဆိုၿပီး​ ​ေျပာခဲ့​ပါတယ္။

ဒီတပတ္အတြင္း​ ​ေဒၚ​ေအာင္ဆန္း​စုၾကည္​ေျပာခဲ့​တဲ့​ စကား​ေတြကို ျပန္လည္ ျခံုငံုသံုး​သပ္ၾကည့္​ရင္ ​ေဒၚ​ေအာင္ဆန္း​စုၾကည္က သမၼတဦး​သိန္း​စိန္ဟာ အ​ေျပာင္း​အလဲကို တကယ္လိုလား​တဲ့​သူျဖစ္တယ္လို့​ သူယံုၾကည္တယ္။ ဒီယံုၾကည္ခ်က္အ​ေပၚ အ​ေျခခံၿပီး​ ျမန္မာနိုင္ငံဟာ အ​ေျပာင္း​အလဲျဖစ္နိုင္တဲ့​ အ​ေျခအ​ေနမွာ ​ေရာက္​ေနၿပီဆိုတာကို သူယံုၾကည္တယ္။ ဒါ​ေပမယ့္​ အစိုး​ရတဖြဲ့​လံုး​ကို​ေတာ့​ သူမ​ေျပာနိုင္ဘူး​ဆိုၿပီး​ ​ေျပာပါတယ္။

ဒီစကား​ေတြကို အ​ေသအခ်ာ ျပန္စဉ္း​စား​ၾကည့္​ရင္ လက္ရွိအစိုး​ရဟာ အ​ေျပာင္း​အလဲ လုပ္နိုင္မလုပ္နိုင္ဆိုတဲ့​ လမ္း​ဆံုလမ္း​ခြ​ေပၚမွာ ​ေရာက္​ေနတယ္ဆိုတာလည္း​ ​ေပၚလြင္လာပါတယ္။ အဓိပၸာယ္က​ေတာ့​ လက္ရွိ အစိုး​ရအဖြဲ့​ထဲမွာ အ​ေျပာင္း​အလဲကို လိုလား​တဲ့​သူ​ေတြ ရွိသလို မလိုလား​တဲ့​သူ​ေတြလည္း​ ရွိတယ္ဆိုတာ နား​လည္နိုင္ပါတယ္။ ​ေဒၚ​ေအာင္ဆန္း​စုၾကည္က​ေတာ့​ အ​ေျပာင္း​အလဲကို မလိုလား​တဲ့​သူ​ေတြလည္း​ အ​ေျခအ​ေနကို နား​လည္လာနိုင္​ေအာင္ ႀကိုး​စား​စည္း​ရံုး​ရမယ္လို့​ ဆိုထား​ပါတယ္။

လက္ရွိအ​ေျခအ​ေနကိုၾကည့္​ရင္ တကယ့္​အ​ေျပာင္း​အလဲနဲ့​ ပတ္သက္ၿပီး​ လက္ဆုပ္လက္ကိုင္ ျပနိုင္စရာ မရွိ​ေသး​တာက​ေတာ့​ အမွန္ပါ။ ဥပမာ တိုင္း​ရင္း​သား​ အ​ေရး​ကိစၥ ​ေျဖရွင္း​ေနတဲ့​ အ​ေျခအ​ေန၊​ နိုင္ငံ​ေရး​အက်ဉ္း​သား​ေတြ လႊတ္​ေပး​ေရး​ကိစၥ စတာ​ေတြက​ေတာ့​ သိသာထင္ရွား​တဲ့​ ကိစၥ​ေတြျဖစ္ပါတယ္။ ဒါတင္မက အျခား​ ၾကည့္​ရႈနိုင္စရာ နမူနာ​ေတြလည္း​ အမ်ား​ႀကီး​ရွိ​ေနပါ​ေသး​တယ္။ ဥပမာတခုဆိုရင္ လက္ရွိ လႊတ္​ေတာ္ထဲမွာ ​ေဆြး​ေနြး​ေနတဲ့​ ​ေအာက္​ေျခ ရပ္ကြက္​ေက်း​ရြာ အုပ္ခ်ုပ္​ေရး​မႉး​ေတြ ​ေရြး​ခ်ယ္​ေရး​ကိစၥ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီကိစၥနဲ့​ ပတ္သက္ရင္ နဂိုက ဖြဲ့​စည္း​ပံုအ​ေျခခံဥပ​ေဒထဲမွာ သက္ဆိုင္ရာ ၿမို့​နယ္အဆင့္​က​ေန ခန့္​အပ္ရမယ္လို့​ ​ေဖာ္ျပထား​ပါတယ္။ ဒါကို ျပည္သူလူထုက ​ေျပာဆိုလာၾက​ေတာ့​ အာဏာရပါတီဟာ ​ေရြး​ခ်ယ္ထား​တဲ့​ ရပ္မိရပ္ဖ ၅ ဦး​ေလာက္က ​ေရြး​ေပး​ဖို့​ဆိုတဲ့​ ဥပ​ေဒျပင္ဆင္ခ်က္ မူၾကမ္း​ကို တင္လာတာ ျဖစ္ပါတယ္။ လႊတ္​ေတာ္ထဲမွာ ျပည္ခိုင္ၿဖိုး​ပါတီကလြဲရင္ က်န္ပါတီ အား​လံုး​လိုလိုက ​ေအာက္​ေျခရပ္ကြက္ ​ေက်း​ရြာအဆင့္​မွာ အုပ္ခ်ုပ္​ေရး​မႉး​ေတြကို ျပည္သူလူထု မဲနဲ့​ ​ေရြး​ခ်ယ္တင္​ေျမွာက္သင့္​တယ္ဆိုၿပီး​ တင္ျပၾကတာျဖစ္ပါတယ္။ ဒါကို လႊတ္​ေတာ္ထဲမွာ ​ေဆြး​ေနြး​ခြင့္​ေတာင္ မရပါဘူး​။ ​ေျပာရရင္ အာဏာရ အစိုး​ရနဲ့​ အဖြဲ့​ဟာ ဒီမိုက​ေရစီအခြင့္​အ​ေရး​ကို ထိပ္ပိုင္း​ နိုင္ငံ​ေတာ္ အဆင့္​ အသာထား​လို့​ ​ေအာက္​ေျခ ရပ္ကြက္ ​ေက်း​ရြာ အဆင့္​မွာ​ေတာင္ မ​ေပး​ခ်င္ဘူး​ ဆိုတာ ​ေပၚလြင္​ေနပါတယ္။

ဒါ​ေပမယ့္​ တဖက္မွာလည္း​ ျပည္သူ​ေတြကို ႏွစ္​ေပါင္း​မ်ား​စြာ ဒုကၡ​ေပး​ၿပီး​ တိုင္း​ျပည္ပံုရိပ္ကိုလည္း​ ပ်က္​ေစခဲ့​တဲ့​ ကား​တင္သြင္း​ခြင့္​ ပိတ္ပင္ထား​တဲ့​ ျပႆနာကို ရွင္း​လင္း​ဖို့​ ႀကိုး​စား​တဲ့​ စက္မႈ ၁၊​ ၂ ဝန္ႀကီး​ ဦး​စိုး​သိန္း​၊​ ရထား​ဝန္ႀကီး​ ဦး​ေအာင္မင္း​တို့​လို အ​ေျပာင္း​အလဲအတြက္ တက္တက္ၾကြၾကြ လုပ္​ေနသူ​ေတြကလည္း​ ရွိ​ေနပါ​ေသး​တယ္။

ဒီအတြက္ လူထု​ေခါင္း​ေဆာင္ ​ေဒၚ​ေအာင္ဆန္း​စုၾကည္ရဲ့​ စကား​ေတြကို ျပန္အႏွစ္ခ်ုပ္လိုက္ရင္ အ​ေျပာင္း​အလဲ ျဖစ္နိုင္တဲ့​ အ​ေျခအ​ေနမွာ​ေရာက္​ေနတယ္။ ဒီအတြက္ အ​ေျပာင္း​အလဲ လုပ္​ေနသူ​ေတြရဲ့​ လုပ္ရပ္​ေတြကို အား​ေပး​ေထာက္ခံပါ။ အ​ေျပာင္း​အလဲကို မလိုလား​တဲ့​သူ​ေတြလည္း​ အ​ေျပာင္း​အလဲ​ေၾကာင့္​ တိုင္း​ျပည္​ေကာင္း​လာမွာကို နား​လည္​ေအာင္ စည္း​ရံုး​သိမ္း​သြင္း​ပါ။ ျပည္သူ​ေတြအ​ေနနဲ့​ အ​ေျပာင္း​အလဲ ျဖစ္လာမွာကို ထိုင္​ေစာင့္​မ​ေနဘဲ ကိုယ္က်ရာ​ေနရာက​ေန အ​ေျပာင္း​အလဲျဖစ္​ေအာင္ အ​ေကာင္အထည္​ေဖာ္ ​ေဆာင္ရြက္ပါလို့​ အဓိပၸာယ္ရ​ေၾကာင္း​ တင္ျပလိုက္ရပါတယ္။
http://burmese.dvb.no

ဧရာ၀တီျမစ္ဆံုဆည္ႏွင့္ပတ္သက္ေသာ သတင္းေကာင္း


by San Mon Aung(face book) on Thursday, September 22, 2011 at 9:44am

ယမန္ေန႔က ေနျပည္ေတာ္သတင္းထုတ္ျပန္ေရး ဌာနမွ ဧရာ၀တီျမစ္ဆံုဆည္ႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး ျမန္မာျပည္သူ ျပည္သားမ်ား စိတ္ခ်မ္းသာေစရန္ သတင္းေကာင္းတစ္ရပ္ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။ သတင္း အျပည့္အစံုမွာ …
ျမစ္ဆံုတြင္ ဆည္ႀကီးေဆာက္လုပ္ျခင္းျဖင့္ ဧရာ၀တီျမစ္ႀကီးပေပ်ာက္သြားလ်င္….
၁။ ျမစ္အတြင္း ေရနစ္ေသဆံုးမႈမ်ိဳးမရိွႏိုင္ေတာ့ပါ
၂။ ဟိုဘက္ကမ္းႏွင့္ ဒီဘက္ကမ္း တံတားမလုိေတာ့ဘဲ အလြယ္တကူ သြားလာႏိုင္ေတာ့မည္။
၃။ ဧရာ၀တီျမစ္သည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်က္အခ်ာေနရာမ်ားကိုျဖတ္သန္းထားပါသျဖင့္ ေရမ်ားမရွိေတာ့ေသာ ျမစ္ေနရာတြင္ အေ၀းေျပလမ္းသစ္ႀကီးကို အလြယ္တကူေဖာက္လုပ္ႏိုင္မည္။
၄။ ေရေအာက္မွ သယံဇာတမ်ား ၊ ယဥ္ေက်းမႈအေမြအႏွစ္မ်ား ကံေကာင္းလ်င္ ရတနာသိုက္မ်ားပါ ေတြ႕ရိွႏုိင္မည္။
၅။ ယခုအခါ တရုတ္ျပည္မွ ဧရာ၀တီျမစ္ႀကီးေပ်ာက္သြားလ်င္ ျမန္မာႏိုင္ငံအလယ္ကို ျဖတ္ၿပီး ပင္လယ္၀မွေန တရုတ္ျပည္တြင္ထိ တူးေျမာင္းတစ္ခုကို အစားထိုးေဖာက္လုပ္ရန္စီစဥ္လ်က္ရွိသည္။
၆။ ထိုတူးေျမာင္းသစ္ႀကီးေဖာက္လုပ္ၿပီးသြားပါက ႏိုင္ငံတကာ ပင္လယ္ကူးသေဘၤာႀကီးမ်ား လြယ္လင့္တကူ ျဖတ္သန္းႏိုင္ကာ ႏိုင္ငံေတာ္အတြက္ ျဖတ္သန္းခ အက်ိဳးအျမတ္မ်ား ရရိွမည္ျဖစ္သည္။
၇။ ထိုတူးေျမာင္းႀကီးကို ျမန္မာႏိုင္ငံအမည္ေရာ တရုတ္ႏုိင္ငံအမည္ပါပါေအာင္ ‘ရုတ္မာ’ တူးေျမာင္းဟု ယာယီ အမည္ေပးထားပါသည္။

Staire သေဘာေရးထားျခင္းသာျဖစ္သည္။ မည္သူကိုမွနစ္နာရန္မရည္ရြယ္ပါ….
စန္းမြန္ေအာင္

ဧရာဝတီ၊ ျမန္မာျပည္ နဲ႕ လိမ္ညာေနတဲ့ နဂါးအနီ




ေအာင္ဒင္
စက္တင္ဘာ ၂၃၊ ၂၀၁၁
ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ့ ေျမာက္ဖက္ဖ်ား၊ ကခ်င္ျပည္နယ္ကဧရာဝတီျမစ္ၾကီးရဲ့ မူလအစမွာ ျမစ္ဆုံဆည္ၾကီး တည္ေဆာက္ေနတာကို ျမန္မာျပည္သူတရပ္လုံးက အုန္းအုန္းႂကြက္ႂကြက္ကန္႕ကြက္ေနၾကပါတယ္၊ ဧရာဝတီျမစ္ၾကီးဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံ၊ ျမန္မာျပည္သူမ်ားရဲ့ အသက္ေသြးေၾကာၾကီးပါ၊ တရုတ္ျပည္အတြက္ ေရအားလွ်ပ္စစ္ဓာတ္ေတြ ထုတ္လုပ္ေရာင္းခ်ဖို႕ ရည္ရြယ္ခ်က္နဲ႕ တရုတ္အစိုးရပိုင္ကုမၸဏီမ်ား ေဆာက္လုပ္ေနၾကတဲ့ ျမစ္ဆုံဆည္ၾကီးဟာ ျမန္မာျပည္အတြက္ ၾကီးမားလွတဲ့ ျပန္ျပင္လို႕မရတဲ့ ပ်က္ဆီးဆုံးရွုံးမႈေတြကို ျဖစ္ေပၚေစမွာပါ၊

အခုအခ်ိန္ကျဖင့္ ျမန္မာအာဏာပိုင္မ်ားအတြက္ အေျပာင္းအလဲတခုဆီ ေရြ႕လ်ားရမည့္ အခ်ိန္ပါပဲ၊ သူတို႕ဘယ္လို ရပ္တည္ၾကမလဲ၊ ျပည္သူလူထုရဲ့ အသံကိုနားေထာင္၊ ျပည္သူလူထုရဲ့ ဆနၵကိုလက္ခံျပီး ဒီမေကာင္းဆိုးဝါးစီမံကိန္းၾကီးကို ရပ္တန္႕ဖို႕ ၾကိဳးစားမွာလား?
ဒါမွမဟုတ္ တရုတ္အစိုးရရဲ့အက်ိဳးစီးပြါးကို ကာကြယ္၊ တရုတ္က ေပးကမ္းေနတဲ့ အေထာက္အပံ့ေတြကို ဆက္လက္တပ္မက္ျပီး ဆည္ၾကီးကို ဆက္ေဆာက္ေစမွာလား?
ျပည္သူလူထုက ေရွ႕က ဖုန္းကြယ္ထားတာေတြကို ေဖာ္ထုတ္ျပီး အမွန္တရားကို ပို၍ပို၍သိခ်င္ေနခ်ိန္မွာ ေတြ႕ေနရတာကေတာ့ တရုတ္အာဏာပိုင္မ်ားနဲ႕ ျမန္မာအာဏာပိုင္မ်ား ရဲ့ မစားရ ဝခမန္းေျပာေနတဲ့ ဆည္ၾကီးေၾကာင့္ရရွိမည့္ အက်ိဳးစီးပြါးေတြအေၾကာင္း လိမ္ညာမႈေတြပါပဲ၊
သမၼတဦးသိန္းစိန္အစိုးရဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံကို တရုတ္ႏိုင္ငံရဲ့ လက္ေအာက္ခံ ျဖစ္ေစေတာ့မွာလား?

(၁) အေစာ္ကားခံရတဲ့ ကခ်င္ျပည္သူမ်ား
ကခ်င္ျပည္သူမ်ားရဲ့ ျမစ္ဆုံဆည္ေဆာက္လုပ္ေရးကို ကန္႕ကြက္မႈက အင္မတန္မွ အားေကာင္း၊ ခိုင္မာ၊ ျပင္းထန္လွတာ လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္မ်ားကထဲကေန အခုအခ်ိန္အထိပါ၊ ဒါေပမည့္ တရုတ္အာဏာပိုင္ေတြက ကခ်င္ျပည္သူမ်ားက ျမစ္ဆံုဆည္ နဲ႕ အျခားဆည္ၾကီးမ်ား ကခ်င္ျပည္နယ္တြင္းမွာ တည္ေဆာက္တာကို က်ယ္က်ယ္ျပန္႕ျပန္႕ၾကိဳဆိုေထာက္ခံၾကတယ္လို႕ လိမ္ညာေႂကြးေၾကာ္ၾကပါတယ္၊
ဟိုးဝါးဒူးဝါး ေဇာ္ဂမ္ ဆိုတာ ျမစ္ၾကီးနားမွာေနတဲ့ အမ်ားၾကည္ညိဳေလးစားတဲ့ ကခ်င္ေခါင္းေဆာင္တေယာက္ပါ၊ သူက တရုတ္အစိုးရက ဒီဆည္ၾကီးေတြ ေဆာက္တာမွာ ရယ္ရြယ္ခ်က္ႏွစ္ခုရွိတယ္လို႕ အခိုင္အမာ ယံုၾကည္ပါတယ္၊ သူက ဒီလိုေျပာပါတယ္၊
"ဒီေရကာတာ ကိစၥက ရည္ရြယ္ခ်က္ႏွစ္ခု ရိွတယ္ ထင္တယ္။ ပထမ ရည္ရြယ္ခ်က္က ေရအားလွ်ပ္ စစ္ရဖို႔၊ ဒုတိယ ရည္ရြယ္ခ်က္က တ႐ုတ္ျပည္က ျမန္မာျပည္ကို ႀကိဳးကိုင္ဖို႔၊ လံုၿခံဳေရး ထိန္းခ်ဳပ္ဖို႔ ေရကာတာကို ဗံုးတလံုး ေထာင္ထားသလို လုပ္ထားတာ။ ဒါေၾကာင့္ ကိုယ့္ျပည္သူေတြ ေသမွာကိုေၾကာက္တဲ့ ေခါင္းေဆာင္ေတြက သူတို႔ (တ႐ုတ္) ဘာပဲေျပာေျပာ နားေထာင္ရေတာ့မွာပဲ။ ကိုယ့္ျပည္သူေတြ သန္းခ်ီေသဖို႔ ကိစၥျဖစ္သြားၿပီ။ စဥ္းစားစရာေတြ တသီတတန္းႀကီး ျဖစ္သြားၿပီ။ ဒါေၾကာင့္ ေတာ္ေတာ္ေၾကာက္တယ္။ ငါတို႔ အက်ိဳးကနည္းၿပီး၊ သူတို႔ အက်ိဳးကမ်ားေနတယ္။ ဒါေၾကာင့္လည္း လက္မွတ္ထိုး အႀကံဳျပဳခဲ့တယ္။ အရင္ဆံုး လက္မွတ္ထိုးခဲ့တယ္။ေခၚခဲ့ရင္လဲေျပာစရာ အမ်ားႀကီးရိွပါတယ္။"
ဒူးဝါးေဇာ္ဂမ္ဟာ သူ႕ဘဝသက္တမ္းမွာ ဆည္ေတြက်ိဳးေပါက္လို႕ ျမစ္ၾကီးနားျမိဳ႕ၾကီး ေရလႊမ္းခံရတာ အၾကိမ္ၾကိမ္ၾကဳံဖူးခဲ့သူပါ၊ သူအတြက္ေတာ့ ျမစ္ၾကီးနားျမိဳ႕နဲ႕ ၁၈မိုင္ေလာက္အကြာမွာ တည္ရွိမည့္ အထပ္ ၅၀အေဆာက္အအံုတခုေလာက္ျမင့္မားမည့္ ျမစ္ဆံုဆည္ၾကီးဟာ အခ်ိန္မေရြးေပါက္ကြဲမည့္ ဗုံးအၾကီးၾကီးတခုပါပဲ၊ ကခ်င္ျပည္သူေတြဟာ ဒီဆည္ၾကီးေတြ ငလ်င္ နဲ႕ မိုးသည္းထန္ျခင္းစတဲ့သဘာဝေဘးရန္ေၾကာင့္ျဖစ္ေစ၊ လူသားရဲ့အမွား ခ်ိဳ႕ရြင္းခ်က္ေၾကာင့္ျဖစ္ေစ၊ ျပိဳက်ပ်က္ဆီးျပီး သူတို႕ရဲ့ ျမိဳ႕၊ ရြာေတြ ေရလႊမ္းဖ်က္ဆီးခံရမွာကို ေၾကာက္ရြံ႕စိတ္နဲ႕ ရွင္သန္ေနၾကရမွာပါ၊
ဒါေၾကာင့္လဲ ၂၀၀၇ ခုႏွစ္ ေမလမွာ ျမန္မာစစ္အစိုးရ နဲ႕ တရုတ္အစိုးရတို႕ ကခ်င္ျပည္ နယ္အတြင္းမွာ ဆည္ၾကီး ၇ ခုေဆာက္ဖို႕ သေဘာတူလိုက္ၾကတယ္ဆိုတဲ့ သတင္းကို ၾကားၾကားခ်င္း ဒူးဝါးေဇာ္ဂမ္နဲ႕ ကျခားကခ်င္ေခါင္းေဆာင္ ၁၁ဦးဟာ ျမန္မာစစ္အုပ္စုေခါင္းေဆာင္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မႉးၾကီးသန္းေရႊဆီကို စာတေစာင္ လက္မွတ္ေရးထိုးေပးပို႕ျပီး ကန္႕ကြက္ခဲ့ၾကပါတယ္၊
သူတို႕ခ်ည္းပဲလားဆိုေတာ့ မဟုတ္ပါဘူး၊ ကခ်င္ျပည္နယ္မွာေနထိုင္ၾကတဲ့ ေထာင္နဲ႕ခ်ီတဲ့ ကခ်င္ျပည္သူေတြ၊ ျမန္မာႏိုင္ငံတဝွမ္းလုံးက ျပည္သူေတြက ဒီဆည္ေဆာက္လုပ္ေရးကို ရပ္တန္႕ဖို႕ တရုတ္ နဲ႕ျမန္မာ အာဏာပိုင္မ်ားထံ အၾကိမ္ၾကိမ္ ေတာင္းဆိုခဲ့၊ ေတာင္းဆိုေနၾကတာ ၂၀၀၇ ခုႏွစ္ကတဲကပါ၊ ဒါေပမည့္ တရုတ္အစိုးရကေတာ့ ဒီအသံေတြကို လုံးလုံးလ်ားလ်ားမ်က္ကြယ္ျပဳျပီး ဆည္တည္ေဆာက္ေရးကို ဆက္လက္ေဆာင္ရြက္ဖို႕ ပိုင္းျဖတ္ထားပံုရပါတယ္၊
စက္တင္ဘာလ ၁၇ ရက္၊ ၂၀၁၁ မွာ ဧရာဝတီျမစ္ဆံုဆည္စီမံကိန္းနဲ႕ ပါတ္သက္ျပီးအလုပ္ရုံေဆြးေႏြးပြဲ (၃/၂၀၁၁)ကို ေနျပည္ေတာ္မွာ အမွတ္ (၁) လွ်ပ္စစ္စြမ္းအားဝန္ၾကီးဌာနက ဦးေဆာင္က်င္းပခဲ့ျပီး ဒီစီမံကိန္းနဲ႕ပါတ္သက္ေနတဲ့ ဝန္ၾကီးဌာနမ်ား၊ ပညာရွင္မ်ား၊ တရုတ္အစိုးရ ကုမၸဏီကိုယ္စားလွယ္မ်ားက ျမစ္ဆံုဆည္တည္ေဆာက္ေရးနဲ႕ပါတ္သက္ျပီး စာတမ္းေတြ တင္သြင္းခဲ့ၾကပါတယ္။
အဲဒီေဆြးေႏြးပြဲမွာ တရုတ္အစိုးရဘက္က CPI Yunnan International Power Investment Co., Ltd (CPIYN) ရဲ့ ဥကၠဌ မစၥတာ လီ (Mr. Li Guanghua) တက္ေရာက္ျပီး "ဧရာဝတီျမစ္ဝွမ္းေဒသ ေရအားလွ်ပ္စစ္စီမံကိန္းမ်ား တည္ေဆာက္ျခင္းသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံလွ်ပ္စစ္စြမ္းအားလုပ္ငန္းမ်ားအတြက္ မဟာဗ်ဴဟာက်ေသာ ေရြးခ်ယ္မႈျဖစ္သည္" (Ayeyawady Basin Hydropower Projects are Strategic Selection for Myanmar Electric Power Industry) လို႕ ေခါင္းစဥ္တပ္ထားတဲ့ စာမ်က္ႏွာ ၃၀ ရွိတဲ့ စာတမ္းတေစာင္ကို တင္သြင္းခဲ့ပါတယ္။
အဲဒီစာတမ္းမွာ မစၥတာ လီ က "ကခ်င္လူမ်ိဳးမ်ားသည္ ျမစ္ဆံုဆည္ေဆာက္လုပ္ေရးလုပ္ငန္းကို ေထာက္ခံၾကသည္" လို႕ တင္ျပသြားပါတယ္၊ သူက ဒီလိုေျပာပါတယ္၊ စီမံကိန္းနဲ႕ပါတ္သက္ျပီး ေလ့လာသုံးသပ္တဲ့ အဖြဲ႕အစည္းေတြဟာ မတူညီတဲ့ ဘာသာတရား၊ ဘဝ၊ လူမ်ိဳးစု၊ ပညာေရး ေနာက္ခံအသီးသီးက ေဒသခံျပည္သူေတြကိုသူတို႕ရဲ့ သေဘာထားစစ္တမ္းေတြကို ေကာက္ခံခဲ့ပါတယ္ တဲ့။
အဲဒီစစ္တမ္းေတြအရ သေဘာထားေပးသူေပါင္းရဲ့ ၈၀ ရာခိုင္ႏႈံးေက်ာ္က ေရအားလွ်ပ္စစ္စီမံကိန္းဟာ ေဒသခံျပည္သူေတြအတြက္ အလုပ္အကိုင္ အခြင့္အလမ္းေတြနဲ႕ ဝင္ေငြျမင့္မားမႈေတြ ဖန္တီးေပးလိမ့္မယ္ လို႕ ယံုၾကည္ၾကပါသတဲ့၊
၆၂ ရာခိုင္ႏႈံးေက်ာ္က ေရအားလွ်ပ္စစ္စီမံကိန္းဟာ ေဒသတခုလုံးရဲ့ ဖြံ႕ျဖိဳးတိုးတက္မႈနဲ႕ စီးပြါးေရးကို သိသိသာသာျမႇင့္တင္ေပးလိမ့္မယ္လို႕ ယံုၾကည္ၾကပါသတဲ့၊
ျပီးေတာ့ သေဘာထားေပးသူအမ်ားစုက ႏိုင္ငံရဲ့ ဖြံ႕ျဖိဳးတိုးတက္မႈနဲ႕ စီမံကိန္းေဆာင္ရြက္မႈမ်ားကို ေထာက္ခံၾကပါသတဲ့၊
မလြဲမေရွာင္သာ ၁၄ ရာခိုင္္ႏႈံးေလာက္က မေထာက္ခံေၾကာင္းေျပာရာမွာေတာင္မွ မစၥတာ လီ က အဲဒီလူေတြဟာ စီမံကိန္းေဒသ ျမစ္ဆုံကေန ပထမဆုံး ေရႊ႕ေျပာင္းေပးရမည့္ တန္ဖဲေက်းရြာက ျဖစ္ျပီး ဒီစီမံကိန္း ေကာင္းေၾကာင္းကိုအေသအခ်ာနားမလည္ၾကလို႕ ျဖစ္တယ္လို႕ ဆင္ေျခေပးပါေသးတယ္၊
အဲဒီ စစ္တမ္းေတြကို ဘယ္တုံးက၊ ဘယ္သူေတြက၊ ဘယ္သူေတြကို၊ ဘယ္မွာ၊ ဘယ္လိုရွင္းျပျပီး ေကာက္ယူခဲ့တယ္ဆိုတာေတာ့ သူက ရွင္းမျပပါဘူး၊ ကခ်င္လူမ်ိဳးမ်ားက ဆည္တည္ေဆာက္ေရးစီမံကိန္းမ်ားကို ေထာက္ခံၾကတယ္လို႕ သူ အရွင္းဆုံးနဲ႕ ေမာက္ေမာက္မာမာ ေႂကြးေၾကာ္လိုက္တာကေတာ့ ဒီျမစ္ဆံုဆည္ေဆာက္လုပ္ေရးကို ရပ္တန္႕ဖို႕ နည္းလမ္းေပါင္းစံုနဲ႕ တစိုက္မတ္မတ္ေတာင္းဆိုေနၾကတဲ့ ကခ်င္ျပည္သူမ်ားကို အၾကီးအက်ယ္ေစာ္ကားလိုက္တာပါပဲ၊

(၂) ျမန္မာပညာရွင္မ်ား၏ကန္႕ကြက္ခ်က္ကို မ်က္ကြယ္ျပဳျခင္း
မစၥတာ လီ ကေျပာပါေသးတယ္၊ သူတို႕ ကုမၸဏီဟာ ပါတ္ဝန္းက်င္ထိန္းသိမ္းေစာင့္ေရွာက္ေရးကို အထူးဂ႐ုစိုက္ပါတယ္ တဲ့၊ ဒါေပမည့္ လက္ေတြ႕မွာေတာ့ သူတို႕ဟာ သူတို႕ရဲ့ အလိုဆနၵနဲ႕ မကိုက္ညီတဲ့၊ သူတို႕ရဲ့ ဆည္စီမကိန္းကို မေထာက္ခံတဲ့၊ ျမန္မာပညာရွင္မ်ားတင္ျပ တဲ့၊ ပါတ္ဝန္းက်င္ထိခိုက္မႈဆိုင္ရာ သုံးသပ္ခ်က္အစီရင္ခံစာကို လုံးဝလွစ္လ်ဴ႐ႉထားတာ ေတြ႕ရပါတယ္။
သူ႕အဆိုအရ ၂၀၀၈ ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာလမွာ CPI ကငွါးရမ္းထားတဲ့ တရုတ္၊ ျမန္မာ ပညာရွင္ အေယာက္ ၁၀၀ ေက်ာ္ဟာ ဧရာဝတီျမစ္ဖ်ားက ျမစ္ဆံုေနရာတဝိုက္မွာ ကြင္းဆင္းစစ္ေဆးမႈေတြ ၆လေက်ာ္ ေဆာင္ရြက္ခဲ့ပါတယ္ တဲ့၊ ျမန္မာပညာရွင္ေတြက BANCA လို႕ေခၚတဲ့ Biodiversity And Nature Conservation Association ကျဖစ္ျပီး တရုတ္ပညာရွင္ေတြကေတာ့ CISPDR လို႕အတိုေကာက္ေခၚတဲ့ Changjiang Institute of Survey, Planning, Design and Research ကျဖစ္ပါတယ္။
အဲဒီပညာရွင္ေတြဟာ ကြင္းဆင္းစစ္ေဆးမႈေတြျပီးတဲ့ေနာက္ အျပန္အလွန္ေဆြးေႏြးမႈေတြကို ၂၀၀၉ ခု ဇြန္လ နဲ႕ စက္တင္ဘာလအတြင္း ျမစ္ၾကီးနား၊ ဝူဟန္ နဲ႕ အျခားေနရာေတြမွာ အၾကိမ္ၾကိမ္ျပဳလုပ္ခဲ့ပါတယ္ တဲ့၊
အဲဒီေနာက္ ၂၀၁၀ ခုႏွစ္ မတ္လမွာ CISPDR က ဧရာဝတီျမစ္ဖ်ားက ဆည္တည္ေဆာက္ေရးလုပ္ငန္းမ်ားေၾကာင့္ ပါတ္ဝန္းက်င္ထိခိုက္မႈ ေလ့လာသုံးသပ္ခ်က္အစီရင္ခံစာ (Environmental Impact Assessment) (EIA) ကို CPI ထံ တင္ျပပါတယ္ တဲ့၊
အဲဒီ CISPDR ကတင္သြင္းတဲ့ EIA က ဆည္တည္ေဆာက္ေရးလုပ္ငန္းကို ပါတ္ဝန္းက်င္ထိခိုက္မႈ အနည္းအက်ဥ္းသာရွိလို႕ လုပ္သင့္ေၾကာင္း ေထာက္ခံတင္ျပပါသတဲ့၊
ဒါေပမည့္ မစၥတာ လီ က ျမစ္ဆံုဆည္တည္ေဆာက္ေရးကို စြန္႕လႊတ္ဖို႕အၾကံျပဳတဲ့ ျမန္မာပညာရွင္မ်ား BANCA ကတင္ျပတဲ့ EIA ကိုေတာ့ လုံးဝကိုးကားျခင္းမရွိခဲ့ပါ၊
အဲဒီ အလုပ္႐ံုေဆြးေႏြးပြဲမွာပဲ BANCA ရဲ့ ဥကၠဌျဖစ္တဲ့ ေဒါက္တာထင္လွ ကလဲ စာတမ္းတေစာင္ တင္သြင္းပါတယ္၊ သူ႕စာတမ္းကေန မစၥတာ လီ နဲ႕မတူတဲ့၊ ပိုျပီးမွန္တဲ့အခ်က္အလက္ေတြကို သိခြင့္ရလိုက္ပါတယ္။
ကြင္းဆင္းစစ္ေဆးတဲ့ ပညာရွင္ ၁၀၀ ေက်ာ္ဆိုေပမည့္ BANCA က ျမန္မာပညာရွင္ေပါင္းက ၈၄ ေယာက္ပါဝင္တာမို႕ တရုတ္ပညာရွင္မ်ားရဲ့ အေရအတြက္က ၃၀ ေက်ာ္ ၄၀ ေလာက္ပဲရွိမယ္လို႕ နားလည္ရပါတယ္၊ ျမစ္ၾကီးနားတဝိုက္က ဆည္ေဆာက္ဖို႕ ရည္ရြယ္တဲ့ ေနရာမ်ားမွာ စံုစမ္းစစ္ေဆးဖို႕ အခ်ိန္ ၇ လ သတ္မွတ္ထားေပမည့္ တရုတ္ပညာရွင္မ်ားဘက္က အကန္႕အသတ္ေတြေၾကာင့္ ၂၀၀၉ ခု ဇနၷဝါရီ လလယ္ကေန ဇြန္လအထိ ၅ လပဲ စစ္ေဆးခ်ိန္ရပါသတဲ့။
ျပီးေတာ့ BANCA က ျမန္မာပညာရွင္မ်ားဟာ ျမန္မာနဲ႕ တရုတ္အစိုးရအၾကားခ်ဳပ္ဆိုတဲ့ စာခ်ဳပ္စာတမ္းမ်ား၊ နားလည္မႈ စာခြၽန္လႊာမ်ားကိုလဲ ေလ့လာခြင့္ မရရွိခဲ့ပါတဲ့။
ပူးတြဲကြင္းဆင္းစစ္ေဆးမႈ ျပီးတဲ့ေနာက္ ၂၀၀၉ ခုႏွစ္ ေအာက္တိုဘာလ မွာ ျမန္မာပညာရွင္မ်ားက EIA အစီရင္ခံစာမူၾကမ္းကို CPI ထံ တင္ျပခဲ့ျပီး ၂၀၁၀ ခု၊ မတ္လမွာ အျပီးသတ္အစီရင္ခံစာကို CPI ထံ တင္သြင္းခဲ့တယ္လို႕ သိရပါတယ္၊
BANCA ရဲ့အစီရင္ခံစာထဲမွာ ျမန္မာပညာရွင္မ်ားက တရုတ္အာဏာပိုင္မ်ားကို
"ျမစ္ဆံုဟာ ကခ်င္တိုင္းရင္းသားမ်ားအတြက္ေရာ၊ ျမန္မာႏိုင္ငံသားမ်ား အားလုံးအတြက္ပါ အင္မတန္ၾကီးမားလွတဲ့ ယဥ္ေက်းမႈအေမြအႏွစ္ၾကီး ျဖစ္တာမို႕ ျမစ္ဆံုဆည္တည္ေဆာက္ေရးကို စြန္႕လႊတ္ဖို႕"
အၾကံျပဳထားပါတယ္။
ျပီးေတာ့လဲ ေရအားလွ်ပ္စစ္ဓာတ္ထုတ္လုပ္ဖို႕အတြက္ ကခ်င္ျပည္နယ္အတြင္းမွာ အဆင့္ဆင့္ထပ္ျပီးတည္ေဆာက္မည့္ အၾကီးစား နဲ႕ အလတ္စား ဆည္ၾကီးမ်ားဟာ ဧရာဝတီ ျမစ္ၾကီးရဲ့ ဖြဲ႕စည္းမႈ၊ ေရေနသတၱဝါမ်ား၊ ဇီဝေဗဒ နဲ႕ စိုက္ပ်ိဳးေျမမ်ားအေပၚ ဆိုးဝါးတဲ့ သက္ေရာက္မႈေတြ ရွိမွာျဖစ္တဲ့အျပင္ ျမန္မာႏိုင္ငံသားမ်ားအားလုံးရဲ့ ဘဝေတြကို ၾကီးမားစြာ ထိခိုက္ေစမွာ ေသခ်ာသေလာက္ ရွိပါတယ္" လို႕ ရွင္းျပထားပါတယ္၊
ဒါေၾကာင့္လဲ BANCA ပညာရွင္မ်ားက CPI ကို "ျမစ္ဆံုဆည္ေဆာက္လုပ္ေရးကို စြန္႕လႊတ္ျပီး ယင္းဆည္ၾကီးအစား ျမစ္ဆံုရဲ့ အထက္ဖက္ ေမခနဲ႕ မလိခ ျမစ္ႏွစ္စင္းေပၚက သင့္ေတာ္မည့္ ေနရာ ၂ခုမွာ အေသးစား ဆည္ ႏွစ္ခုအစားထိုးေဆာက္လုပ္ဖို႕" အၾကံျပဳထားပါတယ္၊
ျမန္မာပညာရွင္မ်ားရဲ့ အစီရင္ခံစာနဲ႕ အၾကံျပဳခ်က္ေတြကို တရုတ္အာဏာပိုင္မ်ား စိတ္ၾကိဳက္မေတြ႕တာ ထင္ရွားပါတယ္၊ BANCA က အာဏာပိုင္မ်ားကို ကခ်င္ျပည္နယ္အတြင္း ေရအားလွ်ပ္စစ္ ထုတ္လုပ္ေရးစီမံကိန္းမ်ားကို အတည္ျပဳေၾကာင္း မဆုံးျဖတ္ခင္ သိပံၸနည္းက် လူမႈဘဝထိခိုက္မႈဆိုင္ရာ ေလ့လာသုံးသပ္ခ်က္ေတြကို အရည္အခ်င္းျပည့္ဝတဲ့ လူမႈေရးသိပံၸပညာရွင္မ်ားနဲ႕ ေဆာင္ရြက္သင့္ေၾကာင္း အၾကံျပဳသလို ဆည္မ်ားေဆာက္လုပ္ျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္ေပၚလာႏိုင္တဲ့ ေကာင္းက်ိဳး၊ ဆိုးက်ိဳး အလားအလာေတြကို စီမံကိန္းေတြကို အတည္မျပဳခင္ ေသေသခ်ာခ်ာ မွ်မွ်တတ သုံးသပ္ဖို႕ အေလးအနက္တိုက္တြန္း ထားပါေသးတယ္။
ဒါေပမည့္လဲ ျမန္မာပညာရွင္မ်ားရဲ့ တာဝန္သိသိတင္ျပမႈေတြကို တရုတ္အာဏာပိုင္မ်ားက အလြယ္တကူပဲ အမိႈက္ပံုထဲ လႊတ္ပစ္လိုက္ၾကပါတယ္၊ အဲဒီေနာက္ သူတို႕ရဲ့ တရုတ္ပညာရွင္မ်ားက တင္သြင္းတဲ့ ျမစ္ဆုံဆည္တည္ေဆာက္ေရးကို ေထာက္ခံတဲ့ EIA အစီရင္ခံစာကိုသာ ျမန္မာအာဏာပိုင္မ်ားထံ တရုတ္ပညာရွင္မ်ားနဲ႕ ျမန္မာပညာရွင္မ်ား ပူးတြဲေရးသားတဲ့ အစီရင္ခံစာအျဖစ္တင္ျပျပီး ေဆာက္လုပ္ခြင့္ရယူခဲ့တယ္လို႕ ယူဆရပါတယ္၊ ဒီလိုနဲ႕ ျမစ္ဆံုဆည္ နဲ႕ တကြ အျခားဆည္ၾကီးမ်ားကို ကခ်င္ျပည္နယ္အတြင္းမွာ ၂၀၁၀ ခုႏွစ္က စျပီး ေဆာက္လုပ္ေနပါျပီ၊
အလုပ္ရွင္ျဖစ္တဲ့ CPI နဲ႕ ခ်ဳပ္ဆိုထားတဲ့ ကန္ထ႐ိုက္စာခ်ဳပ္အရBANCA ဟာ သူ႕ EIA အစီရင္ခံစာကို အမ်ားျပည္သူထံ ခ်ျပခြင့္မရွိဘူးလို႕ ေဒါက္တာထင္လွ ကေျပာပါတယ္၊ ဒါေပမည့္လဲ သူကပဲ ပါတ္ဝန္းက်င္ထိခိုက္မႈ ေလ့လာသုံးသပ္ခ်က္ဆိုတာ တၾကိမ္တခါထဲ လုပ္ျပီး ေက်နပ္ရမည့္ ကိစၥမဟုတ္ပဲ အၾကိမ္မ်ားစြာ လုပ္ဖို႕၊ ျပည္သူလူထု သိနားလည္မႈနဲ႕ ပါဝင္မႈ၊ လူထုရဲ့ အၾကံေပးခ်က္ေတြကို ထည့္သြင္းစဥ္းစားဖို႕လိုအပ္တဲ့ လုပ္ငန္းစဥ္တခုျဖစ္တယ္လို႕ ေဆြးေႏြးသြားပါတယ္၊
သူ႕ရဲ့ အထင္ရွားဆုံး တိုက္တြန္းခ်က္ကေတာ့ အာဏာပိုင္ေတြအေနနဲ႕ ေနာက္ထပ္က်န္ရွိေနေသးတဲ့ ေလ့လာသုံးသပ္မႈေတြကို ဆက္လက္ေဆာင္ရြက္ဖို႕ပါ။


(၃) မေသခ်ာတဲ့ အက်ိဳးအျမတ္မ်ား နဲ႕ ေသခ်ာတဲ့ ဆုံးရွုံးမႈမ်ား
တရုတ္၊ ျမန္မာ အာဏာပိုင္မ်ားက ဆည္ၾကီးေတြတည္ေဆာက္ျပီးစီးရင္ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္ အက်ိဳးအျမတ္ေတြ အမ်ားၾကီးရရွိလာလိမ့္မယ္ ဆိုျပီး ခ်ဲ႕ကားေျပာေနၾကပါတယ္၊ အဲဒီလို မေသခ်ာတဲ့ အက်ိဳးအျမတ္ေတြကို ထပ္ခါထပ္ခါေျပာျပီး လူထုကို စည္းရုံးေနေပမည့္ ေသခ်ာလွတဲ့ ဆုံးရွုံးမႈေတြကိုေတာ့ မသိခ်င္ေယာင္ေဆာင္ေနၾကပါတယ္။
မစၥတာ လီ က ဒီေရအားလွ်ပ္စစ္စီမံကိန္းၾကီးေၾကာင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ့ စီးပြါးေရးဟာ တဟုန္ထိုး ထိုးတက္လာမယ္၊ စီမံကိန္းၾကီးတခုလုံးက အေမရိကန္ေဒၚလာ သန္း ႏွစ္ေသာင္းေက်ာ္ကုန္က်မွာမို႕ ဒီစီမံကိန္းၾကီး ျပီးသြားရင္ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ့ ပံုေသပိုင္ဆိုင္မႈ (Fixed Assets) ထဲမွာ ေနာက္ထပ္ အေမရိကန္ေဒၚလာ သန္း ႏွစ္ေသာင္း တိုးလာလိမ့္မယ္လို႕ ဆိုပါတယ္။
ဒီစီမံကိန္းၾကီးမ်ားျပီးရင္ ျမန္မာႏိုင္ငံက ႏွစ္စဥ္ထုတ္လုပ္မည့္ လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အား မီဂါဝတ္ ၂၀၀၀၀ ရဲ့ ၁၀ ရာခိုင္ႏႈန္း၊ မီဂါဝတ္ ၂၀၀၀ ကို အလကားရမယ္၊ လုပ္ငန္းလည္ပါတ္ေနတဲ့ အႏွစ္ ၅၀ အတြင္းမွာ ျမန္မာအစိုးရအတြက္ ႏိုင္ငံျခားေငြအက်ိဳးအျမတ္ အေမရိကန္ေဒၚလာ သန္းေပါင္း ငါးေသာင္းေလးေထာင္ ရမယ္၊ လမ္းေတြ၊ တံတားေတြ၊ ငလ်င္တိုင္းတာေရးစခန္းေတြအမ်ားၾကီးလဲ တရုတ္အစိုးရက အခမဲ့ ေဆာက္ေပးဦးမယ္၊ အလုပ္အကိုင္ေတြအမ်ားၾကီးလဲ ဖန္တီးေပးမယ္၊ ျပီးေတာ့ ကန္ထ႐ိုက္စာခ်ဳပ္ပါ သေဘာတူညီခ်က္အရ ဒီဆည္ၾကီးေတြကို ေဆာက္လုပ္ျပီး အႏွစ္ ၅၀ လည္ပါတ္ျပီးရင္ ျမန္မာအစိုးရကို အခမဲ့့ လႊဲေျပာင္းေပးမွာျဖစ္လို႕ က်ေနာ္တို႕ ႏိုင္ငံက ဒီဆည္ၾကီးေတြကို အခမဲ့ ပိုင္ဆိုင္ႏိုင္လိမ့္မယ္လို႕ ဆိုပါတယ္၊ သူေျပာသမွ် ေတြက ျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္ အေကာင္းေတြခ်ည္းပါပဲ၊
ဒါေပမည့္ အဲဒီ အက်ိဳးအျမတ္ေတြဟာ တကယ္ျဖစ္လာဖို႕ အေတာ္႕ကို အခြင့္အလမ္းနည္းပါတယ္၊ လက္ေတြ႕ဘဝမွာ ဒီေလာက္ၾကီးမားတဲ့ ဆည္ၾကီးေတြ ေဆာက္ရာမွာ ကုန္က်စားရိတ္က ခန္႕မွန္းတာထက္ပိုမ်ားတတ္၊ ေဆာက္လုပ္ေရးကာလက ခန္႕မွန္းတာထက္ ပိုၾကာျမင့္တတ္ျပီး ထြက္လာတဲ့ လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အားကလဲ ေမွ်ာ္လင့္တာထက္ ပိုနည္းတတ္တယ္ ဆိုတာ ႏိုင္ငံတကာ ဆည္မ်ားရဲ့ အေတြ႕အၾကဳံအရ သိေနရပါတယ္။
လက္တင္အေမရိကတိုက္က အာဂ်င္တီးနား ႏိုင္ငံနဲ႕ ပါရာေဂြးႏိုင္ငံ ႏွစ္ခုၾကားမွာ ေဆာက္ထားတဲ့ ေရခရီတာဆည္ ၾကီး (The Yacyreta Dam) ကို နမူနာေပးခ်င္ပါတယ္၊ အဲဒီဆည္ၾကီးကို အာဂ်င္တီးနားသမၼတေဟာင္း ကာလို႕စ္မီနန္ (Carlos Menem) က "အလြဲသုံးစားလုပ္မႈမ်ား၏ အထိန္းအမွတ္ မွတ္တိုင္ံၾကီး" (Monument to Corruption) လို႕ အမည္ေပးခဲ့ပါတယ္။
ေဆာက္လုပ္ေရးကုန္က်စားရိတ္က မူလခန္႕မွန္းထားတဲ့ ေဒၚလာ သန္းေပါင္း ႏွစ္ေထာင့္ခုႏွစ္ရာ ထက္အဆမ်ားစြာပိုျပီး ေဒၚလာ သန္းေပါင္း တစ္ေသာင္းတစ္ေထာင့္ငါးရာ ကုန္က်ခဲ့ပါတယ္၊ ေဆာက္လုပ္ခ်ိန္ကာလကလဲ သတ္မွတ္ထားတာထက္ ပိုၾကာျပီး ၁၉၈၃ ကစတာ ၁၉၉၄ က်မွျပီးပါတယ္၊ လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အား တႏွစ္ကို မီဂါဝတ္ ၃၁၀၀ ထုတ္ဖို႕ ရည္ရြယ္ထားတာမို႕ ျမစ္ဆံုဆည္ရဲ့ တဝက္ေလာက္ပဲ ရွိပါတယ္၊ ဒါေပမည့္ လုပ္ငန္းစတင္လည္ပါတ္တဲ့ ၁၉၉၄ ကစျပီး ဒီႏွစ္ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္အထိ ေမွ်ာ္လင့္ထားတဲ့ လွ်ပ္စစ္ပမာဏရဲ့ ၆၀ ရာခိုင္ႏႈံးပဲ ႏွစ္စဥ္ထုတ္လုပ္ႏိုင္ပါတယ္၊ ေနာက္လဲ တိုးလာႏိုင္စရာမရွိပဲ ဆက္ျပီး ေလ်ာ့သြားဖို႕ပဲ ရွိပါတယ္၊ ဒါဟာျဖင့္ မွန္းေခ်နဲ႕ မကိုက္တတ္တဲ့ ေရအားလွ်ပ္စစ္ထုတ္လုပ္ေရး ဆည္ၾကီးမ်ားရဲ့ ထင္ရွားတဲ့ နမူနာတခုပါ၊
ဒီဥပမာ နဲ႕အျခားေသာ အေတြ႕အၾကဳံမ်ားအရ ျဖစ္ႏိုင္ေျခပိုမ်ားတာက ျမစ္ဆံုဆည္အပါအဝင္ ကခ်င္ျပည္နယ္မွာ ေဆာက္ေနတဲ့ ဆည္ၾကီးမ်ားဟာ ခန္႕မွန္းတာထက္ပိုျပီး ကုန္က်ႏိုင္တယ္၊ ေဆာက္လုပ္ခ်ိန္္ကာလလဲ ပိုၾကာႏိုင္တယ္၊ ျပီးေတာ့ ထုတ္လုပ္ႏိုင္မည့္ လွ်ပ္စစ္ပမာဏကလဲ ခန္႕မွန္းတာထက္ နည္းႏိုင္ပါတယ္၊ ဒါေၾကာင့္ မစၥတာ လီ ေျပာေနတဲ့ အက်ိဳးအျမတ္ေတြဟာ အျပည့္အဝတကယ္ျဖစ္လာဖို႕ မေသခ်ာလွပါ၊ ေနာက္တခ်က္က ဆည္ေတြရဲ့ သက္တမ္းပါ၊ ဆည္ေတြအားလုံးမွာ အလုပ္လုပ္ႏိုင္စြမ္း (လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အားထုတ္ႏိုင္စြမ္း) သက္တမ္းရွိျပီး အဲဒီသက္တမ္းဟာ အႏွစ္ ၅၀ ထက္မပိုႏိုင္ပါ။
ျမစ္ရဲ့ အဖ်ားကေန စီးလာတဲ့ ေရေတြကို ဆည္ၾကီး နဲ႕ ပိတ္ဆို႕ဟန္႕တားျပီး ေရေလွာင္ကန္ၾကီးထဲမွာ စုစည္းထိန္းသိမ္းလိုက္တဲ့အခ်ိန္မွာ ေရေတြမက ေရနဲ႕အတူေမ်ာပါလာတဲ့ ႏုံးေတြ၊ ရႊံ႕ေတြပါ ေရေလွာင္ကန္ၾကီးထဲ ပိတ္မိေနၾကတာပါ၊ အဲဒီ ႏုံးေတြ၊ ရႊံ႕ေတြ က ေရေလွာင္ကန္ၾကီးရဲ့ ၾကမ္းျပင္မွာ သြားစုပံုၾကပါတယ္၊ ေရေလွာင္ကန္ရဲ့ ၾကမ္းျပင္က ေရထုတ္တံခါးၾကီးမ်ားရွိတဲ့ အျမင့္ထက္ထက္ အမ်ားၾကီး ပိုနက္တာမို႕ ဒီႏုံးေတြဟာ ေရေတြလို ေရထုတ္ေပါက္ကေန ျမစ္ေအာက္ပိုင္းကို စီးေမ်ာႏိုင္စြမ္းမရွိပါ၊ ဒီလိုနဲ႕ ႏွစ္ေတြၾကာလာတာနဲ႕ အမွ် ေရေလွာင္ကန္ၾကမ္းျပင္ဟာ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာစုပံုလာတဲ့ ႏုံးမ်ားေၾကာင့္ ျမင့္တက္လာျပီး ကန္ထဲမွာ ေလွာင္ထားႏိုင္တဲ့ ေရပမာဏက ပို နည္းလာပါတယ္၊ ေရေလွာင္ကန္ထဲ မွာ ေရနည္းတဲ့ အတြက္ လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အားထုတ္ႏိုင္တဲ့ ပမာဏ ေလ်ာ့နည္းလာျပီး လုံးဝ ဒါမွမဟုတ္ စီးပြါးေရးအရ အက်ိဳးအျမတ္ရွိေအာင္ မထုတ္ႏိုင္တဲ့အခ်ိန္မွာ အဲဒီ ဆည္ရဲ့ သက္တမ္းကုန္ပါတယ္။
ဒီေတာ့ မစၥတာလီ ေျပာသလို အႏွစ္ ၅၀ ျပီးလို႕ တရုတ္အစိုးရက အဲဒီ ဆည္ၾကီးေတြကို ျမန္မာႏိုင္ငံကို အခမဲ့ လႊဲေပးတဲ့အခါမွာ က်ေနာ္တို႕ ရမွာက ႏုံးေတြ၊ ျခင္ေတြျပည့္ေနတဲ့ လူလုပ္အမိႈက္ကန္ၾကီးေတြပဲ ျဖစ္ေနပါလိမ့္မယ္၊
မစၥတာ လီ ကေျပာပါေသးတယ္၊အခုလက္ရွိမွာ ကခ်င္ျပည္နယ္က ဆည္တည္ေဆာက္ေရးလုပ္ငန္းေတြမွာ အလုပ္သမားေပါင္း ၄၈၁၉ ေယာက္ လုပ္ကိုင္ေနၾကျပီး အဲဒီအထဲက ၁၄၄၀ ဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံသားေတြ ျဖစ္တယ္လို႕ဆိုပါတယ္၊ ဒါေပမည့္ က်ေနာ္တို႕ျမန္မာႏိုင္ငံသားေတြ ဘယ္လိုအလုပ္မ်ိဳးလုပ္ကိုင္ေနရတယ္ ဆိုတာေတာ့ သူကမေျပာပါ၊ သူမေျပာေပမည့္လဲ အလြယ္တကူမွန္းဆႏိုင္ပါတယ္၊ ေျမက်င္းတူး၊ ေက်ာက္ထု၊ အမိႈက္သိမ္း၊ စတဲ့ အေျခခံအလုပ္ၾကမ္းေတြပဲ ျဖစ္ျပီး ရမည့္လုပ္အားခကလဲ တရုပ္အလုပ္သမားမ်ားထက္အဆမတန္နည္းပါလိမ့္မယ္။
သူေျပာမွပဲ သိရတာက အခုအခ်ိန္မွာ တရုတ္အလုပ္သမားေပါင္း သံုးေထာင္ေက်ာ္ဟာ ကခ်င္ျပည္နယ္အတြင္းမွာ ဝင္ေရာက္လုပ္ကိုင္ေနၾကျပီး အဲဒီအေရအတြက္ဟာ ေလးေသာင္းအထိ လာမည့္ႏွစ္မ်ားမွာ တိုးလာမယ္လို႕ သိရပါတယ္၊ ေဒသခံျပည္သူေတြရဲ့ စကား၊ ယဥ္ေက်းမႈကို နားမလည္တဲ့ ႏိုင္ငံျခားသားေတြ ေသာင္းနဲ႕ခ်ီျပီး ကခ်င္ျပည္နယ္အတြင္းကို က်ဴးေက်ာ္ဝင္ေရာက္ျပီး ကခ်င္လူမ်ိဳးမ်ားရဲ့ အျမတ္တႏိုးထားရာ ျမစ္ဆံု၊ အျမဲစိမ္းသစ္ေတာၾကီးေတြ၊ အဘိုးတန္ ေတာင္ျမင့္မားၾကီးေတြ၊ လွပတဲ့ လြင္ျပင္က်ယ္ၾကီးေတြကို ဖ်က္ဆီးေနၾကတာဟာျဖင့္ ေဒသခံ ကခ်င္ျပည္သူမ်ားအတြက္ ၾကီးမားတဲ့ သက္ေရာက္မႈၾကီးျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။
(၄) မတူညီေသာ စံႏႈံးမ်ား
မစၥတာ လီ ကေျပာပါတယ္၊ သူတို႕ တရုတ္အစိုးရက ျပဌန္းထားတဲ့ ေရအားလွ်ပ္စစ္ဓာတ္ထုတ္လုပ္ေရးလုပ္ငန္းမ်ားဆိုင္ရာ စံခ်ိန္စံညႊန္းေတြဟာ (The Chinese Standards) ကမာၻေပၚမွာ အတင္းၾကပ္ဆုံး၊ အဆင့္အတန္းအျမင့္ဆုံး စံခ်ိန္စံညႊန္းမ်ား ျဖစ္တယ္လို႕ ဝင့္ႂကြားျပီး ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္းမွာ တရုတ္အစိုးရေဆာင္ရြက္ေနတဲ့ ေရအားလွ်ပ္စစ္ဓာတ္ထုတ္လုပ္ေရးလုပ္ငန္းေတြမွာ စီမံကိန္းေရးဆြဲတာ၊ ဒီဇိုင္းေရးဆြဲတာက စလို႕ တည္ေဆာက္ေရးလုပ္ငန္းမ်ားအထိ တရုတ္ႏိုင္ငံရဲ့ (The Chinese Standards) စံခ်ိန္စံညႊန္းမ်ားအတိုင္း အတိအက်က်င့္သုံးေနပါတယ္ လို႕ေျပာပါတယ္၊ ဒီေတာ့ သူေျပာသလို တကယ္ဟုတ္၊ မဟုတ္ ဆန္းစစ္ၾကည့္ၾကရေအာင္ပါ၊
၂၀၀၃ ခုႏွစ္ စက္တင္ဘာလမွာ တရုတ္ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ကေန သဘာဝပါတ္ဝန္းက်င္ထိခိုက္မႈမ်ား ေလ့လာသုံးသပ္ေရး ဥပေဒ (The Environmental Impact Assessment Law) ကို ျပ႒န္းခဲ့ပါတယ္၊အဲဒီ ဥပေဒအရ တရုတ္အစိုးရရဲ့ စီးပြါးေရးအဖြဲ႕အစည္း အားလုံးဟာ ရည္ရြယ္ထားတဲ့ စီမံကိန္းလုပ္ငန္းၾကီးမ်ားကို အေကာင္အထည္မေဖာ္မီ သဘာဝပါတ္ဝန္းက်င္ထိခိုက္မႈမ်ား ေလ့လာသုံးသပ္ျခင္း (Environmental Impact Assessment) ကို မျဖစ္မေနျပဳလုပ္ရမွာျဖစ္ပါတယ္။
ျပီးရင္ အဲဒီ သုံးသပ္ခ်က္အစီရင္ခံစာ (EIA) ကို သဘာဝပါတ္ဝန္းက်င္ထိန္းသိမ္း ေရး ဝန္ၾကီးဌာန (Ministry of Environmental Protection) (MEP) ကိုတင္ျပျပီး ဝန္ၾကီးဌာနက လက္ခံအတည္ျပဳမွ လုပ္ငန္းမ်ားစတင္အေကာင္အထည္ေဖာ္ႏိုင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္၊
တခါ ၂၀၀၆ ခုႏွစ္ ေဖေဖာ္ဝါရီလမွာ MEP ဝန္ၾကီးဌာနက သဘာဝပါတ္ဝန္းက်င္ထိခိုက္မႈမ်ား ေလ့လာသုံးသပ္ရာမွာ ျပည္သူလူထုရဲ့ ပါဝင္မႈ အတြက္လမ္းညႊန္ခ်က္မ်ား (Provisional Measures for Public Participation in Environmental Impact Assessment) ကိုထုတ္ျပန္ညႊန္ၾကားခဲ့ပါတယ္၊
အဲဒီညႊန္ၾကားခ်က္ေတြထဲမွာ EIA အတြက္ စံုစမ္းစစ္ေဆးမႈမ်ားလုပ္ရာမွာ လုပ္ငန္းသဘာဝကို လူထုကို အသိေပးရွင္းျပဖို႕၊ လူထုရဲ့ အၾကံျပဳခ်က္ေတြကို ဖိတ္ေခၚဖို႕၊ ဘယ္သူေတြပါဝင္သင့္တယ္၊ ဘယ္လိုနည္းလမ္းေတြသုံးျပီး လူထုထံေရာက္ေအာင္ေဆာင္ရြက္ရမယ္ (လူထုၾကားနာပြဲမ်ား၊ အၾကံျပဳခ်က္ေတာင္းခံျခင္းမ်ား၊ ေဆြးေႏြးပြဲမ်ား၊ ကြၽမ္းက်င္သူမ်ားပါဝင္တဲ့ စာတမ္းဖတ္ပြဲမ်ား)၊ နဲ႕ လူထုရဲ့ အၾကံျပဳခ်က္၊ တင္ျပခ်က္၊ စိုးရိမ္မႈေတြကို EIA အစီရင္ခံစာထဲမွာ ဘယ္လိုေပါင္းစပ္ေဖာ္ျပရမည္ ဆိုတာေတြကို အေသးစိတ္ညႊန္ၾကားထားပါတယ္။
ဆိုေတာ့ ဒီစံခ်ိန္စံညႊန္း (The Chinese Standards) ေတြဟာ မဆိုးဘူးလို႕ ယူဆရမွာပါ၊ ဒါေပမည့္ အဲဒီ စံခ်ိန္စံညႊန္းေတြကို ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္းက တရုတ္ဆည္တည္ေဆာက္ေရးလုပ္ငန္းမ်ားမွာ က်င့္သုံးခဲ့တယ္ဆိုတဲ့အေထာက္အထား တခုမွမေတြ႕ရပါဘူး။
ျမန္မာပညာရွင္ေတြ ရဲ့ EIA ကို တရုတ္အစိုးရက ေခ်ာင္ထိုးထားခဲ့ျပီး ျမန္မာပညာရွင္မ်ားရဲ့ အၾကံျပဳခ်က္ေတြကိုလဲ ဥေပကၡာျပဳခဲ့ပါတယ္၊BANCA ရဲ့ EIA အစီရင္ခံစာတင္မက ျမန္မာအစိုးရနဲ႕ တရုတ္အစိုးရၾကားခ်ဳပ္ဆိုထားတဲ့ စာခ်ဳပ္စာတမ္းေတြ၊ အက်ိဳးစီးပြါးခြဲေဝေရး သေဘာတူညီခ်က္ေတြ၊ စီမံကိန္း အေသးစိတ္ ေတြကိုလဲ အမ်ားျပည္သူမသိရွိေအာင္ လုပ္ငန္းလွ်ိဳ႕ဝွက္ခ်က္ (Trade Secrets) မ်ားအျဖစ္ဖုံးကြယ္ထားၾကပါတယ္။
ဆည္ေဆာက္လုပ္ေရး စီမံကိန္းၾကီးမ်ားအေၾကာင္း လူထုကို ၾကိဳတင္ရွင္းျပတာ၊ လူထုရဲ့အၾကံျပဳခ်က္ေတြေတာင္းခံတာ၊ လူမႈေရး၊ စီးပြါးေရး၊ ႏိုင္ငံေရး၊ ပါတ္ဝန္းက်င္ထိန္းသိမ္းေရး၊ တိုင္းရင္းသားအေရး ကြၽမ္းက်င္သူပညာရွင္မ်ားနဲ႕ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္တာေတြအားလုံး လုပ္ငန္းမစခင္မွာ ေဆာင္ရြက္ျခင္းမရွိခဲ့ပါ။
ျမန္မာျပည္သူေတြက ကခ်င္ျပည္နယ္မွာ တရုတ္ဆည္ၾကီးေတြ ေဆာက္မည့္အေၾကာင္းကို အစိုးရအာေဘာ္ ျမန္မာ့အလင္းသတင္းစာက ၂၀၀၉ ခုႏွစ္ ဇြန္လ ၂၀ ရက္ေန႕မွာတရုတ္၊ျမန္မာ ကိုယ္စားလွယ္မ်ား ႏွစ္ႏိုင္ငံနားလည္မႈစာခြၽန္လႊာလက္မွတ္ထိုးတဲ့ သတင္းကို ေဖာ္ျပေတာ့မွပဲ ဝိုးတိုးဝါးတား သိၾကရတာပါ၊
မဲေခါင္ျမစ္ေကာ္မရွင္ (Mekong River Commission) က သတ္မွတ္ထားပါတယ္၊ ျပီးျပည့္စံုတဲ့ Environmental Impact Assessment (EIA) မွာပါတ္ဝန္းက်င္အက်ိဳးသက္ေရာက္မႈ ေလ့လာသုံးသပ္ခ်က္ ၁၀ ခုရွိရပါမယ္၊ အဲဒါေတြက
(၁) ျမစ္ဝွမ္းနဲ႕ ျမစ္ညာေဒသ သက္ရွိမ်ားတည္ရွိမႈႏွင့္ ဖြဲ႕စည္းတည္ေဆာက္မႈဆိုင္ရာ ေလ့လာသုံးသပ္ခ်က္ (Basin and Catchment Ecosystems and Habitats);
(၂) ျမစ္ေရစီးဆင္းမႈႏွင့္ ေရအနက္တိုင္းတာသုံးသပ္ခ်က္ (River Flows and Water Levels);
(၃) ေရလႊမ္းမိုးမႈသဘာဝ သုံးသပ္ခ်က္၊(Flooding Patterns) ;
(၄) အနိမ့္ပိုင္း ေရျမဳပ္ေဒသ သက္ရွိမ်ားတည္ရွိမႈႏွင့္ ဖြဲ႕စည္းတည္ေဆာက္မႈဆိုင္ရာ ေလ့လာသုံးသပ္ခ်က္၊(Wetlands Ecosystems and Habitats);
(၅) ဆည္ေျမာင္းေရသြင္းစနစ္ စိုက္ပ်ိဳးေရးလုပ္ငန္းမ်ားဆိုင္ရာ သုံးသပ္ခ်က္၊(Irrigated Agriculture);
(၆) အိမ္ႏွင့္ စက္မႈလုပ္ငန္းမ်ားတြင္ ျမစ္ေရသုံးစြဲမႈႏွင့္ ဆက္ႏြယ္ေသာ လူဦးေရ တိုးတက္မႈဆိုင္ရာ ေလ့လာသုံးသပ္ခ်က္၊(Population Growth in Relation to Domestic and Industrial Water Use);
(၇) ေရ၏အရည္အေသြးဆိုင္ရာ ေလ့လာသုံးသပ္ခ်က္ (ႏုံးေျမေလ်ာ့နည္းမႈအပါအဝင္)၊ (Water Quality, including Suspended Sediments);
(၈) ျမစ္ဝကြၽန္းေပၚတြင္ ဆားငံေရဝင္ေရာက္မႈဆိုင္ရာ ေလ့လာသုံးသပ္ခ်က္၊ (Saline Intrusion in River Delta);
(၉) ျမစ္ကမ္းပါးမ်ားျပိဳက်ျခင္းႏွင့္ ႏုံးမ်ားပို႕ခ်ျခင္းဆိုင္ရာ ေလ့လာသုံးသပ္ခ်က္၊(Riverbank Erosion and Sedimentation/Channel Erosion); နဲ႕
(၁၀) ျမစ္ဝွမ္းအနိမ့္ပိုင္းနဲ႕ ျမစ္ဝကြၽန္းေပၚမွာ ေရလႊမ္းမိုးမႈ စီမံခံ့ခြဲျခင္းဆိုင္ရာ ေလ့လာသုံးသပ္ခ်က္၊ (Flood Management in the Lower Basin and Delta); မ်ားျဖစ္ၾကပါတယ္။
BANCA နဲ႕ တရုတ္ပညာရွင္မ်ား စံုစမ္းတင္ျပခဲ့တဲ့ EIA ဟာ အထက္ေဖာ္ျပပါ အဆင့္ေတြထဲက ပထအဆင့္ ျမစ္ၾကီးနားျမိဳ႕အထက္ ျမစ္ဝွမ္းနဲ႕ ျမစ္ညာေဒသ သက္ရွိမ်ားတည္ရွိမႈႏွင့္ ဖြဲ႕စည္းတည္ေဆာက္မႈဆိုင္ရာ ေလ့လာသုံးသပ္ခ်က္ သာျဖစ္ပါတယ္၊ ေနာက္ထပ္ေဆာင္ရြက္ရမည့္ ေလ့လာသုံးသပ္မႈေတြ အမ်ားၾကီးက်န္ေနပါေသးတယ္၊
မစၥတာ လီ ကေျပာပါတယ္၊ အခုဆိုရင္CPIYN က ဧရာဝတီ ျမစ္ေအာက္ပိုင္းမွာ အထူးေလ့လာမႈေတြ စတင္ေဆာင္ရြက္ေနပါျပီ တဲ့၊ သူေျပာတဲ့ ေလ့လာမႈေတြက ျမစ္ေအာက္ပိုင္းေဒသမွာ ျမစ္ေရစီးဆင္းမႈ၊ သုံးစြဲမႈအေပၚ သက္ေရာက္မႈ၊ ျမစ္ခြဲ၊ ျမစ္လက္တက္မ်ား၏ ဖြဲ႕စည္းျဖစ္ေပၚမႈအေပၚသက္ေရာက္မႈ၊ ျမစ္ေအာက္ပိုင္းမွာတည္ရွိတဲ့ သက္ရွိ၊ သက္မဲ့မ်ားရဲ့ တည္ရွိမႈအေပၚသက္ေရာက္မႈ၊ နဲ႕ ျမစ္ေအာက္ပိုင္း ေရအရင္းအျမစ္ခြဲေဝသုံးစြဲမႈအေပၚ သက္ေရာက္မႈေတြ ျဖစ္ပါတယ္။
ေနာက္က်ေနပါျပီ၊ ဒီေလ့လာမႈေတြကို ဆည္ၾကီးမေဆာက္ခင္ကထဲက လုပ္ရမွာပါ၊ ဒီေလ့လာမႈေတြအားလုံးကို ေပါင္းျခဳံျပီး၊ လူထုရဲ့ အသံေတြနဲ႕ ေပါင္းစပ္၊ မွ်မွ်တတစဥ္းစားျပီးမွ ဆည္ၾကီး ေဆာက္သင့္၊ မေဆာက္သင့္ ဆုံးျဖတ္ရမွာပါ။
(၇) အဆုံးအျဖတ္ေပးရမည့္ အခ်ိန္ေရာက္ျပီ
ျမန္မာျပည္သူေတြဟာ အရင္ကလို အေမွာင္ထဲမွာ မဟုတ္ေတာ့ပါဘူး၊ သူတို႕ဟာ ကခ်င္ျပည္နယ္အတြင္းမွာ ျမစ္ဆံုဆည္အပါအဝင္ တရုတ္ဆည္ၾကီးမ်ား တည္ေဆာက္မႈေၾကာင့္ ျဖစ္ေပၚလာမည့္ အက်ိဳးဆက္ေတြကို ေကာင္းေကာင္းသိျမင္လာၾကပါျပီ။
ဒူးဝါး ေဇာ္ဂမ္အပါအဝင္ ကခ်င္ျပည္သူေတြဟာလဲ သူတို႕ ယဥ္ေက်းမႈအေမြအႏွစ္ေတြကို က်ဴးေက်ာ္သူ ႏိုင္ငံျခားသားေတြ ဖ်က္ဆီးမည့္ ရန္က ကာကြယ္ဖို႕ စိတ္ပိုင္းျဖတ္ထားၾကသူေတြပါ၊ ျမန္မာျပည္သူတရပ္လုံးက သူတို႕ ႏိုးႏိုးၾကားၾကား၊ သတိရွိရွိ နဲ႕ မကန္႕ကြက္ မတားဆီးၾကရင္ သူတို႕ခ်စ္တဲ့ ဧရာဝတီျမစ္ၾကီးကို ထာဝရဆုံးရွုံးရလိမ့္မယ္ဆိုတာ သေဘာေပါက္ေနၾကပါျပီ၊
ဧရာဝတီျမစ္ၾကီးဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ့၊ အတိတ္၊ ပစၥဳပၸန္၊အနာဂတ္ ကာလသုံးပါးစလုံးက ျမန္မာျပည္သူေတြရဲ့ အသက္ေသြးေၾကာၾကီးပါ၊ အေမရိကန္ႏိုင္ငံက နယူးေယာက္ျမိဳ႕ေတာ္ၾကီးေလာက္ ပမာဏ ရွိတဲ့ ဆည္ၾကီးကို ဧရာဝတီ ရဲ့ မူလအစမွာ တည္ေဆာက္ျပီး ဧရာဝတီျမစ္ေရကို ထိန္းခ်ဳပ္ကန္႕သတ္ျခင္းဟာ မိုင္ ၁၃၀၀ ေက်ာ္ရွည္လ်ားတဲ့ ဧရာဝတီျမစ္ေၾကာင္းတေလွ်ာက္ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ့ ခရီးသြားလာေရး၊ ကုန္းစည္ပို႕ေဆာင္ေရး၊ စိုက္ပ်ိဳးေရး၊ ေမြးျမဴေရး၊ ငါးဖမ္းလုပ္ငန္း၊ သက္ရွိသက္မဲ့ တို႕ရဲ့ တည္ရွိမႈ၊ ရာသီဥတု၊ စီးပြါးေရး၊ က်န္းမာေရး၊ လူမႈေရး၊ သဘာဝပါတ္ဝန္းက်င္၊ ဆင္းရဲႏြမ္းပါးမႈတိုက္ဖ်က္ေရး အားလုံးအေပၚမွာ ဆိုးဝါးျပင္းထန္တဲ့ သက္ေရာက္မႈၾကီးေတြ ျဖစ္ေပၚေစမွာပါ။
က်ေနာ္တို႕ အခ်ိန္မီမတားဆီးႏိုင္ခဲ့ရင္ ေနာက္အႏွစ္ ၂၀ ေလာက္မွာ ဧရာဝတီျမစ္ၾကီးဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ့ ေျမပံုေပၚက ေပ်ာက္ကြယ္သြားႏိုင္ပါတယ္။
ျမန္မာျပည္သူအားလုံးက ဧရာဝတီကို ကာကြယ္ေရးဟာ အားလုံးနဲ႕ သက္ဆိုင္တဲ့ အမ်ိဳးသားေရးတာဝန္ၾကီးတရပ္အျဖစ္ သေဘာေပါက္ေနၾကပါျပီ၊
သူတို႕အားလုံး အစြမ္းကုန္ၾကိဳးစားျပီး ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ့ အမ်ိဳးသားအထိန္းအမွတ္၊ အမ်ိဳးသားအေမြအႏွစ္၊ အမ်ိဳးသားရတနာ မိခင္ ဧရာဝတီကို ကာကြယ္ၾက၊ ကယ္တင္ၾကပါလိမ့္မယ္၊
အခုအခ်ိန္ကေတာ့ သမၼတ ဦးသိန္းစိန္ အစိုးရအတြက္ အဆုံးအျဖတ္ တခု ျပတ္ျပတ္သားသားခ်မွတ္ရမည့္ အခ်ိန္ပါ၊ လူထုရဲ့ ျမစ္ဆံုဆည္ၾကီးေဆာက္လုပ္ေရးနဲ႕ ပါတ္သက္ျပီး အင္အားျပင္းထန္တဲ့ မေက်နပ္မႈ၊ ကန္႕ကြက္မႈေတြကို သူတို႕ ေန႕စဥ္ၾကားေနရပါျပီ၊
ျမန္မာလူထု ရဲ့ တရုတ္အစိုးရအေပၚမုန္းတီးမႈေတြ၊ တရုတ္ဆန္႕က်င္ေရးစိတ္ဓာတ္ေတြ က တေန႕တျခားပိုၾကီးမားလာေနတယ္ဆိုတာကိုလဲ သူတို႕ သေဘာေပါက္ေနၾကပါျပီ၊
အစိုးရအဖြဲ႕ထဲက ဝန္ၾကီးအခ်ိဳ႕က သူတို႕ဟာ ျပည္သူေတြရဲ့ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားျဖစ္တာေၾကာင့္၊ ျပည္သူေတြရဲ့ ဆနၵကို လက္ခံမယ္ လို႕ အရိပ္အေယာင္ျပတာေတြလဲ ေတြ႕ေနရပါျပီ။
တခ်ိန္ထဲမွာ အစိုးရေခါင္းေဆာင္အခ်ိဳ႕က လူထုအသံကို အရင္ကလိုပဲ မ်က္ကြယ္ျပဳျပီး ဘယ္သူေတြက ဘယ္လိုပဲ ကန္႕ကြက္ပေစ၊ ျမစ္ဆံုဆည္ၾကီးကို ျပီးေအာင္ဆက္ေဆာက္မယ္လို႕ ၾကဳံးဝါးေနတာလဲ ၾကားေနရပါတယ္။ အဲဒီ ဝန္ၾကီးေတြကေတာ့ တရုတ္အစိုးရျငိဳျငင္မွာကို အၾကီးအက်ယ္စိုးရိမ္တဲ့၊ ဒီစီမံကိန္းၾကီးကေန သူတို႕ခံစားေနရတဲ့ ပုဂၢလိကအက်ိဳးစီးပြါးေတြကို မစြန္႕လႊတ္ႏိုင္ၾကတဲ့ လူေတြျဖစ္ပါလိမ့္မယ္၊
ဘယ္လိုပဲျဖစ္ျဖစ္ ဦးသိန္းစိန္အစိုးရအေနနဲ႕ လူထုအက်ိဳးစီးပြါးကို ငဲ့ျပီး၊ လူထုအသံကို နားေထာင္ျပီး ျမစ္ဆံုဆည္တည္ေဆာက္ေရးလုပ္ငန္းၾကီးကို ရပ္တန္႕ဖ်က္သိမ္းမလား၊ ဒါမွမဟုတ္ တရုတ္အစိုးရရဲ့ အက်ိဳးစီးပြါးကို ဦးထိပ္ပန္ဆင္ျပီး၊ တရုတ္အစိုးရရဲ့ လက္ေအာက္ခံဘဝမွာ ဆက္လက္ေပ်ာ္ေမြ႕ျပီး ျမစ္ဆံုဆည္ၾကီးကို ဆက္ေဆာက္မွာလား၊ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ခ်တခုကို ျပတ္ျပတ္သားသားခ်ရမည့္ အခ်ိန္ကို ေရာက္ေနပါျပီ၊
လူထုရဲ့ အက်ိဳးစီးပြါးကို ဆန္႕က်င္ေနသမွ်၊ လူထုရဲ့ ဆနၵကို မေလးစားသမွ်၊ လူထုရဲ့ ေဒါသနဲ႕ တုန္႕ျပန္မႈ၊ စိမ္ေခၚမႈကို သူတို႕ရင္ဆိုင္ရမွာပါ၊ ဧရာဝတီ ေတာ္လွန္ေရး စေနပါျပီ၊
ေလးစားစြာ
ေအာင္ဒင္
စက္တင္ဘာ ၂၂၊ ၂၀၁၁
aungdin@uscampaignforburma.org

ဒီေဆာင္းပါးအတြက္ ေအာက္ပါစာတမ္း၊ စာအုပ္မ်ားကို ကိုးကားပါတယ္၊
(၁) Ayeyawady Basin Hydropower Projects are Strategic Selection for Myanmar Electric Power Industry, by Mr. Li Guanghau, CPI Yunnan Intenational Power Investment Co., Ltd (CPIYN), September 2011
(၂) သဘာဝပါတ္ဝန္းက်င္ႏွင့္ လူမႈပါတ္ဝန္းက်င္ဆိုင္ရာ အက်ိဳးသက္ေရာက္မႈ၊ ေဒါက္တာထင္လွ၊ ဥကၠဌ၊ Biodiversity and Nature Conservation Association (BANCA), September 2011
(၃) Environmental Impact Assessment (Special Investigation) On Hydropower Development of Ayeyawady River Basin above Myitkyina, Kachin State, Myanmar, by Biodiversity And Nature Conservation Association (BANCA), October 2009
(၄) The New Great Wall, A Guide to China’s Overseas Dam Industry, by International Rivers Network, July 2008
(၅) ကခ်င္လြတ္ေျမာက္ေရးအဖြဲ႕ ဥကၠဌၾကီး လေရာ္ေဇာင္ဟရာ မွ တရုတ္ကြန္ျမဴနစ္ပါတီ အၾကီးအကဲ ဟူဂ်င္ေတာင္ ထံေပးေသာစာ ႏွင့္ ပူးတြဲပါ အေထာက္အထားမ်ား၊ မတ္ ၁၆၊ ၂၀၁၁
Ref: Links
http://www.scribd.com/doc/65339086/LiGuangHua-CPIYN-20110917

http://moemaka.com/index.php?option=com_content&task=view&id=9999&Itemid=1

ဗီြအိုေအသတင္းေထာက္ ျမန္မာျပည္သြား ေတာလား

ဗုဒၶဟူး, 21 စက္တင္ဘာ 2011
By ဦးေက်ာ္ဇံသာ
ဒီတပတ္ မ်က္ေမွာက္ေရးရာ ေဆြးေႏြးခန္းမွာ ဦးေက်ာ္ဇံသာ က ျမန္မာႏို္င္ငံကို သြားေရာက္သတင္းယူခြင့္ ရယူႏိုင္ခဲ့တဲ့ ဗီြအုိေအဝိုင္းေတာ္သူ ေဒၚခင္စိုးဝင္း ကို သူေတြ႔ႀကံဳျမင္ေတြ႔၊ ၾကားသိခဲ့ရတာေတြကို ဆက္သြယ္ေမးျမန္း ေဆြးေႏြးတင္ျပထားပါတယ္။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ ဗီြအိုေအ ဝိုင္းေတာ္သူ ေဒၚခင္စိုးဝင္းခင္မ်ား ျမန္မာႏိုင္ငံကို ကိုယ္တိုင္ကိုယ္က် ေရာက္ခဲ့တယ္ဆိုေတာ့ က်ေနာ္တို႔ သတင္းသမားေတြအတြက္ ႀကံဳေတာင့္ႀကံဳခဲ အခြင့္အေရးျဖစ္ပါတယ္။ ဆိုေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ တုိးတက္မႈအရိပ္အေရာင္ကို ေတြ႔ေနရတယ္လို႔ ေျပာေနၾကတဲ့ လူေတြလည္း အမ်ားႀကီး ရွိပါတယ္။ အျပင္က ၾကားသိရတာကေတာ့ သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္ေတြ ေပးတယ္။ ေဒၚခင္စိုးဝင္း ကို ဖိတ္တာကို ၾကည့္လိုက္ရင္ သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္အတြက္ ေရွ ႔ေျပးပဲ ေကာင္းတဲ့နိမိတ္ အလားအလာတခုလို႔ လူေတြက ဆိုေနၾကပါတယ္။ ေဒၚခင္စိုးဝင္း ရဲ ႔ မ်က္ျမင္ကိုယ္ေတြ႔ တိုးတက္မႈအရိပ္အေရာင္ေတြ ဘာေတြေတြ႔ခဲ့ရသလဲဆိုတာကို ေျပာပါ။

ေဒၚခင္စိုးဝင္း ။ ။ က်မကို ျပည္ဝင္ခြင့္ ဗီဇာေပးလိုက္တာကေတာ့ က်မအထင္မွာ ေျပာရရင္ေတာ့ အေမရိကန္အထူးကိုယ္စားလွယ္ Derek Mitchell ခရီးစဥ္အတြင္းမွာ ဗီြအိုေအသတင္းဌာနက သတင္းေထာက္တဦးကို ျပည္ဝင္ခြင့္ဗီဇာ ေပးျခင္းအားျဖင့္ ျမန္မာျပည္မွာေတာ့ သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္ေတြ ေပးလိုက္ပါၿပီဆိုတာကို အေမရိကန္အထူးကုိယ္စားလွယ္ကို သူတုိ႔ သတင္းစကား ပါးခ်င္တဲ့အေနနဲ႔ ေပးလိုက္တယ္လို႔ က်မျမင္ပါတယ္။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ တျခား သတင္းဌာနေတြကိုလည္း ေဒၚခင္စိုးဝင္းနဲ႔အတူ မေပးဘူးလား။

ေဒၚခင္စိုးဝင္း ။ ။ က်မ သိရသေလာက္ေတာ့ Derek Mitchell ခရီးစဥ္မွာ က်မတေယာက္ကိုပဲ သတင္းေထာက္အေနနဲ႔ ျပည္ဝင္ခြင့္ဗီဇာ ေပးတယ္လို႔ သိရပါတယ္။ တျခား သတင္းဌာနေတြကို ေပးတယ္လို႔ မၾကားမိပါဘူး။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ အဲဒီေတာ့ လက္ေတြ႔ ေတြ႔ခဲ့ရတာကို ဆက္ေျပာပါအံုး။

ေဒၚခင္စိုးဝင္း ။ ။ သတင္းမီဒီယာ လြတ္လပ္ခြင့္ ေပးတယ္ဆိုတဲ့ေနရာမွာ က်မအျမင္မွာေတာ့ ျပည္တြင္းမီဒီယာေတြ၊ ျပည္တြင္းသတင္းဂ်ာနယ္ေတြမွာေတာ့ နည္းနည္းပါးပါး အထိုက္အေလ်ာက္ လြတ္လပ္ခြင့္ရွိတာကို ေတြ႔ရပါတယ္။ က်မတို႔ အရင္တုန္းက မေတြ႔ရတဲ့ ဂ်ာနယ္ေတြ ထြက္ေပၚလာတယ္။ အဲဒီမွာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ သတင္းေတြ ေဖာ္ျပခြင့္ရတယ္။ ဒါေပမဲ့လို႔ သတင္းမီဒီယာ လြတ္လပ္ခြင့္ မရွိဘူး၊ ရွိတယ္ဆိုတာကို က်မအေနနဲ႔ အကဲျဖတ္ ေျပာရမယ္ဆိုရင္ေတာ့ ဥပမာ က်မကို မီဒီယာ သတင္းယူခြင့္ျပဳတယ္ဆိုၿပီး တရားဝင္ စာရြက္စာတမ္းနဲ႔ က်မကို ခြင့္ျပဳထားတာပါ။ ဒါေပမဲ့ က်မ တကယ္တမ္း သတင္းသြားယူတဲ့အခါမွာ ဥပမာ ေလဆိပ္မွာ Derek Mitchell ျပန္မယ့္ေန႔မွာ သတင္းစာ ရွင္းလင္းပြဲလုပ္ပါတယ္။ လုပ္တဲ့အခါမွာ က်မလည္း stand-up အျပင္ကေန ရုပ္ျမင္သံၾကားအတြက္ သတင္းရိုက္ခ်င္လို႔ဆုိၿပီး ေလဆိပ္အျပင္ထြက္ၿပီးေတာ့ သတင္းရိုက္ဖို႔အတြက္ လုပ္ပါတယ္။ အဲဒီအခါမွာ က်မတို႔ကို လံုၿခံဳေရးကလာၿပီးေတာ့ ဒီေနရာမွာ မရိုက္ရဘူးလို႔ လာေျပာပါတယ္။ က်မတို႔က MRTV-4 ကလည္း ဒီေနရာေလးမွာ ရိုက္သြားတယ္။ က်မတို႔လည္း ဒီေနရာေလးက အကြက္အကြင္းေကာင္းလို႔ ရိုက္ပါရေစလုိ႔ ေျပာေတာ့ သူတို႔က ဒီမွာရိုက္ခြင့္မရွိပါဘူး၊ လံုၿခံဳေရးအရ ႏွင္ထုတ္တာေတြ ရွိပါတယ္။ အဲဒီေတာ့ အထက္ကေန သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္ ရွိတယ္လို႔ ေပးလိုက္ေပမယ့္ ေအာက္ေျခကလူေတြ နားမလည္းတာလည္း ျဖစ္ေကာင္းျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။ အဆင့္ဆင့္ coordination, cooperation ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈ နဲ႔ ညိွႏိႈင္းမႈမွာ အားနည္းေနေသးတယ္လုိ႔ ယူဆပါတယ္။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္ ဆိုတဲ့ေနရာမွာ အစိုးရကို ေဝဖန္တဲ့ သတင္းမ်ဳိးေတြ ျပည္တြင္းမီဒီယာေတြမွာ ေရးသားခြင့္ရတာကို ေတြ႔ခဲ့ရပါသလား။

ေဒၚခင္စိုးဝင္း ။ ။ အစိုးရကို ျပင္းျပင္းထန္ထန္ ေဝဖန္တဲ့ သတင္းတခုပဲ ေတြ႔ခဲ့တယ္။ အဲဒါကေတာ့ ဧရာဝတီျမစ္ဆံုဆည္ တည္ေဆာက္ေရးနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး စြမ္းအင္ဝန္ႀကီးေျပာဆိုခ်က္ကို ဝိုင္းေဝဖန္ၾကတဲ့စာေလးကို ထည့္ထားတာ ေတြ႔ရေတာ့ ဒါက အထိုက္အေလ်ာက္ေလ်ာ့သြားၿပီလို႔ ေျပာႏိုင္ပါတယ္။ ဒါက နမူနာတခုေပါ့။ အဲဒါေလးေတာ့ ေျပာႏိုင္ပါတယ္။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ ဒါက သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္အပိုင္းေပါ့။ က်န္တဲ့ စီးပြားေရးလုိင္းကို ၾကည့္ရေအာင္ပါ။ ပထမဦးဆံုး အေဆာက္အအံုေတြက ဘယ္လိုေျပာင္းလဲ တုိးတက္ေနပါသလဲ။ ရန္ကုန္ၿမိဳ ႔ႀကီးက စည္းစည္းကားကား၊ သန္႔သန္႔ရွင္းရွင္း ျဖစ္ေနပါသလား။

ေဒၚခင္စိုးဝင္း ။ ။ က်မကေတာ့ အေမရိက က လာလုိ႔လား။ ႏိုင္ငံျခားမွာ အေနၾကာလို႔လားေတာ့ မေျပာတတ္ဘူး။ ရန္ကုန္ၿမိဳ ႔ႀကီးကို ၾကည့္ရတာ အေတာ္ႀကီးကို ဘယ္လိုေခၚမလဲ - လမ္းေတြကလည္း ေတာ္ေတာ္ဆိုးပါတယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ အနံအသက္ေတြကလည္း အေတာ္ဆိုးပါတယ္။ ရန္ကုန္ၿမိဳ ႔ႀကီးက သန္႔ရွင္းေရးလုပ္ဖို႔ ေတာ္ေတာ္ေလး လုိအပ္ေနတယ္လို႔ ထင္ပါတယ္။ ေနာက္ ေလထုညစ္ညမ္းမႈကလည္း ေတာ္ေတာ္ေလး မ်ားပါတယ္။ ေမာ္ေတာ္ကားေတြကလည္း ေတာ္ေတာ္ေလး စုတ္ပ်က္တဲ့အတြက္ေၾကာင့္ ေမာ္ေတာ္ကားက ထြက္လာတဲ့ အေငြ႔ေတြ။ လူေတြကို ၾကည့္ရတာလည္း ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား က်မအျမင္မွာ ညိဳးႏြမ္းၿပီး ႏြမ္းႏွယ္မြန္ၾကပ္ေနတယ္လို႔ ခံစားရပါတယ္။ ေနာက္ ဆင္းရဲခ်မ္းသာ ကြာျခားမႈကလည္း အရမ္းကို မ်ားလြန္အားႀကီးပါတယ္။ ခ်မ္းသာတဲ့လူေတြက မတရားခ်မ္းသာၿပီ၊ ဆင္းရဲတဲ့လူေတြက ကုန္ေကာက္စရာ မရွိေလာက္ေအာင္ ျဖစ္ေနတယ္လို႔ က်မစိတ္ထဲမွာ ခံစားရပါတယ္။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ ေနျပည္ေတာ္ၾကေတာ့ေကာ။ ရန္ကုန္နဲ႔ ယွဥ္ၾကည့္ရင္။

ေဒၚခင္စိုးဝင္း ။ ။ ေနျပည္ေတာ္ၾကေတာ့ ရယ္စရာပဲ ေျပာရမလား မသိဘူး။ လူမရွိတဲ့ ေနရာမွာ။ လူလည္းမရွိဘူး။ ကားလမ္းမရွိတဲ့ ေနရာမွာ ကားလမ္းမႀကီးက တခါမွ က်မတသက္နဲ႔တကိုယ္ မျမင္ဘူးပါဘူး။ တဖက္ကို ရွစ္လမ္းသြားဆိုေတာ့ ဆယ့္ေျခာက္လမ္းသြား လမ္းမႀကီးက ျဖဴးေနေအာင္ လုပ္ထားတာပါ။ ေလယာဥ္ပ်ံေတာင္ ဆင္းလို႔ရတဲ့ လမ္းမႀကီးေတြပါ။ အဲဒီမွာ လူတေယာက္မွလည္း မရွိဘူး။ လမ္းေဘးပလက္ေဖာင္းေတြကလည္း ေတာ္ေတာ္ႀကီးကို ေကာင္းပါတယ္။ အဲဒီ ပလက္ေဖာင္းမွာ လူတေယာက္မွ မရွိဘူး။ က်မ အဲဒီ ပလက္ေဖာင္း၊ လမ္းမႀကီးေတြကို ရန္ကုန္ၿမိဳ ႔ကို ယူၿပီးသြားခ်င္တယ္။ ဘာျဖစ္လို႔လည္းဆိုေတာ့ ရန္ကုန္ၿမိဳ ႔က လူေတြၾကည့္ရတာ ေတာ္ေတာ္ႀကီးကို လိုအပ္ေနတယ္။ အဲဒီပစၥည္းေတြကို။ ေနာက္ မီးေတြ၊ ေရေတြ ေကာင္းတာအစ၊ အင္တာနက္ အဆက္အသြယ္ အကုန္လံုး ရန္ကုန္ၿမိဳ ႔မွာ မရတဲ့ဟာေတြ အကုန္လံုး facilities ေတြ အခြင့္အေရးေတြ အကုန္လံုး။ အကုန္လံုးက ေနျပည္ေတာ္မွာ ရေနတယ္ဆိုေတာ့ ေနျပည္ေတာ္မွာက လူမရွိဘူး။ လူမရွိသေလာက္ပဲ။ ျမင္ကိုမျမင္ရသေလာက္ပဲ။ လူဆိုလို႔ မျမင္ရသေလာက္ပဲ။ ကားလည္း မရွိသေလာက္ပဲ။ လႊတ္ေတာ္အမတ္ေတြနဲ႔ ဝန္ႀကီးေတြေလာက္ပဲ ေနတယ္ထင္ပါတယ္။ ရန္ကုန္ၿမိဳ ႔ႀကီးကေတာ့ ေတာ္ေတာ္ႀကီးကို စုတ္ပ်က္ေနတယ္လို႔ က်မထင္ပါတယ္။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ ေနျပည္ေတာ္ဆိုလို႔ ျမန္မာႏိုင္ငံအစိုးရက ၂၀၁၄ မွာ အာဆီယံဥကၠ႒ လုပ္မယ္ဆိုေတာ့ အာဆီယံဥကၠ႒အျဖစ္နဲ႔ ေနျပည္ေတာ္မွာ လက္ခံက်င္းပရမွာေပါ့။ အကယ္၍ လုပ္ျဖစ္တယ္ဆိုရင္။

ေဒၚခင္စိုးဝင္း ။ ။ က်မလည္း အဲဒီလိုပဲ ျမင္ပါတယ္။ သူတုိ႔ ေတာ္ေတာ္ေလး ျပင္ဆင္ထားပါတယ္။ Logistically အရ အျပင္ဖက္က ဥပမာအားျဖင့္ အာဆီယံေခါင္းေဆာင္ေတြ လာလုိ႔ရွိရင္ ေနဖို႔အိမ္ကအစ အဆင္သင့္။ ဆယ္ႏိုင္ငံက ေခါင္းေဆာင္ေတြေနဖို႔ ဟိုတယ္တုိင္းမွာ အိမ္အႀကီးေတြ ေဆာက္ထားတာကုိ ေတြ႔ရပါတယ္။ က်မေမးၾကည့္တယ္ - အဲဒီ အိမ္အႀကီးႀကီးေတြက ဘာလုပ္တာလဲဆိုေတာ့ ‘ႏိုင္ငံေခါင္းေဆာင္ေတြ လာလို႔ရွိရင္ တည္ဖို႔အတြက္ကို ဟိုတယ္တိုင္းမွာ ေဆာက္ထားတာရွိတယ္လုိ႔ ေျပာပါတယ္။’ က်မတည္တဲ့ ဟိုတယ္မွာလည္း အဲဒီ အိမ္အမ်ဳိးအစား အိမ္အႀကီးႀကီးတလံုး ေတြ႔ပါတယ္။ အဲဒါလည္း ေရမီးအျပည့္အစံုနဲ႔ ႏိုင္ငံေခါင္းေဆာင္တေယာက္ ေနလို႔ရေအာင္ ေဆာက္ထားတာ။ သားသားနားနား ေဆာက္ထားတာကို ေတြ႔ခဲ့ရပါတယ္။ တခုပဲ သတင္းမီဒီယာနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ဒီလိုမ်ဳိး ၂၀၁၄ ခုႏွစ္မွာ အာဆီယံအလွည့္က် ဥကၠ႒ လုပ္မယ္ဆိုလို႔ရွိရင္ သူတုိ႔ သတင္းမီဒီယာအဖြဲ႔ကို ဘယ္လို ကို္င္တြယ္မလဲဆိုတာကို ေတာ္ေတာ္ေလး သိခ်င္ေနပါတယ္။ က်မတို႔ ဒီတေခါက္သြားတဲ့အခါမွာ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ ဒီမုိကေရစီေန႔ က်င္းပဖို႔ ဖိတ္လိုက္တဲ့အခါမွာ က်မအပါအဝင္ ျပည္ပသတင္းဌာနက အားလံုး ေျခာက္ေယာက္ေလာက္ပဲ ရွိပါတယ္။ ဒီ ေျခာက္ေယာက္ေလာက္ကို သူတို႔ မကိုင္တြယ္တက္ပါဘူး။ ဘယ္လိုကိုင္တြယ္ရမွန္းလည္း မသိဘူး။ ေျခာက္ေယာက္ေလာက္ကို ဘယ္ေနရာမွာ ထားရမွန္းမသိေတာ့ ၂၀၁၄ မွာ ေထာင္နဲ႔ခ်ီၿပီးလာမယ့္ သတင္းယူမယ့္၊ သတင္းမီဒီယာအဖြဲ႔ကို သူတုိ႔ ဘယ္လိုကိုင္တြယ္မလဲဆိုတဲ့ ေမးခြန္းေလးတခု က်မ သိပ္သိခ်င္ပါတယ္။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ ဆိုေတာ့ အာဆီယံဥကၠ႒ေရာ လုပ္ျဖစ္မလား။ ဆိုတာကေတာ့ အာဆီယံဥကၠ႒ မျဖစ္သင့္ေသးဘူးလို႔ တြက္တဲ့လူေတြ ရွိသလုိ၊ ျဖစ္သင့္တယ္လို႔ တြက္တယ္လူေတြလည္း ရွိတယ္ဆိုတာ အျပင္ကလည္း ၾကားေနရပါတယ္။ ႏိုင္ငံေရးအေျခအေနနဲ႔ ဆက္စပ္ေနတယ္။ ဆိုေတာ့ ႏိုင္ငံေရးသမားေတြ၊ ႏိုင္ငံေရး အသိုင္းအဝိုင္းေတြနဲ႔လည္း ေတြ႔ခဲ့ေမးျမန္းခဲ့တယ္ဆိုေတာ့ သူတုိ႔ရဲ ႔ သေဘာထားက ဘယ္လိုျမင္ပါသလဲ။ တုိင္းျပည္က တကယ္ပဲ ပြင့္လင္းေတာ့မယ္လို႔ ျမင္ေနပါသလား။ အေျပာင္းအလဲ တကယ္ႀကံဳရေတာ့မယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္ေနပါသလား။

ေဒၚခင္စိုးဝင္း ။ ။ ႏိုင္ငံေရးသမားတိုင္းလည္း အကုန္လံုးကေတာ့ အေျပာင္းအလဲ ျဖစ္လာလိမ့္မယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္ေနတာ မဟုတ္ဘူး။ က်မ အမ်ားစုနဲ႔ စကားေျပာၾကည့္တဲ့အခါၾကေတာ့ အမ်ားစုကေတာ့ အေျပာင္းအလဲ နည္းနည္းေတာ့ လမ္းစေပၚလာၿပီ။ တံခါးေလး နည္းနည္းပြင့္လာၿပီ။ ဟတယ္ဆိုရံုေပါ့။ လံုးဝေတာ့ မပြင့္ေသးဘူး။ ဟတယ္ဆိုရံု ေရာင္ျခည္ေလးက ဝင္လာၿပီလို႔ အမ်ားစုက ေျပာၾကပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အရင္တုန္းကလည္း ခဏခဏ ျဖစ္ခဲ့ဘူးေတာ့ ခဲမွန္ဘူးတဲ့ စာသူငယ္လိုပဲ သူတုိ႔တေတြအားလံုးက ျပန္ပိတ္သြားေလးမလား ဆိုၿပီး မခ်င့္မရဲ ျဖစ္ေနတယ္လူေတြ အမ်ားႀကီးရွိပါတယ္။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ စီးပြားေရး အသိုင္းအဝိုင္းအေနနဲ႔ေရာ - အခုအခါမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ စီးပြားေရး ပိုမိုပြင့္လင္းလာတယ္။ ဒီေန႔ပဲ ဟုိမွာ ကားအေဟာင္းေတြကို သူတုိ႔ ျပန္လက္ခံတယ္။ ေနာက္ ႏိုင္ငံျခားေငြ စုေဆာင္းထားႏိုင္တဲ့ လူေတြကို ကားသြင္းခြင့္ေပးမယ္။ ေဒၚလာေစ်းလည္း နည္းနည္းေလး တက္ရိပ္ျပလာတယ္လို႔ ၾကားရပါတယ္။ ေဒၚခင္စိုးဝင္း သြားတုန္းကေရာ စီးပြားေရးအလားအလာ ဘယ္လိုျမင္ခဲ့ပါသလဲ။

ေဒၚခင္စိုးဝင္း ။ ။ အဲဒါကိုလည္း က်မေျပာျပပါမယ္။ ဒီလုိရွိပါတယ္။ အခု ဧရာဝတီျမစ္ဆံုကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ဝိုင္းေဝဖန္ေနၾကတဲ့အခါမွာ ဧရာဝတီျမစ္ဆံုကိစၥကို လမ္းေၾကာင္းလႊဲ အာရံုေျပာင္းတဲ့အေနနဲ႔ ဒီကားကိစၥကို လုပ္တယ္ဆိုၿပီေတာ့ တခ်ဳိ ႔ေဝဖန္သံေတြကို က်ယ္က်ယ္ေလာင္ေလာင္ ၾကားခဲ့ရပါတယ္။ လူေတြက ကားကိစၥလို႔ ေျပာလိုက္တဲ့အခါမွာ ဧရာဝတီျမစ္ဆံုကိစၥ နည္းနည္းေလးမ်ား အသံစဲသြားမေလးလားဆုိၿပီးေတာ့ အာရံုလႊဲတယ္ဆိုၿပီး ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ေျပာၾကပါတယ္။ ကားပြဲစားတခ်ဳိ ႔နဲ႔လည္း စကားေျပာျဖစ္ပါတယ္။ သူတုိ႔ကိုယ္တုိင္က ဒီကိစၥကေတာ့ အာရံုလႊဲတာ ျဖစ္ႏိုင္တယ္ဆိုၿပီး ေျပာၾကတယ္။ ရန္ကုန္ၿမိဳ ႔ရဲ ႔ ကားသြင္းတဲ့ ပါမစ္ကိစၥတုိ႔ ဘာတို႔ ရွိသမွ် ကိစၥေတြအကုန္လံုးက အရင္တုန္းက လူတေယာက္က လက္ဝါးႀကီးအုပ္ထားၿပီ၊ ကားပါမစ္ေတြကို ကိုင္ထားတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ ဒီလိုမ်ဳိး ကားေတြက စုတ္ပ်က္ၿပီး ကားအသစ္ေတြ သြင္းလုိ႔မရ ျဖစ္ခဲ့တယ္။ အခုၾကမွ ျမစ္ဆံုကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အာရံုလႊဲရေအာင္ လုပ္တယ္ဆိုၿပီး ေျပာေနၾကပါတယ္။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ ျမစ္ဆံုဆိုလို႔ ျမစ္ဆံုကိစၥကို ဒီက အစီအစဥ္ေတြလုပ္တယ္။ ေသာတရွင္ေတြ ပါဝင္ေဆြးေႏြးၾကတယ္။ သူတုိ႔ေတြက ကန္႔ကြက္တဲ့လူေတြ မ်ားပါတယ္။ ေဒၚခင္စိုးဝင္း ေတြ႔ခဲ့ရတဲ့ လူေတြအထဲမွာ ျမစ္ဆံုစီမံကိန္းက ေကာင္းတယ္။ လွ်ပ္စစ္မီး ထိန္းထိန္းလင္းေတာ့မွာ ျဖစ္တယ္။ ႏိုင္ငံျခားေငြလည္း ရေတာ့မွာျဖစ္တယ္ဆုိၿပီ ႀကိဳဆိုတဲ့လူမ်ား ေတြ႔ခဲ့မိပါသလား။

ေဒၚခင္စိုးဝင္း ။ ။ အင္မတန္ ထူးဆန္းပါတယ္။ ဒီမုိကေရစီေန႔ ၿပီးတဲ့အခါမွာ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲ က်င္းပပါတယ္။ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲ လုပ္တဲ့ေနရာမွာ ေကာ္မတီအသီးသီးက ကုိယ္စားလွယ္ႀကီးေတြက ေျဖပါတယ္။ ၁၂ ဦးက - အဲဒီအထဲမွာ ကခ်င္ျပည္နယ္ အမ်ဳိးသမီးကိုယ္စားလွယ္ တဦးပါပါတယ္။ နံမည္ေတာ့ မမွတ္မိေတာ့ပါဘူး။ အဲဒီ ကခ်င္အမ်ဳိးသမီး လႊတ္ေတာ္အမတ္က ေျပာပါတယ္။ သူတုိ႔ ကခ်င္လူမ်ဳိးေတြေလာက္ ဒီ ျမစ္ႀကီးနား ေဒသခံေတြေလာက္ ျမစ္ဆံုကို ခ်စ္တဲ့လူ မရွိပါဘူး။ ဒါေပမဲ့ ဒီ ျမစ္ဆံု စီမံကိန္းႀကီးက ျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္ ေကာင္းက်ဳိးေတြ သယ္ပို႔ေပးမယ္ဆိုရင္ သူတုိ႔ အနစ္နာခံဖို႔ ဝန္မေလးပါဘူးဆိုၿပီး အဲဒီ ကခ်င္ကိုယ္စားလွယ္က ေျပာသြားတာကို ၾကားလိုက္ရပါတယ္။ အင္မတန္မွ ထူးဆန္းပါတယ္။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ ဆိုေတာ့ ဒီ စီမံကိန္းကို လိုလားႀကိဳဆိုတဲ့လူေတြ မေတြ႔ခဲ့ဘူးလား။

ေဒၚခင္စိုးဝင္း ။ ။ က်မ အမ်ားႀကီး ေတြ႔ခဲ့ပါတယ္။ ေတြ႔တဲ့လူတုိင္းမွာ ေထာက္ခံတဲ့လူဆိုလို႔ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေဌးဦး တေယာက္ပဲ ရွိပါတယ္။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ ေနာက္ ဝန္ႀကီးဦးေဇာ္မင္း လည္း ေထာက္ခံမယ္ ထင္ပါတယ္။

ေဒၚခင္စိုးဝင္း ။ ။ ဝန္ႀကီးဦးေဇာ္မင္းကေတာ့ ကို္ယ္တိုင္ မေတြ႔ခဲ့ရလို႔ပါ။ ဦးေဌးဦးကေတာ့ က်မတို႔ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲကို ဦးေဆာင္က်င္းပတဲ့အတြက္ေၾကာင့္မို႔ သူကေတာ့ ႏိုင္ငံေကာင္းက်ဳိးအတြက္ဆိုရင္ ဒါက လုပ္သင့္လုပ္ထုိက္တဲ့ ကိစၥတခုသေဘာမ်ဳိးနဲ႔ ေျပာပါတယ္။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ ေစာေစာက ေျပာတဲ့အထဲမွာ အာဏာပိုင္အဖြဲ႔အစည္းေတြထဲမွာ အေျပာင္းအလဲကို လိုလားတဲ့လူရွိသလို။ အေျပာင္းအလဲကို မလုိလားတဲ့လူေတြလည္း သတိထားမိတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ အဲဒီ ႏွစ္မ်ဳိးကို ခြဲေျပာပါ။ ဘယ္သူေတြက အေျပာင္းအလဲကို မလိုလားတာလဲ။ ဘာေၾကာင့္လဲ။

ေဒၚခင္စိုးဝင္း ။ ။ အေျပာင္းအလဲကို မလိုလားဘူးဆိုတာထက္ သတင္းမီဒီယာ လြတ္လပ္ခြင့္နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီေတာ့ လႊတ္ေတာ္ႏွစ္ရပ္ ရွိပါတယ္။ လႊတ္ေတာ္ ႏွစ္ရပ္မွာ အဲဒီေန႔က ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္အပိုင္းနဲ႔ အမ်ဳိးသားလႊတ္ေတာ္အပိုင္း ႏွစ္ပိုင္း ရွိပါတယ္။ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္အပိုင္းက ဥကၠ႒ျဖစ္တဲ့ သူရဦးေရႊမန္းက သတင္းမီဒီယာေတြနဲ႔ ေတြ႔တဲ့အခါၾကရင္ လြတ္လြတ္လပ္လပ္ ေျပာဖို႔ ။ ႏိုင္ငံတကာ ဒီမုိကေရစီေန႔ မတိုင္ခင္ တစ္ရက္မွာ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္၊ အမတ္ေတြကို ရွင္းလင္းေျပာၾကားပါတယ္။ သူကေန မနက္ျဖန္ၾကရင္ ခင္မ်ားတို႔ မီဒီယာေတြနဲ႔ ေတြ႔မယ္။ ျပည္ပသတင္းဌာနေတြ လာမယ္။ လြတ္လြတ္လပ္လပ္ ေျပာဆိုႏိုင္တယ္။ ေျပာခ်င္တာေတြ ရင္ထဲက ရွိတာေတြ အကုန္ေျပာလို႔ရတယ္လို႔ ခြင့္ေပးလိုက္ပါတယ္။ ခြင့္ေပးၿပီး ေနာက္တရက္ က်မတုိ႔ ေရာက္တဲ့ေန႔မွာ ႀကိဳက္တဲ့လူကို ေမးလို႔ရတယ္ဆိုၿပီး အကုန္လံုးက လြတ္လြတ္လပ္လပ္ပါပဲ။ ဒါေပမဲ့ အမ်ဳိးသားလႊတ္ေတာ္မွာေတာ့ ဓါတ္ပံုေတာ့ ရိုက္ခြင့္ရွိတယ္။ ဗီြဒီယို ရိုက္ခြင့္ရွိတယ္။ မေမးရဘူးဆုိၿပီး တားျမစ္တာေတြ ရွိပါတယ္။ အဲဒါမ်ဳိး အမ်ဳိးသားလႊတ္ေတာ္နဲ႔ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ လႊတ္ေတာ္အတြင္းမွာပဲ ႏွစ္ခုက မတူပါဘူး။ ဒါကေတာ့ သတင္းမီဒီယာနဲ႔ ပတ္သက္တာေပါ့။ တျခား အေျပာင္းအလဲေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး သေဘာကြဲလႊဲတာေတြ ရွိတယ္ဆိုတာကိုလည္း ၾကားခဲ့ရပါတယ္။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ လူထုရဲ ႔ ညဥ္းတြားသံေတြ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ၾကားရပါတယ္။ က်ေနာ္ သြားတုန္းကလည္း - အခု ေဒၚခင္စိုးဝင္း လူထုဆီက ၾကားသိခဲ့ရတဲ့ ညဥ္းတြားသံထဲမွာ အျပင္းထန္ဆံုးက ဘယ္အသံလဲ။ ကုန္ေစ်းႏႈန္း တက္တဲ့ဟာလား။ လြတ္လပ္မႈ မရွိတာလား။ အဲဒါမ်ဳိးေတြ။

ေဒၚခင္စုိးဝင္း ။ ။ ကုန္ေစ်းႏႈန္းတက္တာကို သူတို႔ ခါးစီးၿပီး ခံေနၾကပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ လြတ္လပ္မႈမရွိတာကေတာ့ နံပါတ္ တစ္ပါပဲ။ ဥပမာ က်မအသိေတြ၊ ေဆြမ်ဳိးသားခ်င္းေတြ လာၿပီး ေတြ႔ခ်င္ၾကတယ္။ ဝန္ထမ္းျဖစ္ေနတဲ့ လူေတြဆိုရင္ တယ္လီဖုန္းနဲ႔ပဲ ႏႈတ္ဆက္ရဲတယ္။ ဘာျဖစ္လုိ႔လည္းဆိုေတာ့ လာမေတြ႔ရဲဘူး။ ဗီြအိုေအကဆိုေတာ့ ဓါတ္ပံုအရိုက္ခံရမွာ ေၾကာက္တယ္ဆိုၿပီး ေျပာပါတယ္။ ေၾကာက္လည္းေၾကာက္ေလာက္ပါတယ္။ က်မ ဟိုတယ္ေအာက္မွာ ဓါတ္ပံုေစာင့္ရုိက္ေနသူေတြ ရွိေနတယ္။ ဆိုေတာ့ လြတ္လပ္ခြင့္ဆိုတဲ့ေနရာမွာ ဒါက အေသးအဖြဲပါ။ တျခား လုပ္လို႔မရတဲ့ အေျခခံ လူ႔အခြင့္အေရးေတြ ရွိေသးတာကေတာ့ အမွန္ပါ။ ေနာက္ၿပီေတာ့ စီးပြားေရး ပိတ္စို႔မႈနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ျပည္သူလူထုကေတာ့ နစ္နာေနၿပီဆိုၿပီး မ်ားေသာအားျဖင့္ ေျပာၾကတယ္။ ဒါေပမဲ့ ျပည္သူလူထုက ဘာေျပာသလဲဆိုေတာ့ စီးပြားေရးပိတ္စို႔တာ ျပည္သူလူထု မနစ္နာဘူး။ သူတုိ႔ပဲ နစ္နာတာ။ စီးပြားေရးကို ဖြင့္ေပးလိုက္ရင္ ျပည္သူလူထု ခံစားရမွာ မဟုတ္ဘူး။ သူတုိ႔နဲ႔ ပလဲနံပတ္တဲ့ လက္တစုပ္စာ လူတန္းစားပဲ ေကာင္းစားမွာတဲ့။ သူတုိ႔နဲ႔ ပလဲနံပတ္သင့္တဲ့ လူကပဲ လုပ္ပိုင္ခြင့္ေတြရွိတယ္။ စီးပြားေရးလုပ္ပိုင္ခြင့္ေတြ ရွိတယ္။ အကုန္လံုး အခြင့္ေရး မွန္သမွ်က အစိုးရနဲ႔ ပလဲနံပတ္သင့္တဲ့ လူေတြသာ လုပ္လို႔ရတဲ့ စနစ္ျဖစ္ေနတယ္။ အဲဒီ စနစ္က ဒီကေန႔အထိ မေပ်ာက္ေသးပါဘူးတဲ့။ ေနာက္ စီးပြားေရးေတြ ပိတ္စို႔မႈေတြ ဖြင့္လိုက္လည္း ေပ်ာက္လာမွာ မဟုတ္ဘူးလို႔ လူထုက ညဥ္းတြားေနၾကတာပါ။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ အခု ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ အေျပာင္းအလဲ လမ္းစေတြဟာ အာဆီယံဥကၠ႒ တာဝန္ကို လုိခ်င္လို႔။ Derek Mitchell စတဲ့ ႏုိင္ငံျခား သံတမန္ေတြေရွ ႔မွာ။ ႏိုင္ငံတကာေရွ ႔မွာ မ်က္ႏွာပန္းလွခ်င္လို႔ ဖြင့္ေပးတယ္။ ဖြင့္ေပးတဲ့ ပံုစံမ်ဳိး လုပ္ျပတယ္ဆိုေပမယ့္လည္း စနစ္တရပ္ဟာ ဘာေၾကာင့္ပဲလုပ္လုပ္ အေျပာင္းအလဲတရပ္ကို စတင္ၿပီးရင္ တကယ္လို႔ အဲဒီအျပာင္းအလဲရဲ ႔ ေကာင္းက်ဳိး၊ အက်ဳိးအျမတ္ေတြကို ပိတ္စို႔ထားတဲ့လူေတြကိုယ္တိုင္ နားလည္းသေဘာေပါက္ခဲ့ရင္ ရရွိထားတဲ့ တုိးတက္မႈေတြကို ပစ္ပယ္ၿပီး မူလေနရာေဟာင္းကို ျပန္သြားတက္ပါသလားဆိုတာကို ေနာက္တႀကိမ္မွာ ဆက္လက္ေဆြးေႏြးပါမယ္။
http://www.voanews.com/burmese/news

ဘဂၤလားေဒ့ရွ္နဲ႔ အျငင္းပြား နယ္ေျမကိစၥ ႏိုင္ငံတကာ ခံု႐ံုးကသာ ဆံုးျဖတ္ခြင့္ရွိ

ၾကာသပေတး, 22 စက္တင္ဘာ 2011
By ေဒၚခင္စုိး၀င္း

ျမန္မာနဲ႔ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ ၂ ႏုိင္ငံအၾကားမွာ ေရပုိင္နက္ အျငင္းပြားမႈကို ဂ်ာမဏီႏုိင္ငံ ဟမ္းဘာ့ဂ္ၿမိဳ႕က ပင္လယ္ျပင္ ဥပေဒဆုိင္ရာ ႏုိင္ငံတကာ ခုံ႐ုံးမွာ ဒီလ ၈ ရက္ေန႔ကေန ၂၄ ရက္ေန႔အထိ ၾကားနာစစ္ေဆးေနၿပီး ဒီကေန႔မွာေတာ့ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏုိင္ငံ ကုိယ္စားလွယ္အဖြဲ႕က အၿပီးသတ္ ထြက္ဆုိခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီ ၾကားနာမႈအတြင္း ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ ကုိယ္စားလွယ္ေတြက ၁၉၇၄ ခုႏွစ္ ေရပုိင္နက္ သတ္မွတ္ခ်က္ သေဘာတူညီမႈကို အေထာက္အထား အေနနဲ႔ အခုိင္အမာ ရွင္းလင္း ေျပာဆုိခဲ့တာ ေတြ႕ရပါတယ္။ ႏုိင္ငံတကာခုံ႐ုံးက ဒီအမႈကို ၾကားနာေပးတာဟာ မွန္ကန္တဲ့ အေရးယူမႈ ျဖစ္တယ္လို႔ အၿငိမ္းစား ေရတပ္ဗုိလ္ခ်ဳပ္ ဦးခ်စ္လႈိင္က ေျပာပါတယ္။ သူက အဲဒီ သေဘာတူညီခ်က္ကုိ ၁၉၇၄ ခုႏွစ္က ျမန္မာႏုိင္ငံကုိယ္စား လက္မွတ္ေရးထုိးခဲ့သူပါ။ အၿငိမ္းစား ေရတပ္ဗိုလ္ခ်ဳပ္ ဦးခ်စ္လႈိင္ကုိ ဘန္ေကာက္ကေန ေဒၚခင္စုိး၀င္းက ဆက္သြယ္ ေမးျမန္းၿပီး တင္ျပေပးထားပါတယ္။

ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ ေရပုိင္နက္ ကိစၥမွာ သူတုိ႔က ၁၉၇၄ ခုႏွစ္က သေဘာတူညီခ်က္ကို ဗိုလ္ခ်ဳပ္ကုိယ္တုိင္ လက္မွတ္ေရးထုိးထားတယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။ အဲဒါေလး မွတ္မိသေလာက္ေလး နည္းနည္း ေျပာျပေပးပါ။

“International Law အတုိင္း အဆုိရွိတာကုိး။ သူက Enclave ျဖစ္ေနတာကုိး။ သူက နည္းနည္း ဟုိက္ေနတာေပါ့ေလ၊ ကမ္း႐ုိးတန္းက။ ကမ္း႐ုိးတန္းက ဟုိက္ေနေတာ့ အဲဒါကို Mid Point, Mid Section ယူရတာပဲ။ က်ေနာ္တုိ႔က ျမင္ရတဲ့ Land Point ကေနၿပီးေတာ့ Equildistance ယူရတာကုိး။ ျဖစ္ပုံက ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ရဲ႕ Position က ခက္တာက ျမန္မာျပည္နဲ႔ အိႏၵိယၾကားမွာရွိတယ္။ အိႏၵိယ Territorial Sea ကုိ သတ္မွတ္တဲ့ မ်ဥ္းေၾကာင္းနဲ႔ က်ေနာ္တုိ႔ ဒီဘက္က Territorial Sea သတ္မွတ္တဲ့ မ်ဥ္းေၾကာင္းနဲ႔ သြားဆုံတဲ့ ေနရာက သူတုိ႔အတြက္ က်ဥ္းေနတာေပါ့ေလ။ အဲဒီေတာ့ သူတုိ႔က သိပ္ေတာ့ မေက်နပ္ဘူး။ ဒါေပမဲ့ ဥပေဒအတုိင္းဆုိေတာ့ ဘာမွ သူတုိ႔ မျငင္းေတာ့ဘူး၊ လက္ခံရတာေပါ့။”

ပင္လယ္ျပင္ဆုိင္ရာ ဥပေဒေပါ့၊ Law of the Sea အရဆုိရင္ ေရမုိင္ ၂၀၀ အထိ သတ္မွတ္ထားတယ္ေပါ့၊ သူတုိ႔ရဲ႕ ဇုန္နယ္ေျမက။ အခု သူတုိ႔က ၁၃၀ ေလာက္ပဲရေတာ့ သူတုိ႔က အဲဒါကုိ နစ္နာတယ္ ဆုိၿပီးေတာ့ ျဖစ္ေနတာေလ။

“ဘယ္ေလာက္ရွိရွိ ဒါ ေရမုိင္ရဲ႕ ျပႆနာက က်ေနာ္တုိ႔နဲ႔ အဓိက ေဆြးေႏြးတာက ပုိင္နက္နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး စဥ္းစားတာ။ ပုိက္နက္စဥ္းစားေတာ့ ပုိင္နက္အေနနဲ႔ပဲ စဥ္းစားတယ္။ ဥပမာ Land Lock က ဒီလုိျဖစ္ေနတာေပါ့ေလ။ အဲဒီမ်ဥ္းေၾကာင္းေနရာ ပိတ္ေနလုိ႔ က်ေနာ္ထင္ပါတယ္၊ သူတုိ႔ အခုေတာင္းတာ ဒါပဲျဖစ္မယ္။ ေတာင္းတာလည္း မတရားဘူး ေျပာလုိ႔မရပါဘူး။ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုေတာ့ တျခားႏုိင္ငံေတြ အကုန္ ဒီဧရိယာ ရေနတာကုိး။ အဲဒီေတာ့ သူက အဲဒါကို မရဘူးဆုိေတာ့ ၂၀၀ ခ်ဲ႕တဲ့ ဧရိယာ မရဘူး ျဖစ္ေနတာေပါ့။ အဲဒါကို သူတို႔ သိပ္မေက်နပ္ဘူးေပါ့။

“မေက်နပ္ေပမဲ့ ဟုိတုန္းက ဥပေဒအရ လက္ခံထားၿပီးေတာ့ အခု ခုံ႐ုံး ေပၚလာေတာ့မွ အဲဒီကို တင္တာ။ က်ေနာ္ဆုိလည္း တင္မွာပါပဲ၊ ကိုယ့္ႏုိင္ငံကိုယ္ ဒါကေတာ့ ရသင့္တဲ့ အက်ဳိးကို ရေအာင္ေတာ့ လုပ္ဖို႔ တာ၀န္ရွိတာေပါ့ေလ။ အာဏာပုိင္ေတြက မဆုိးပါဘူး၊ သူတို႔ရဲ႕ စိတ္ကူးကလည္း။ ခုံ႐ုံးလာတဲ့အခ်ိန္ ခုံ႐ုံးမွာ တင္လိုက္ရင္၊ ခုံ႐ုံး စဥ္းစားလိုက္ရင္၊ ခုံ႐ုံးစဥ္းစားရမယ့္ ကိစၥကုိ က်ေနာ္ကလည္း ႀကိဳၿပီးေတာ့ ေျပာဖုိ႔ ခက္ပါတယ္။ သုိ႔ေသာ္ ခုံ႐ုံးကို တင္ျခင္းသည္ မွန္ကန္ေသာ အေရးယူမႈျဖစ္တယ္ ဆုိၿပီး ဒါကိုေတာ့ က်ေနာ္ လက္ခံထားပါတယ္။”

ထြက္ဆုိေနၾကပါတယ္၊ ႏွစ္ဘက္ အျပန္အလွန္ေပါ့ေလ။ ဒါေပမဲ့ ျမန္မာဘက္က ေရွ႕ေနေတြ ေျပာျပတာကေတာ့ ၁၉၇၄ ခုႏွစ္ သေဘာတူညီခ်က္ထဲမွာ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ဘက္က မေတာ္မတရား လုပ္ထားတယ္လို႔ သူတုိ႔က စြပ္စြဲေနတာ ရွိပါတယ္။ အဲဒီေတာ့ ဗိုလ္ခ်ဳပ္အေနနဲ႔ ဒီအမႈကို ႏွစ္ႏုိင္ငံ တရားမွ်မွ်တတ ျဖစ္သြားလိမ့္မယ္လို႔ ထင္ပါသလားရွင့္။

“က်ေနာ္ထင္တာက ခုံ႐ုံးရွိေတာ့၊ ခုံ႐ုံးက ႏုိင္ငံ ၉ ႏုိင္ငံပဲ၊ နည္းတာမဟုတ္ဘူး၊ တကယ့္ Jurists ေတြပဲေလ။ Jurists ေတြဆုိေတာ့ သူတုိ႔က်ေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔က Technician အေနနဲ႔ သြားတာ။ Technician အေနနဲ႔ လုပ္တာက လုိင္းဆြဲတာပဲ။ လုိင္းဆြဲတာကို က်ေနာ္တုိ႔က အေျခအေန ေပးထားတဲ့အတုိင္း လုိင္းဆြဲထားတယ္။ အဲေတာ့ သူက က်ေနာ့္ကို အဲဒီအထဲက တင္ျပပါတယ္။ သူတုိ႔တင္ျပတာ၊ ေဆြးေႏြးတုန္းက၊ ဒီဟာက ေရွ႕ကို ထြက္ေနပါတယ္ ဆုိတဲ့ သေဘာေတာ့၊ ေရွ႕ကို တျဖည္းျဖည္း ကမ္း႐ုိးတန္းက က်ယ္လာပါမယ္တဲ့။

“ဆုိေတာ့ က်ယ္တဲ့အခါက်ေတာ့လည္း ျပန္ေတြ႕ ရတာပဲဗ်ာလို႔ က်ေနာ္ ဒါပဲ ေျပာခဲ့တယ္။ တခ်ိန္ ျပန္ေတြ႕ၾကတာေပါ့ေလ။ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုေတာ့ ဒါေတြက အၿမဲ Fix လုပ္ထားမယ့္ ဟာေတြလုိ႔ က်ေနာ္ မေျပာပါဘူးလို႔။ က်ယ္ေတာ့ ျပန္စဥ္းစားၾကတာေပါ့လို႔ ေျပာေတာ့ သူတုိ႔လည္း ဒီအတုိင္းပဲ လက္ခံထားခဲ့တာပဲ။”

အၿငိမ္းစား ေရတပ္ဗုိလ္ခ်ဳပ္ ဦးခ်စ္လႈိင္ကုိ ေဒၚခင္စုိး၀င္း ဆက္သြယ္ ေမးျမန္းခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာကုိယ္စားလွယ္ အဖြဲ႕ဘက္ကေတာ့ စက္တင္ဘာလ ၂၄ ရက္၊ စေနေန႔မွာ အၿပီးသတ္ ေလွ်ာက္လဲရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

အသက္ ၈၈ ႏွစ္အရြယ္ အၿငိမ္းစား ေရတပ္ဗုိလ္ခ်ဳပ္ ဦးခ်စ္လႈိင္ဟာ မဆလေခတ္ ေႏွာင္းပုိင္းမွာ ႏုိင္ငံျခားေရး ၀န္ႀကီးတာ၀န္ ယူခဲ့ၿပီး ဗဟိုအာဏာပုိင္ အဖြဲ႕၀င္ အျဖစ္နဲ႔ ၈၈ အေရးအခင္းအၿပီး အနားယူခဲ့သူ ျဖစ္ပါတယ္။ အခုေလာေလာဆယ္ တစည တုိင္းရင္းသား စည္းလုံးညီၫြတ္ေရးပါတီရဲ႕ နာယကတာ၀န္ ယူထားပါတယ္။
http://www.voanews.com/burmese/news/myanmar-bangladesh-130354028.html

“ကိုယ့္အတၱနဲ႔ယွဥ္ၿပီး လူထုဒုကၡေရာက္မယ့္အလုပ္ မလုပ္ေစခ်င္ဘူး”



ဧရာဝတီ Thursday, 22 September 2011 13:59 အင္တာဗ်ဴး

ဧရာဝတီျမစ္ဆံုဆည္ စီမံကိန္းအား စာေရးဆရာမ်ား၊ စာနယ္ဇင္းသမားမ်ား၊ ကဗ်ာဆရာမ်ား၊ သဘာဝ ပတ္ဝန္းက်င္ ပညာရွင္မ်ားႏွင့္ နားလည္သည့္ လူထုက ကန္႔ကြက္လွ်က္ ရွိခ်ိန္တြင္ ကာတြန္း ဟာဂ်ဴလီ (ကသာ) သည္လည္း ျမစ္ဆံုဆည္ စီမံကိန္း ကန္႔ကြက္သည့္ ကာတြန္းမ်ား ဆက္တုိက္ ေရးဆြဲကာ ၎၏ facebook စာမ်က္ႏွာတြင္ ေဖာ္ျပလွ်က္ ရွိသည္။ ကာတြန္း ဟာဂ်ဴလီ (ကသာ) သည္ ျမစ္ႀကီးနား ေအာက္ဘက္ ကသာၿမိဳ႕နယ္ ဧရာဝတီ ျမစ္ကမ္းနံေဘးတြင္ ေနထိုင္သူ ျဖစ္သည္။ ဧရာဝတီျမစ္၏ အေျပာင္းအလဲမ်ားကို မ်က္ျမင္ ကိုယ္ေတြ႕ ႀကံဳေနရသူ ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ ၎တတ္ေျမာက္ ထားသည့္ ကာတြန္းပညာ အသံုးျပဳကာ ဧရာဝတီျမစ္ကို တတ္အားသေရြ႕ ကာကြယ္ ခ်င္သည္ဆိုေသာ ကာတြန္းဟာဂ်ဴလီ (ကသာ) အား ဧရာဝတီ မဂၢဇင္း သတင္းေထာက္ ေအးခ်မ္းေျမ့က ဆက္သြယ္ ေမးျမန္း ထားပါသည္။

harKyuli
ကာတြန္း ဟာဂ်ဴလီ (ကသာ)

ဟာဂ်ဴလီ (ကသာ) သည္ ျမန္မာ စာနယ္ဇင္းမ်ားတြင္ ကာတြန္းမ်ားကို အႏွစ္ ၂၀ ေက်ာ္ ေတာက္ေလွ်ာက္ ေရးဆြဲခဲ့ၿပီး လက္ရွိလည္း ဧရာဝတီျမစ္ႏွင့္ ပတ္သက္သည့္ ေဆာင္းပါးမ်ားအား ဂ်ာနယ္မ်ားတြင္ ေရးသားေနသူ ျဖစ္သည္။

ေမး။ ။ ဧရာဝတီ ျမစ္ကမ္းနံေဘး ကသာၿမိဳ႕မွာ ေနေနတဲ့ ကာတြန္းဆရာ တေယာက္အေနနဲ႔ ဧရာဝတီျမစ္ဆံုဆည္ စီမံကိန္း ေနာက္ဆက္တြဲ ဆိုးက်ိဳးေတြနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ဘယ္ေလာက္အထိ နားလည္ထားလဲ။

ေျဖ။ ။ ကသာက ဧရာဝတီရဲ႕ ျမစ္ဖ်ားကိုး၊ ျမစ္ႀကီးနား ျမစ္ဆံုနဲ႔ ဘာမွမေဝးဘူးေလ။ ျမစ္ႀကီးနားမွာ ဒီေန႔ေရႀကီးရင္ ေနာက္ေန႔ ကသာမွာ ေရႀကီးမွာ။ ျမစ္ႀကီးနား ဒုကၡေရာက္ရင္ ကသာ ဒုကၡေရာက္မယ္။ ဧရာဝတီ ျမစ္ဝွမ္းတေလွ်ာက္မွာ ေနတဲ့သူေတြ ဒုကၡေရာက္ၾကမယ္၊ လူေတြ ေသၾကမယ္။ ဒါ ျဖစ္ႏုိင္တဲ့ဟာေပါ့။ ဒီဆည္ႀကီးရဲ႕ အျမင့္ေပနဲ႔ အက်ယ္က နည္းတာ မဟုတ္ဘူး၊ ျမစ္ေရရဲ႕ ၇ ရာခိုင္ႏႈန္းပဲ သံုးမယ္လို႔ ဝန္ႀကီးကေျပာေပမယ့္ ဒါ မေသခ်ာဘူး။ ဘယ္လိုပဲ ျဖစ္ျဖစ္ ေရစီးေရလာေတြ ေျပာင္းသြားမယ္၊ ေရစူး တိမ္သြားမယ္၊ တခ်ိဳ႕ေနရာေတြဆို ေကာသြားမယ္၊ တခ်ိဳ႕ဆို ျမစ္ေၾကာင္း က်ဥ္းသြားမယ္၊ က်ေနာ္တုိ႔ အထက္ပိုင္း ဗန္းေမာ္တို႔၊ ကသာတို႔ ဆိုတာက ျမစ္ကိုအားကိုးၿပီး ေရေၾကာင္းခရီး သြားေနၾကရတာကိုး။ သေဘၤာေတြ၊ ေမာ္ေတာ္ေတြ မသြားႏုိင္ရင္ က်ေနာ္တုိ႔ အထက္ပိုင္းက လူေတြ ဒုကၡေရာက္မယ္။

Harqli01ဒါေပမယ့္ အမွန္အတိုင္းေျပာရရင္ အဲဒီလို ဒုကၡေရာက္ႏိုင္တာေတြကို ဒီအထက္ပိုင္းက လူထုက မသိဘူး၊ နားမလည္ၾကဘူး။ စားဝတ္ေနေရး လံုးပန္းေနရေတာ့ အဲဒီေလာက္ထိ မေတြးႏုိင္ၾကဘူး။ အဲဒါေၾကာင့္ က်ေနာ္တို႔ မီဒီယာကေန ဒါကို ေျပာရမယ္။ မီဒီယာ ဆိုတာက အထက္ပိုင္းမွာရွိတဲ့ ကာတြန္းဆရာ၊ ကဗ်ာဆရာ၊ စာေရးဆရာ စသည္ျဖင့္ေပါ့။ သူတို႔က တတ္ႏိုင္ သေလာက္ စည္းရံုးရမယ္။ ဒါႀကီးျဖစ္သြားရင္ ဘာျဖစ္လာႏုိင္တယ္ဆိုတာ လႈံ႔ေဆာ္ရမယ္။ က်ေနာ္တုိ႔ အထက္ပိုင္းမွာ ဒါေလးေတြ ဗဟုသုတ ေျပာဖို႔ နည္းေနေသးတယ္။ က်ေနာ္ကေတာ့ အဲဒါကို တတ္ႏုိင္သေလာက္ ေျပာတာေပါ့။ စားဝတ္ ေနေရး က်ပ္တည္း ေနေတာ့ ဗဟုသုတအရာမွာ အေတာ္အားနည္းတယ္။ သူတို႔မွာစိုးရိမ္စရာ ရွိေနတယ္ဆိုတာကို သေဘာမေပါက္ၾကဘူး။ ဒီေကာင္ႀကီးက အႏၱရာယ္ရွိတယ္၊ အထက္ပိုင္းကလူေတြအတြက္ ပိုၿပီး အႏၱရာယ္က နီးတယ္။ ဒါကို သူတို႔သိေအာင္ ေျပာရမယ္၊ စည္းရံုးရမယ္၊ ေရးသားရမယ္ေပါ့ဗ်ာ။

ေနာက္တခ်က္က  ဒီျမစ္ဆံု စီမံကိန္းကိစၥ ေျပာတယ္၊ ဆိုတယ္၊ ေရးသားေနတယ္ ဆိုတာ အမ်ိဳးသားအေရး အတြက္ ေျပာတာ၊ ႏုိင္ငံေရးန႔ဲ မဆိုင္ဘူးဆိုတာကို လူထု သေဘာေပါက္ေအာင္ ေျပာဖို႔ အေရးႀကီးတယ္။ အားလံုးဝိုင္းၾက ဝန္းၾကဖို႔ လိုတယ္။

ေမး။     ။ ျမစ္ဆံု ကာတြန္းေတြကို facebook ေပၚမွာပဲ တင္တာလား။ ျပည္တြင္းက ဂ်ာနယ္ေတြမွာ၊ မဂၢဇင္းေတြမွာေကာ ေဖာ္ျပလို႔ မရဘူးလား။

ေျဖ။     ။ ဂ်ာနယ္ေတြ မဂၢဇင္းေတြမွာ ေဖာ္ျပလို႔မရပါဘူး။ က်ေနာ့္ facebook မွာပဲတင္တာပါ။ အဲဒီက တဆင့္ယူသံုး ၾကတာေတာ့ က်ေနာ္လည္း မတတ္ႏိုင္ဘူးေပါ့။ ဒီလို လူမႈကြန္ရက္ေတြ ေပၚလာေတာ့ အလုပ္လုပ္ရတာ ပိုေကာင္းလာတယ္။ က်ေနာ္ဆို ကာတြန္းေရးလာတာ ႏွစ္ေပါင္း ၂၀ ေက်ာ္ၿပီ။ ဒီဘက္ေနာက္ပိုင္းမွာဆို နည္းနည္းေလး ေတြးစရာပါလာရင္ အျဖဳတ္ခံရတာပဲ။ အဲဒါေၾကာင့္ က်ေနာ္ ကာတြန္း မဆြဲခ်င္ေတာ့ဘူး။ စိတ္ပ်က္ၿပီး ကာတြန္းမဆြဲတာေတာင္ ၾကာၿပီ။ ဒါေပမယ့္ အခုေနာက္ပိုင္း facebook လိုမ်ိဳးေတြ ေပၚလာေတာ့ က်ေနာ္ ကာတြန္းဆြဲျဖစ္တယ္။ ေန႔တုိင္းလိုလိုကို ဆြဲျဖစ္ပါတယ္။ ဒီဟာေတြ ေပၚလာတာကို ေက်းဇူးတကယ္ တင္တယ္၊ လြတ္လပ္တဲ့ ေနရာေလး တခုလို ခံစားရတယ္။

ေမး။ ။ ဧရာဝတီ ျမစ္ေဘးမွာ ေနၿပီး ဒီအေၾကာင္းကို ျမင္ေန၊ ေတြ႕ေန၊ ပိုသိေနတဲ့ လူတေယာက္ အေနနဲ႔ ေဒသခံ လူထုက ဒီဧရာဝတီ ျမစ္ဆံုဆည္ ကိစၥ အေရးႀကီးတယ္ ဆိုတာ ပိုသိလာဖို႔ ဘာေတြလုပ္ႏုိင္မယ္ ထင္သလဲ။

ေျဖ။ ။ က်ေနာ္တို႔ကေတာ့ လက္ဖက္ရည္ဆုိင္ပဲ ထုိင္ထုိင္၊ ဘယ္မွာပဲ ထုိင္ထုိင္ ဒီစကားေျပာျဖစ္တယ္။ ဘယ္ေလာက္ထိ အႏၱရာယ္ျဖစ္ေနၿပီ၊ ဒါႀကီးၿပီးသြားရင္ ငါတို႔ ဘာေတြျဖစ္လာႏုိင္တယ္ ဆိုတာေတာ့ တတ္ႏုိင္သေလာက္ ေျပာေနပါတယ္။ က်ေနာ္တို႔ စာေရးဆရာ၊ ကာတြန္းဆရာေတြ ဆိုတာကလည္း အေပါင္းအသင္းက နည္းနည္း က်ယ္ျပန္႔တာကိုး။ အဲဒီေတာ့ ကိုယ္ ႏုိင္သေလာက္ေလးေတြ ေျပာရင္းနဲ႔ လူေတြ အမ်ားႀကီး သိသြားႏုိင္တယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ ဒီဘက္ အထက္ပိုင္းမွာ ရွိတဲ့၊ ဒီဘက္ ထီးခ်ိဳင့္၊ ေရႊဘို၊ ဗန္းေမာ္၊ ကသာ၊ကာတြန္းဆရာေတြ၊ ကဗ်ာဆရာေတြ၊ စာေရးဆရာေတြကိုလည္း ေျပာခ်င္တယ္၊တတ္ႏုိင္သေလာက္ ဒီ ဧရာဝတီ ျမစ္ဆံုဆည္ အေၾကာင္း ကိုယ့္လူထုကို ေျပာၾကစမ္းပါလို႔ က်ေနာ္ တုိက္တြန္းခ်င္တယ္။

ေမး။ ။ အခုက ျမစ္ဆံုဆည္ ေဆာက္ေတာ့မယ္ဆိုၿပီး ကန္႔ကြက္တဲ့သူေတြ မ်ားလာတယ္၊ သိတဲ့သူလည္း ပိုမ်ားလာတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဧရာဝတီျမစ္ႀကီးေပၚမွာ တံတားေတြ အမ်ားႀကီးေဆာက္တာတို႔၊ ေရႊက်င္တာတို႔၊ ျမစ္ေဘးက သစ္ေတာေတြ ခုတ္တာတုိ႔ေၾကာင့္ ျမစ္က စပ်က္စီးေနၿပီမဟုတ္လား။ သာမန္ လူတေယာက္အေနနဲ႔ ထင္သာျမင္သာရွိတဲ့ ဒီ ဧရာဝတီျမစ္ရဲ႕ အေျပာင္းအလဲ ေတြကို သိသေလာက္ ေျပာျပႏုိင္မလား။

ေျဖ။     ။ အေျပာင္းအလဲေတြက အမ်ားႀကီးပဲ။ ဂ်ာနယ္ေတြမွာလည္း က်ေနာ္ ေဆာင္းပါးေတြ ေရးဖူးတယ္။ လြန္ခဲ့တဲ့ ၂ ႏွစ္ေလာက္က ဆိုရင္ တႏွစ္တည္းမွာ ဧရာဝတီလင္းပိုင္ ၆ ေကာင္ေသတယ္။ လင္းပိုင္ ေသရျခင္းအေၾကာင္းရင္းကို ရွာေဖြၿပီးေရးခဲ့ပါတယ္။ ဒီ လင္းပုိင္ေတြက ေက်ာက္ေျမာင္းနဲ႔ ေရႊဘိုၾကားမွာေနတာ။ ဧရာဝတီမွာပဲ ေနၾကတာ။ ႏုိင္ငံျခား သားေတြ လာလာၾကည့္ရတဲ့ အေကာင္ေတြေပါ့။ အဲဒီေကာင္ေတြ ေသတဲ့အခ်ိန္က ဆင္းခန္း ဆိုတဲ့ရြာကေန ဧရာဝတီ ျမစ္ကူးတံတား ေဆာက္ေနတာ၊ ဗန္းေမာ္ - ကသာ ရထားလမ္း ေဖာက္ေနတဲ့ အခ်ိန္ေပါ့။

လင္းပိုင္ေသရျခင္းက အမ်ားႀကီးရွိတယ္။ အသံဆူညံမႈ ေၾကာင့္လည္း ေသႏုိင္တယ္၊ ေရအေျပာင္းအလဲ၊ အပူအေအး ေၾကာင့္လည္း ေသႏုိင္တယ္၊ ေရထု ညစ္ညမ္းမႈေၾကာင့္လည္း ေသႏုိင္တယ္၊ က်ေနာ္တုိ႔က ဘာေၾကာင့္သူတို႔ေသတယ္ ဆိုတာ ရွာႏိုင္မွ ဧရာဝတီမွာ ဘာေတြျပဳျပင္သင့္တယ္ ဆိုတာသိမယ္။ က်ေနာ္အဲဒါေတြ ေရးေပမယ့္ ဘယ္သူကမွလည္း မျပင္ၾကပါဘူးဗ်ာ။ ေနာက္ ေရႊက်င္ေနတဲ့သူေတြသံုးေနတဲ့ ဆိုင္ယာႏုိက္ ေပါ့ဗ်ာ။ အဲဒါ အင္မတန္ျပင္းတဲ့အဆိပ္ပဲ။ ဆုိင္ယာႏုိက္သံုးၿပီး ေရႊဖမ္းတဲ့ကိစၥေတြ က်ေနာ္တို႔ တေလွ်ာက္လံုး ေရးလာတယ္။ ၁၀ ပုဒ္မွာ တပုဒ္ေလာက္ေတာ့ ေဖာ္ျပခံရတယ္ေပါ့။ ဒါေပမယ့္ ျပဳျပင္တာေတာ့ ဘာမွ မရွိပါဘူး။ က်ေနာ္ ေတာ္ေတာ္ေလး ေရးခဲ့ဖူးပါတယ္။

ဧရာဝတီကေန ေရလမ္းနဲ႔လာေတာ့ သေဘၤာေပၚမွာ ဒိန္းမတ္ႏုိင္ငံသား တေယာက္နဲ႔ က်ေနာ္ေတြ႕တယ္။ သူေျပာသြားတာ ေလးက ေတာ္ေတာ္ေလး သတိထားဖို႔ ေကာင္းတယ္။ သူေျပာတာက သူတို႔ ဒိန္းမတ္မွာ အရင္က ျမစ္တခုရွိတယ္။ အခု ဧရာဝတီလိုပဲတဲ့၊ အဲဒီျမစ္ကုိ မထိန္းသိမ္းခဲ့လို႔ ျမစ္ေကာသြားတယ္၊ ေရခ်ိဳးဖို႔ေတာင္ ျမစ္က မက်န္ေတာ့ဘူး။ ဒါေပမယ့္ ဒီျမစ္ႀကီးကို အခု ျပန္ထိန္းသိမ္းေနၿပီ ျပဳျပင္ေနၿပီ၊ ေနာက္ႏွစ္ေပါင္း ၂၀၊ ၃၀ ေလာက္ဆို အရင္အတုိင္း ျပန္ျမင္ရေတာ့မယ္တဲ့။ အဲဒါလည္း က်ေနာ္ေရးဖူးတယ္။

ေနာက္တခု ဧရာဝတီမွာ ျဖစ္ေနတာက ေလာင္စာ သေဘၤာေတြေပါ့။ ကသာကေန အထက္ပိုင္းကို သြားေနတာေတြ။ ကသာမွာ ဆီသိုေလွာင္တဲ့ေနရာရွိတယ္။ အဲဒီကို ဆီသေဘၤာေတြ အမ်ားႀကီးပဲဝင္တယ္။ အဲဒီေတာ့ ျမစ္ျပင္မွာ ဆီယိုဖိတ္မႈေတြေပါ့၊ ျမစ္ထဲမွာ ဆီေတြကို ပြေနတာပဲ။ ဧရာဝတီျမစ္ ကမ္းနားတေလွ်ာက္ဆိုရင္ ဆီေဝ့ေနလို႔ အဝတ္ေလွ်ာ္လို႔ေတာင္ မရဘူး။ ညစ္ပတ္ေနတယ္ ေပါ့ဗ်ာ။ အဓိကက သြားလာေနတဲ့ ကုမၸဏီသေဘၤာႀကီးေတြ ေၾကာင့္ေပါ့။ သူတို႔ စည္းကမ္းမရွိလို႔ေပါ့။

က်ေနာ္တို႔ ျမစ္ေရကေတာ့ ေသာက္ေရအျဖစ္က မသံုးသေလာက္ကို ရွိသြားၿပီ။ အရင္ကေတာ့ ေသာက္တယ္။ အခုေတာ့ သံုးေရေလာက္ပဲ၊ ေနာက္ေတာ့ ခ်ိဳးတယ္။ ဧရာဝတီျမစ္ကမ္းေတြမွာ အဝီစိတြင္းတူးတယ္၊ အဲဒီေရကိုေတာ့ သံုးတယ္ေပါ့။

ေမး။     ။ အခုန ေျပာသြားတာက သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ အေနနဲ႔ ထိခိုက္မႈေတြဆိုရင္၊ လူမႈဘဝ ထိခိုက္မႈ အေနနဲ႔ေကာ။ ဘာေတြရွိလဲ။

ေျဖ။     ။ လူမႈေရး အခက္အခဲေတြ ရွိတာေပါ့။ ေရလမ္းေပါက္ေနတဲ့ ေနရာ ေရလမ္း မေပါက္ေတာ့ဘူးဆိုရင္ ဒါက အခက္အခဲ ရွိတာေပါ့။ ဒါေပမယ့္ ဒါေတြက နယ္စြန္နယ္ဖ်ားမွာ ျဖစ္ေနတယ္၊ ဧရာဝတီျမစ္ေဘးမွာေတာ့ ဒါမ်ိဳး သိပ္မရွိေသးဘူး၊ လူသိပ္ မသိေသးဘူး။ ေနာက္တခုက ကမ္းပါးၿပိဳတာေပါ့။ ကမ္းပါးၿပိဳလို႔ ရြာေတြပါသြားတာ က်ေနာ္တို႔ ကသာ ပတ္ဝန္းက်င္မွာ ႏွစ္တုိင္းလိုပဲ။ ၿပီးခဲ့တဲ့ ႏွစ္ကဆို ဘုန္းႀကီးေက်ာင္းေတြ၊ ဘုရားေတြ ပါသြားတယ္။ အဓိကကေတာ့ ျမစ္ေၾကာင္းေတြ ေျပာင္းကုန္တာေၾကာင့္ရယ္၊ ထိမ္းသိမ္းမႈ အားနည္းလို႔ရယ္ေပါ့။ ေနာက္ သစ္ေတာေတြ ျပဳန္းကုန္လို႔။ ေရႊေက်ာ ရွာေနတဲ့ သူေတြဆိုရင္ ဧရာဝတီ ျမစ္ထဲက ေရေတြကို ေရစုပ္စက္ႀကီးေတြနဲ႔ ေတာင္ေပၚ ဆြဲယူတယ္။ ေတာင္ေပၚမွာ ေမွ်ာစိုက္တယ္။ အဲဒီေတာ့ ေတာင္ကမ္းပါးရံ မွာ ရွိေနတဲ့ ေျမေတြ၊ သစ္ပင္ေတြအကုန္လုံုး ျမစ္ထဲပါသြားတယ္။ အဲဒီမွာ ျမစ္ေၾကာင္းေတြ ေျပာင္းကုန္တယ္။ တျခားေနရာမွာ ေျမၿပိဳတာေတြ ျဖစ္ကုန္တယ္။ ဒါေတြက ျမင္ေနရတာပဲ။ ဘယ္သူမွလည္း ဒါေတြကို မတားပါဘူး။ ဒါေတြက ႏွစ္တုိင္း ျဖစ္ေနတာပါ။

Harqli02က်ေနာ့္အေနနဲ႔ ျမစ္ဆံုဆည္ ေဆာက္ေနတဲ့ ေနရာကိုေတာ့ မေရာက္ဖူးေသးပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ ပညာရွင္ေတြ ေျပာေနတာေတြ ၾကားရတယ္၊ ဖတ္ရတယ္။ ဒီဧရာဝတီျမစ္ေဘးမွာ ေနေနတဲ့သူဆိုေတာ့ ၾကားတာနဲ႔တင္ ၾကက္သီးထတယ္။ ပံုမွန္အခ်ိန္ မိုးႀကီးတဲ့ ရာသီမွာေတာင္ ဒီေန႔ ျမစ္ႀကီးနားမွာ ေရႀကီးရင္၊ ေနာက္ေန႔ ကသာမွာ ေရႀကီးတာေလ။ ဒီေန႔ ဟိုမွာ ေရက်ရင္ ေနာက္ေန႔ ကသာမွာ ေရက်တယ္။ အဲဒီေတာ့ ဒီ ေရေလွာင္ကန္ႀကီး တခုခုျဖစ္လို႔ ျမစ္ႀကီးနား ေရျမဳပ္ရင္ ေနာက္ေန႔ ကသာမွာ ေရျမဳပ္မွာပဲ။ ဒုကၡေရာက္ၾကဦးမယ္။

က်ေနာ္ကေတာ့ ဆည္ကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္ရင္ တတ္ႏုိင္သေလာက္ ကိုယ္တတ္တဲ့ ပညာနဲ႔ တားဆီးသြားမယ္လို႔ ဆံုးျဖတ္ ထားတယ္။

ေမး။     ။ တဦးခ်င္းအေနနဲ႔ တတ္ႏုိင္သေလာက္ လုပ္တဲ့အျပင္ ဒီ ဧရာဝတီျမစ္ဆံုဆည္ ကန္႔ကြက္ေနတဲ့ အဖြဲ႕ေတြ၊ အႏုပညာရွင္ေတြ၊ စာေပပညာရွင္ေတြနဲ႔ ဘယ္လို ပူးေပါင္းလုပ္ေဆာင္မႈေတြ ရွိလဲ။ ေဒသခံေတြကို ပညာေပးတာမ်ိဳးကအစ ဘာေတြ လုပ္ႏုိင္မယ္ထင္လဲ။ ဘယ္လို ျဖစ္ေစခ်င္လဲ။

ေျဖ။     ။ ျမစ္ဆံုဆည္ ကန္႔ကြက္တဲ့ အဖြဲ႕ေတြနဲ႔ က်ေနာ္နဲ႔က နည္းနည္းေတာ့ အဆက္ျပတ္ ေနတယ္ဗ်။ ဒါေပမယ့္ တခါေတာ့ သူတို႔ ကသာကို လာတယ္။ သူတို႔နဲ႔ က်ေနာ္နဲ႔ ေတြ႕တယ္။ တကယ္တမ္း လူထုကို တန္ဖိုးရွိရွိ ထိထိေရာက္ေရာက္ ပညာေပး တာမ်ိဳးေတာ့ ျဖစ္ေစခ်င္တယ္ဗ်ာ။ အပ်င္းေျပ လင္းပိုင္ၾကည့္ရံု သက္သက္ထက္ ထိထိေရာက္ေရာက္နဲ႔ ေဒသခံေတြကို ပညာေပးေစခ်င္တယ္။ လက္ကမ္းစာေစာင္ေတြ ေဝမယ္၊ ေဟာေျပာမယ္ ဆိုတာမ်ိဳးေပါ့ဗ်ာ။ တကယ္ျဖစ္ေနတဲ့ ဟာေတြကို ေရးၿပီး ေမာ္ေတာ္ေပၚမွာ ေျပာမယ္၊ စာကပ္မယ္ေပါ့။ အဲဒါမ်ိဳးေတြ လုပ္ေစခ်င္တယ္။

အဲဒီတုန္းက သူတို႔အဖြဲ႕လာတုန္းကဆို ရုပ္ရွင္မင္းသား ရဲတိုက္ ပါတယ္ဗ်။ ရဲတုိက္ဆိုရင္ နယ္ေတြက၊ ရြာခံေတြက အရမ္းကို သေဘာက် ေနၾကတာ။ အဲဒီေတာ့ ရြာေတြမွာ ရဲတုိက္ရဲ႕ မ်က္ႏွာ ျပမယ္ဗ်ာ၊ သူတို႔ လြယ္လြယ္ကူကူ လိုက္နာလို႔ရမယ့္ အခ်က္ကေလးေတြကို ေျပာျပမယ္ဆိုရင္ ပိုထိေရာက္မယ္ ထင္တယ္ဗ်။ ပရိသတ္ သိတဲ့သူ တေယာက္ေယာက္က ေျပာရင္ ပိုထိေရာက္မွာေပါ့ဗ်ာ။ ဥပမာ - က်ေနာ္ေျပာတယ္ ဆိုရင္ အခြန္း ၁၀၀ ေျပာ၊ တခြန္း နားထဲေရာက္ဖို႔ မလြယ္ဘူး။ ဒါေပမယ့္ သူတို႔လို နာမည္ရွိတဲ့သူ တေယာက္က ေျပာလိုက္ရင္ တခြန္းေျပာ၊ တခြန္း နားထဲကို ဒိန္းကနဲ ေရာက္မယ္ေလ။ အဲဒီေတာ့ သူတို႔နဲ႔ ပူးေပါင္းႏုိင္ရင္ ပိုေကာင္းမယ္။ က်ေနာ္တို႔ ေဒသခံ မီဒီယာ သမားေတြကလည္း တတ္ႏုိင္သေလာက္ ပူးေပါင္း ေဆာင္ရြက္မယ္၊ ကူညီေပးမယ္၊ သူတို႔ကလည္း အဲဒီလို နာမည္ရွိၿပီး ပရိသတ္ သိတဲ့သူမ်ိဳးေတြနဲ႔ ပညာေပးမယ္ဆိုရင္ ပိုေကာင္းတာေပ့ါဗ်ာ။

ေမး။     ။ ကာတြန္းဆရာ တေယာက္၊ ျမစ္ကမ္းေဘး ျမစ္ညာက ေဒသခံ တေယာက္အေနနဲ႔ အာဏာပိုင္ေတြကို တခုခု ေျပာခြင့္ရမယ္ဆိုရင္ ဘာေျပာခ်င္လဲ။

ေျဖ။     ။ က်ေနာ္ ေျပာခ်င္တာ ရွိတယ္ဗ်။ ကမၻာမွာ ထင္ရွားတဲ့ျမစ္ႀကီးေတြ ရွိတဲ့ထဲမွာ ဒီ ဧရာဝတီျမစ္ႀကီးလည္း ပါတယ္။ ျမစ္တစင္းက တႏုိင္ငံလံုးနဲ႔ သက္ဆုိင္ ေနတယ္ဆိုတာ ဒီ ဧရာဝတီပဲ ရွိတာ။ ဒီေတာ့ ဒီဧရာဝတီျမစ္ႀကီးက တန္ဖိုးရွိတယ္၊ က်ေနာ္တုိ႔ ျမန္မာေတြ ဂုဏ္ယူရတဲ့ ျမစ္ႀကီး။ ဒါကို က်ေနာ္တုိ႔ ဘုိးစဥ္ေဘာင္ဆက္၊ သားစဥ္ေျမးဆက္ ထိမ္းရမွာ။ ဒါကို အမ်ိဳးသားအက်ိဳးစီးပြား ဆိုတာနဲ႔ ဗန္းျပ ကိုင္ေပါက္ၿပီး ေျပာေနတာကေတာ့ က်ေနာ္တို႔ လက္သင့္ခံလို႔မရဘူး။

သူတို႔က အမ်ိဳးသား အက်ိဳးစီးပြားလို႔ ေျပာတယ္ ဆိုရင္ လူထုက ဘယ္ေလာက္အထိ အက်ိဳးစီးပြား ရွိမွာလဲ။ တကယ္တမ္း သူတို႔ ေျပာသလို ဆိုရင္ က်ေနာ္တို႔က ၂၀ ရာခိုင္ႏႈန္းပဲ ရမွာေလ၊ တရုတ္ႀကီးက ၇၀ ရာခိုင္ႏႈန္းယူသြားမွာ။ ဒါႀကီး ေအာင္ျမင္သြားရင္ တုိင္းျပည္က တိုးတက္သြားမလား၊ ဖြံ႕ၿဖိဳးသြားမလား၊ ေခတ္မီ ႏုိင္ငံေတာ္ႀကီး ျဖစ္သြားမလား၊ မျဖစ္ပါဘူး။ ေနာက္ဆံုးေတာ့ ဒီကရတဲ့ အသီးအပြင့္က ဘယ္သူေတြစားရမလဲ၊ ဒါေတြ လူတုိင္းလည္းသိေနတာပဲ။

က်ေနာ္တုိ႔ လုပ္ေနတာ ႏုိင္ငံေရး မဟုတ္ဘူး၊ အမ်ိဳးသားေရး ဆိုေတာ့ ေမာင္နီအစိုးရ ျဖစ္ေစ၊ ေမာင္ျဖဴ အစိုးရျဖစ္ေစ လူထု အႏၱရာယ္ ျဖစ္ေစမယ့္ လုပ္ရပ္မ်ိဳးကို ေျပာရမွာပဲ။ အဲဒီလို ေျပာတဲ့ေနရာမွာ ႏုိင္ငံေရး လုပ္ေနတယ္ဆိုၿပီး လက္ညႇိဳး မထိုးေစခ်င္ဘူး။ ျမစ္ဆံုဆည္နဲ႔ ပတ္သက္လို႔ အႏၱရာယ္ျဖစ္လာရင္ NLD လည္း ျဖစ္မွာပဲ၊ ႀကံ့ခိုင္ေရးလည္း ျဖစ္မွာပဲ၊ စစ္တပ္လည္း ျဖစ္မွာပဲ၊ KIO၊ KIA လည္းျဖစ္မွာပဲ။ ဒါ အမ်ိဳးသားအားလံုးနဲ႔ ဆုိင္တယ္။ ျမစ္ဆံု စီမံကိန္းႀကီး ပ်က္သြားလို႔လည္း ဒီအစိုးရ ျပဳတ္က် သြားမွာမဟုတ္ပါဘူး။ ဒါကို ဘာလို႔လုပ္ခ်င္ေနရတာလဲ။

က်ေနာ္ေျပာခ်င္ တာကေတာ့ ကိုယ့္အတၱနဲ႔ယွဥ္ၿပီး လူထုဒုကၡေရာက္မယ့္ အလုပ္မ်ိဳးေတြ မလုပ္ၾကဖို႔ ေတာင္းပန္ခ်င္တာပါ။ ဒါပါပဲ။ အမ်ိဳးသားအက်ိဳးစီးပြား မဟုတ္ဘဲ၊ တရုတ္ အက်ိဳးစီးပြားပဲ ျဖစ္တဲ့အတြက္၊ လူထုဆႏၵကို ေတာင္းဆိုေနတာ ျဖစ္တဲ့ အတြက္ ဒါကိုေတာ့ လက္ေလွ်ာ့ေပးပါလို႔ ေျပာခြင့္ရွိမယ္ဆိုရင္ ေျပာခ်င္တယ္ဗ်ာ။     ။
http://www.irrawaddy.org/bur/index.php/interview/4-interview/7388-2011-09-22-07-06-01



“ဧရာ၀တီကုိ ကယ္တင္ပါ” အမည္ရွိ အႏုပညာရွင္မ်ား၏ ျပပြဲ